ನೀವು ಬಾಡಿಗೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸವಿದ್ದೀರಾ? ಅಥವಾ ಹೊಸ ಮನೆ ಹುಡುಕುತ್ತಿದ್ದೀರಾ? ಹಾಗಿದ್ದರೆ ಈ ಸುದ್ದಿ ನಿಮಗಾಗಿ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಂತಹ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಮನೆ ಬಾಡಿಗೆಗೆ ಪಡೆಯಬೇಕಾದರೆ ಮಾಲೀಕರು ಕೇಳುವ ಮೊದಲ ಪ್ರಶ್ನೆ "10 ತಿಂಗಳ ಅಡ್ವಾನ್ಸ್ ಕೊಡುತ್ತೀರಾ?". ಲಕ್ಷಾಂತರ ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಹೊಂದಿಸುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ಜನರಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಹೊರೆಯಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಈಗ ಕಾಲ ಬದಲಾಗಿದೆ. ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ 'ಮಾದರಿ ಬಾಡಿಗೆ ಕಾಯ್ದೆ 2026' (Model Tenancy Act) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬಾಡಿಗೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ತರಲಾಗಿದೆ.
ಅಡ್ವಾನ್ಸ್ ಹಣದ ಕಿರಿಕಿರಿ ಇನ್ನು ಇಲ್ಲ
ಹೊಸ ನಿಯಮದ ಅನ್ವಯ, ಮನೆ ಮಾಲೀಕರು ತಮ್ಮ ಮನಬಂದಂತೆ ಹತ್ತಾರು ತಿಂಗಳ ಬಾಡಿಗೆಯನ್ನು ಮುಂಗಡವಾಗಿ (Security Deposit) ಕೇಳುವಂತಿಲ್ಲ.
- ನಿವಾಸದ ಮನೆಗಳಿಗೆ: ನೀವು ವಾಸಿಸುವ ಮನೆಗೆ ಕೇವಲ 2 ತಿಂಗಳ ಬಾಡಿಗೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಅಡ್ವಾನ್ಸ್ ಆಗಿ ನೀಡಬೇಕು.
- ವಾಣಿಜ್ಯ ಮಳಿಗೆಗಳಿಗೆ: ಅಂಗಡಿ ಅಥವಾ ಕಚೇರಿಗಳನ್ನು ಬಾಡಿಗೆಗೆ ಪಡೆಯುವವರು ಗರಿಷ್ಠ 6 ತಿಂಗಳ ಬಾಡಿಗೆಯನ್ನು ಅಡ್ವಾನ್ಸ್ ಆಗಿ ನೀಡಬಹುದು.
ಇದರಿಂದಾಗಿ ಹೊಸ ಮನೆಗೆ ಸೇರುವಾಗ ಲಕ್ಷಾಂತರ ರೂಪಾಯಿ ಸಾಲ ಮಾಡುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ತಪ್ಪಲಿದೆ.
ಲಿಖಿತ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಕಾನೂನು ಮಾನ್ಯತೆ
ಹಲವು ಬಾರಿ ಮಾಲೀಕರು ಮತ್ತು ಬಾಡಿಗೆದಾರರ ನಡುವೆ ಬಾಯಿ ಮಾತಿನ ಒಪ್ಪಂದಗಳು ನಡೆಯುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಹೊಸ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ, ಅಂತಹ ಒಪ್ಪಂದಗಳಿಗೆ ಬೆಲೆಯಿಲ್ಲ. ಪ್ರತಿ ಬಾಡಿಗೆ ವ್ಯವಹಾರಕ್ಕೂ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಲಿಖಿತ ಒಪ್ಪಂದ (Rental Agreement) ಇರಲೇಬೇಕು. ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಂಡ 60 ದಿನಗಳ ಒಳಗಾಗಿ ಅದನ್ನು ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ರೆಂಟ್ ಅಥಾರಿಟಿ ಬಳಿ ನೋಂದಣಿ ಮಾಡಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ. ಇದು ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಸುರಕ್ಷತೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಬಾಡಿಗೆ ಏರಿಕೆ ಮತ್ತು ಮಾಲೀಕರ ಭೇಟಿ
ಹಲವು ಮಾಲೀಕರು ತಮಗೆ ಇಷ್ಟ ಬಂದಾಗ ಬಾಡಿಗೆಯನ್ನು ಸಾವಿರಾರು ರೂಪಾಯಿ ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಇನ್ಮುಂದೆ ಹಾಗೆ ಮಾಡುವಂತಿಲ್ಲ. ಬಾಡಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿಸುವ 90 ದಿನಗಳ ಮೊದಲೇ ಮಾಲೀಕರು ಬಾಡಿಗೆದಾರರಿಗೆ ಲಿಖಿತ ರೂಪದಲ್ಲಿ ನೋಟಿಸ್ ನೀಡಬೇಕು. ಅಲ್ಲದೆ, "ನನ್ನ ಮನೆ, ನಾನು ಯಾವಾಗ ಬೇಕಾದರೂ ಬರುತ್ತೇನೆ" ಎಂದು ಮಾಲೀಕರು ಬಾಡಿಗೆದಾರರ ಮನೆಗೆ ನುಗ್ಗುವಂತಿಲ್ಲ. ಮನೆಯ ರಿಪೇರಿ ಅಥವಾ ತಪಾಸಣೆಗಾಗಿ ಮಾಲೀಕರು ಬರಬೇಕೆಂದರೆ ಕನಿಷ್ಠ 24 ಗಂಟೆಗಳ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಬಾಡಿಗೆದಾರರಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಬೇಕು. ಇದು ಬಾಡಿಗೆದಾರರ ಖಾಸಗಿತನವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ.
ವಿವಾದಗಳ ಕ್ಷಿಪ್ರ ಇತ್ಯರ್ಥಕ್ಕೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯ
ಹಿಂದೆ ಬಾಡಿಗೆದಾರರು ಮತ್ತು ಮಾಲೀಕರ ನಡುವೆ ಜಗಳವಾದರೆ ಸಿವಿಲ್ ಕೋರ್ಟ್ಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ಷಗಟ್ಟಲೆ ಕೇಸ್ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಇದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಈಗ ಪ್ರತ್ಯೇಕ 'ಬಾಡಿಗೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯ' (Rent Courts) ಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ವಿವಾದಗಳು ಬಹಳ ಬೇಗನೆ ಬಗೆಹರಿಯುತ್ತವೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಬಾಡಿಗೆದಾರರು ಸತತ ಎರಡು ತಿಂಗಳು ಬಾಡಿಗೆ ನೀಡದಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಮನೆಯನ್ನು ಹಾನಿ ಮಾಡಿದರೆ, ಮಾಲೀಕರು ಈ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮೂಲಕ ಸುಲಭವಾಗಿ ಮನೆಯನ್ನು ಖಾಲಿ ಮಾಡಿಸಬಹುದು.
ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಅಂಶಗಳು
ಈ ಹೊಸ ನಿಯಮವು ಹಳೆಯ ಒಪ್ಪಂದಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅಂದರೆ ನೀವು ಈಗಾಗಲೇ 10 ತಿಂಗಳ ಅಡ್ವಾನ್ಸ್ ನೀಡಿದ್ದರೆ, ಅದನ್ನು ಈಗಲೇ ವಾಪಸ್ ಕೇಳಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ನಿಮ್ಮ ಹಳೆಯ ಒಪ್ಪಂದ ಮುಗಿದು ಹೊಸದಾಗಿ ರಿನ್ಯೂವಲ್ (Renewal) ಮಾಡುವಾಗ ನೀವು ಈ ಹೊಸ ಕಾಯ್ದೆಯ ಲಾಭ ಪಡೆಯಬಹುದು.
ಹೊಸ ಬಾಡಿಗೆ ಕರಾರು ಮಾಡುವಾಗ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಹೊಸ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ. ಆನ್ಲೈನ್ ಮೂಲಕ ಅಗ್ರಿಮೆಂಟ್ ನೋಂದಣಿ ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ. ಇದರಿಂದ ಮನೆ ಖಾಲಿ ಮಾಡುವಾಗ ಮಾಲೀಕರು ಅನಗತ್ಯವಾಗಿ ನಿಮ್ಮ ಡಿಪಾಸಿಟ್ ಹಣವನ್ನು ಕಟ್ ಮಾಡುವುದನ್ನು ತಡೆಯಬಹುದು.
