ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸುಂದರ ಹಾಗೂ ಶಾಂತಿಯುತ ತಾಲೂಕಾದ ಮೂಡಿಗೆರೆಯಲ್ಲಿ ನಕಲಿ ನೋಟು (ಖೋಟಾ ನೋಟು) ಚಲಾವಣೆ ಮಾಡಲು ಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಕೃತ್ಯವನ್ನು ಮೂಡಿಗೆರೆ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಭೇದಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸಾರ್ವಜನಿಕರನ್ನು ಹಾಗೂ ಸ್ಥಳೀಯ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳನ್ನು ವಂಚಿಸಿ, ನಕಲಿ ನೋಟುಗಳನ್ನು ಅಸಲಿ ನೋಟುಗಳಂತೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಬಿಡಲು ಸಂಚು ರೂಪಿಸಿದ್ದ ಇಬ್ಬರು ಆರೋಪಿಗಳನ್ನು ಪೊಲೀಸರು ರಂಗೇಸಮೇತ ಬಂಧಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಬಂಧಿತ ಆರೋಪಿಗಳಿಂದ ಒಟ್ಟು 18,000 ರೂಪಾಯಿ ಮುಖಬೆಲೆಯ 200 ರೂಪಾಯಿ ಮೌಲ್ಯದ 90 ನಕಲಿ ನೋಟುಗಳನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ. ಮೂಡಿಗೆರೆ ಪಟ್ಟಣದ ನೂತನ ಲೇಔಟ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಈ ಅಕ್ರಮ ಚಟುವಟಿಕೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಪೊಲೀಸರು ದಾಳಿ ನಡೆಸಿ ಆರೋಪಿಗಳನ್ನು ಕಷ್ಟಪಟ್ಟು ವಶಕ್ಕೆ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.
ಬಂಧಿತ ಆರೋಪಿಗಳ ಗುರುತು ಹಾಗೂ ಅವರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ವಿಧಾನ
ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಬಂಧಿತರಾದ ಆರೋಪಿಗಳನ್ನು:
ಮಹಮದ್ ಅಲಿ – ಮಂಗಳೂರು ಮೂಲದ ನಿವಾಸಿ.
ಮಹೇಶ್ – ಮೂಡಿಗೆರೆ ಸ್ಥಳೀಯ ನಿವಾಸಿ.
ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಮಂಗಳೂರಿನಿಂದ ಬಂದಿದ್ದ ಮಹಮದ್ ಅಲಿ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಖೋಟಾ ನೋಟುಗಳನ್ನು ತಂದು ಮೂಡಿಗೆರೆಯ ಸ್ಥಳೀಯ ಜಾಲದ ನೆರವಿನಿಂದ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಹರಿಸಲು ಯೋಜಿಸಿದ್ದ. ಮೂಡಿಗೆರೆಯ ಸ್ಥಳೀಯ ನಿವಾಸಿಯಾದ ಮಹೇಶ್, ಮಹಮದ್ ಅಲಿಗೆ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ಆಶ್ರಯ ನೀಡಲು ಹಾಗೂ ನೋಟುಗಳನ್ನು ಚಲಾವಣೆ ಮಾಡಲು ಸಹಕರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಂದು ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ.
ಬಂಧಿತ ಇಬ್ಬರೂ ಆರೋಪಿಗಳ ಬಳಿ ತಲಾ 45 ನೋಟುಗಳು (200 ರೂ. ಮುಖಬೆಲೆಯವು), ಅಂದರೆ ಒಟ್ಟು 90 ನಕಲಿ ನೋಟುಗಳು (₹18,000) ಪತ್ತೆಯಾಗಿವೆ.
ಪೊಲೀಸರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಡೆದುದು ಹೇಗೆ?
ಮೂಡಿಗೆರೆ ಪಟ್ಟಣದ ನೂತನ ಲೇಔಟ್ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅನುಮಾನಾಸ್ಪದವಾಗಿ ತಿರುಗಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಹಾಗೂ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೆ ಹಣದ ವ್ಯವಹಾರದ ನೆಪದಲ್ಲಿ ನಕಲಿ ನೋಟು ನೀಡಲು ಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಬಗ್ಗೆ ಪೊಲೀಸರಿಗೆ ರಹಸ್ಯ ಮಾಹಿತಿ (Secret Tip-off) ದೊರೆತಿತ್ತು. ತಕ್ಷಣವೇ ಕಾರ್ಯಪ್ರವೃತ್ತರಾದ ಮೂಡಿಗೆರೆ ಠಾಣೆಯ ಪೊಲೀಸ್ ನಿರೀಕ್ಷಕರು ಹಾಗೂ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳ ತಂಡವು ನೂತನ ಲೇಔಟ್ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಧಾವಿಸಿ, ಸ್ಥಳದಲ್ಲೇ ಆರೋಪಿಗಳನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದು ವಶಕ್ಕೆ ಪಡೆದರು.
ಆರೋಪಿಗಳ ಅಂಗಭೌತಿಕ ತಪಾಸಣೆ ನಡೆಸಿದಾಗ, ಅವರ ಬಳಿ ಇದ್ದ 200 ರೂಪಾಯಿ ಮುಖಬೆಲೆಯ ನೋಟುಗಳು ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೇ ನಕಲಿ ಎಂಬುದು ಸಾಬೀತಾಯಿತು. ತಕ್ಷಣವೇ ಆ ಹಣವನ್ನು ಜಪ್ತಿ ಮಾಡಿದ ಪೊಲೀಸರು, ಇಬ್ಬರನ್ನೂ ಬಂಧಿಸಿ ಠಾಣೆಗೆ ಕರೆತಂದಿದ್ದಾರೆ.
ನಕಲಿ ನೋಟುಗಳ ಗುಣಲಕ್ಷಣ: ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಸವಾಲು
ಆರೋಪಿಗಳ ಬಳಿ ಪತ್ತೆಯಾದ ನಕಲಿ ನೋಟುಗಳನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಚಾಲಾಕಿತನದಿಂದ ಮುದ್ರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ನೋಟಿನ ಮೇಲೆ "ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ" (Reserve Bank of India) ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನಮೂದಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
ಅಸಲಿ ನೋಟಿನಂತೆ ವಿನ್ಯಾಸ: ಕಾಗದದ ಗುಣಮಟ್ಟ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣ ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೆ ಅಸಲಿ 200 ರೂಪಾಯಿ ನೋಟಿನಂತೆಯೇ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.
ಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೆ ಗೊಂದಲ: ಸಾಮಾನ್ಯ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು, ತರಕಾರಿ ಮಾರಾಟಗಾರರು ಅಥವಾ ಆಟೋ ಚಾಲಕರು ಅವಸರದಲ್ಲಿ ಹಣ ಪಡೆದಾಗ ನಕಲಿ ಮತ್ತು ಅಸಲಿ ನೋಟಿನ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ಗುರುತಿಸುವುದು ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿತ್ತು.
ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಹರಿಯುವ ಮುನ್ನವೇ ತಡೆ: ಅದೃಷ್ಟವಶಾತ್, ಈ ನೋಟುಗಳು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಮುನ್ನವೇ ಪೊಲೀಸರು ಆರೋಪಿಗಳನ್ನು ಬಂಧಿಸಿದ್ದರಿಂದ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಆರ್ಥಿಕ ವಂಚನೆ ತಪ್ಪಿದಂತಾಗಿದೆ.
ಮೂಡಿಗೆರೆ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕರಣ ದಾಖಲು
ಘಟನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಮೂಡಿಗೆರೆ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ನ್ಯಾಯ ಸಂಹಿತೆ (BNS) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಖೋಟಾ ನೋಟು ಸಂಗ್ರಹಣೆ, ಚಲಾವಣೆಗೆ ಯತ್ನ ಹಾಗೂ ವಂಚನೆ ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.
ಪೊಲೀಸರು ಆರೋಪಿಗಳನ್ನು ತೀವ್ರ ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಿದ್ದು, ಈ ಕೆಳಗಿನ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳ ಕುರಿತು ತನಿಖೆ ಚುರುಕುಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ:
ಮೂಲ ಜಾಲ ಎಲ್ಲಿದೆ?: ಮಂಗಳೂರಿನಿಂದ ಈ ನಕಲಿ ನೋಟುಗಳನ್ನು ತಂದಿದ್ದು ಯಾರು? ಇದರ ಹಿಂದೆ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಮಾಫಿಯಾ ಅಥವಾ ಪ್ರಿಂಟಿಂಗ್ ಜಾಲ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದೆಯೇ?
ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಯಾರಿದ್ದಾರೆ?: ಮೂಡಿಗೆರೆ ಹಾಗೂ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಹಿಂದೆ ಇವರು ನಕಲಿ ನೋಟುಗಳನ್ನು ಚಲಾವಣೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆಯೇ?
ಸಂಚಿನ ವ್ಯಾಪ್ತಿ: ಜಿಲ್ಲೆಯ ಇತರ ತಾಲೂಕುಗಳಿಗೆ ಅಥವಾ ನೆರೆಯ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಿಗೆ ಈ ಖೋಟಾ ನೋಟುಗಳನ್ನು ಜಾಲವು ಹರಡಿಸಿದೆಯೇ?
ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಹಾಗೂ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯ ಜಾಗೃತಿ ಹೆಜ್ಜೆ
ಖೋಟಾ ನೋಟು ಚಲಾವಣೆ ಜಾಲದ ಬಂಧನದ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ, ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಜಿಲ್ಲಾ ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆ ಹಾಗೂ ಮೂಡಿಗೆರೆ ಪೊಲೀಸರು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ವರ್ತಕರಿಗೆ ಜಾಗರೂಕರಾಗಿರಲು ಸೂಚನೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.
ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಸಲಹೆಗಳು:
ನೋಟುಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆ: ವಿಶಾಲ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ, ಸಂತೆಯ ದಿನಗಳು ಹಾಗೂ ಜನನಿಬಿಡ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ 200 ಮತ್ತು 500 ರೂಪಾಯಿ ಮುಖಬೆಲೆಯ ನೋಟುಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವಾಗ ವಾಟರ್ಮಾರ್ಕ್, ಭದ್ರತಾ ದಾರ (Security Thread) ಹಾಗೂ ಆರ್.ಬಿ.ಐ. ಮುದ್ರಣವನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಗಮನಿಸಬೇಕು.
ಅನುಮಾನಾಸ್ಪದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ: ಯಾರಾದರೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಮುಖಬೆಲೆಯ ಹಣವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಂದಾಗ ಅಥವಾ ಅನುಮಾನಾಸ್ಪದವಾಗಿ ವ್ಯವಹರಿಸಿದಾಗ ತಕ್ಷಣವೇ ಹತ್ತಿರದ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಬೇಕು.
ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ ಸೂಚನೆ: ಅಂಗಡಿ ಮತ್ತು ಮಳಿಗೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ನಕಲಿ ನೋಟು ಪತ್ತೆ ಹಚ್ಚುವ ಯಂತ್ರಗಳನ್ನು (Fake Note Detector) ಬಳಸುವುದು ಸೂಕ್ತ.