ಅಮೆರಿಕದ ಮಿಲ್ವಾಕಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ G20 ಟ್ರೇಡ್ ಮಿನಿಸ್ಟರ್ಸ್ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಆಹಾರ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಆಹಾರ ಪೂರೈಕೆ ಸರಪಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಹತ್ವದ ಚರ್ಚೆ ನಡೆದಿದೆ. ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಚಿವ ಪಿಯೂಷ್ ಗೋಯಲ್, ಆಹಾರ ಪೂರೈಕೆಯನ್ನು ಒತ್ತಡ ಹೇರುವ ಸಾಧನವಾಗಿ ಬಳಸುವುದು ಮತ್ತು ದೇಶಗಳು ತಮ್ಮ ಆಹಾರ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಕ್ರಮಗಳ ನಡುವೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
G20 ಸಭೆಯ ‘Weaponisation of Food through Coercive Trade Action’ ಎಂಬ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಗೋಯಲ್ ಈ ವಿಚಾರ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದರು. ಆಹಾರವು ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಭದ್ರತೆ, ಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ಸಹಕಾರದ ಮೂಲವಾಗಿರಬೇಕು ಎಂಬುದು ಎಲ್ಲರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಗುರಿಯಾಗಿರಬೇಕು ಎಂದು ಅವರು ಒತ್ತಿ ಹೇಳಿದರು.
ಆಹಾರವನ್ನು ಅಸ್ತ್ರವಾಗಿಸುವಿಕೆ ಎಂದರೇನು?
ಜಾಗತಿಕ ವ್ಯಾಪಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಆಹಾರ, ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಒಳಹರಿವುಗಳನ್ನು ದೇಶಗಳ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡ ಹೇರುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಕ್ರಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ G20 ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಯಿತು. ಇಂತಹ ಬಲವಂತದ ವ್ಯಾಪಾರ ಕ್ರಮಗಳು ವಿವಿಧ ದೇಶಗಳ ಆರ್ಥಿಕತೆ ಮತ್ತು ಜನರ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ ಎಂದು ಅಮೆರಿಕದ USTR ಜೇಮಿಸನ್ ಗ್ರೀರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಆದರೆ, ದೇಶವೊಂದು ತನ್ನ ದೇಶೀಯ ಅಗತ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ನೀತಿ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಅದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಗಣಿಸಬಾರದು ಎಂಬುದು ಭಾರತದ ನಿಲುವಾಗಿದೆ.
ಪಿಯೂಷ್ ಗೋಯಲ್, ಆಹಾರ ಪೂರೈಕೆ ಸರಪಳಿಯ ‘weaponisation’ ಮತ್ತು ದೇಶಗಳು ತಮ್ಮ ದೇಶೀಯ ನೀತಿ ಉದ್ದೇಶಗಳು ಹಾಗೂ ಆಹಾರ ಭದ್ರತೆಗಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಕ್ರಮಗಳ ನಡುವೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಅಗತ್ಯ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಆಹಾರ ಭದ್ರತೆಗೆ ದೇಶಗಳ ನೀತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ
ಆಹಾರ ಭದ್ರತೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ದೇಶಕ್ಕೂ ಪ್ರಮುಖ ಆದ್ಯತೆಯಾಗಿದೆ. ಬೆಲೆ ಸ್ಥಿರತೆ, ದೇಶೀಯ ಲಭ್ಯತೆ, ರೈತರ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಜನರ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಸರ್ಕಾರಗಳು ವಿವಿಧ ವ್ಯಾಪಾರ ಹಾಗೂ ನೀತಿ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
ಇಂತಹ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಜಾಗತಿಕ ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿ ಒತ್ತಡ ಹೇರುವ ಉದ್ದೇಶದ ಕ್ರಮಗಳೊಂದಿಗೆ ಒಂದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನೋಡಬಾರದು ಎಂಬ ವಿಚಾರವನ್ನು ಭಾರತ G20 ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಮುಂದಿಟ್ಟಿದೆ. ಅಭಿವೃದ್ಧಿಶೀಲ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮ ದೇಶೀಯ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ನೀತಿ ರೂಪಿಸಲು ಸಾಕಷ್ಟು ಅವಕಾಶ ಇರಬೇಕು ಎಂಬ ವಿಚಾರವನ್ನೂ ಭಾರತ ತನ್ನ G20 ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತಿದೆ.
G20 ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ವಿಷಯಗಳು
ಅಮೆರಿಕದ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಈ G20 ಟ್ರೇಡ್ ಮಿನಿಸ್ಟರ್ಸ್ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಆಹಾರದ ಅಸ್ತ್ರೀಕರಣದ ಜೊತೆಗೆ ಇನ್ನೂ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಾಪಾರ ವಿಚಾರಗಳು ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿವೆ.
ಅಮೆರಿಕದ USTR ಜೇಮಿಸನ್ ಗ್ರೀರ್ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ವರ್ಷದ ಪ್ರಮುಖ ನಾಲ್ಕು ಕಾರ್ಯಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಆಹಾರವನ್ನು ಅಸ್ತ್ರವಾಗಿ ಬಳಸುವಿಕೆ, ಕೈಗಾರಿಕಾ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ, Most-Favoured-Nation ಅಥವಾ MFN ತತ್ವ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಪೂರೈಕೆ ಸರಪಳಿಗಳಲ್ಲಿನ ಬಲವಂತದ ಕಾರ್ಮಿಕ ಪದ್ಧತಿ ಸೇರಿವೆ.
ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ, ದೇಶೀಯ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಮೀರಿ ಉತ್ಪಾದನೆ ಹೆಚ್ಚಾದಾಗ ಅದರ ಪರಿಣಾಮ ಜಾಗತಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳ ಮೇಲೂ ಬೀಳಬಹುದು ಎಂದು ಅಮೆರಿಕದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಅದೇ ರೀತಿ, ಬಲವಂತದ ಕಾರ್ಮಿಕ ಪದ್ಧತಿಯಿಂದ ತಯಾರಾದ ವಸ್ತುಗಳು ಕಡಿಮೆ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಬಂದರೆ ಜಾಗತಿಕ ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಅಸಮತೋಲನ ಉಂಟಾಗಬಹುದು ಎಂಬ ಚರ್ಚೆಯೂ ನಡೆದಿದೆ.
ಭಾರತ - ನಿಯಮಾಧಾರಿತ ಜಾಗತಿಕ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆ ಒತ್ತು
G20 ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ನಿಯಮಾಧಾರಿತ, ಮುಕ್ತ, ಸಮಾವೇಶಿತ, ಪಾರದರ್ಶಕ ಮತ್ತು ತಾರತಮ್ಯರಹಿತ ಬಹುಪಕ್ಷೀಯ ವ್ಯಾಪಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಬೆಂಬಲ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಿದೆ. ವಿಶ್ವ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಸ್ಥೆ (WTO) ಕೇಂದ್ರ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿರುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಂದಿಗೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಶೀಲ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ನೀತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವೂ ಇರಬೇಕು ಎಂಬುದು ಭಾರತದ ನಿಲುವಾಗಿದೆ.
ಇದರ ನಡುವೆ, ಪಿಯೂಷ್ ಗೋಯಲ್ ಅವರು ಅಮೆರಿಕದ USTR ಜೇಮಿಸನ್ ಗ್ರೀರ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಭಾರತ-ಅಮೆರಿಕ ಮಧ್ಯಂತರ ವ್ಯಾಪಾರ ಒಪ್ಪಂದದ ಬಗ್ಗೆ ಕೂಡ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ. ಎರಡೂ ದೇಶಗಳ ನಡುವಿನ ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ವ್ಯಾಪಾರ ಒಪ್ಪಂದದ ಮಧ್ಯಂತರ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಶೀಘ್ರ ಅಂತಿಮಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ಕುರಿತು ಮಾತುಕತೆ ನಡೆದಿದೆ.
ಆಹಾರ ಭದ್ರತೆ ವಿಚಾರಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಹತ್ವ
ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಆಹಾರ ಪೂರೈಕೆ ಸರಪಳಿಗಳು ಅಸ್ಥಿರಗೊಂಡರೆ ಅದರ ಪರಿಣಾಮ ಬೆಲೆ, ಲಭ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಹಕರ ಮೇಲೆ ಬೀಳಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಆಹಾರ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿಯಮಗಳು ಮತ್ತು ದೇಶಗಳ ಆಹಾರ ಭದ್ರತಾ ಅಗತ್ಯಗಳ ನಡುವೆ ಸಮತೋಲನ ಸಾಧಿಸುವುದು G20 ಚರ್ಚೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವಾಗಿದೆ.
ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಆಹಾರವನ್ನು ಭದ್ರತೆ, ಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ಸಹಕಾರದ ಮೂಲವಾಗಿ ಉಳಿಸುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಭಾರತ ಒತ್ತಿಹೇಳಿದೆ. ಆಹಾರ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ದೇಶಗಳು ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಪೂರೈಕೆಯನ್ನು ಒತ್ತಡದ ಸಾಧನವಾಗಿ ಬಳಸುವ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು G20 ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪಿಯೂಷ್ ಗೋಯಲ್ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.