ಹೋಟೆಲ್‌ಗಳಲ್ಲಿ, ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅಂಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಪನೀರ್ ಖರೀದಿಸುವ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮಹತ್ವದ ಸುದ್ದಿಯೊಂದು ಹೊರಬಿದ್ದಿದೆ. ಹಾಲಿನಿಂದ ತಯಾರಿಸದ ಪರ್ಯಾಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಪನೀರ್ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ತಡೆಯುವಂತೆ ಸಲ್ಲಿಸಲಾದ ಅರ್ಜಿಯ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ ದೆಹಲಿ ಹೈಕೋರ್ಟ್, ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಆಹಾರ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಮಾನದಂಡಗಳ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಕ್ಕೆ (FSSAI) ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ನೀಡುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದೆ.
ಅಕ್ಟೋಬರ್ 14ರಂದು ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನ ಹಂಗಾಮಿ ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ನಿತಿನ್ ಸಾಂಬ್ರೆ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಸಂಜಯ್ ಶರ್ಮಾ ಅವರನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಪೀಠವು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ, FSSAI ಮತ್ತು ದೆಹಲಿ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ನೋಟಿಸ್ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿದೆ. ಅರ್ಜಿಗೆ ಆರು ವಾರಗಳೊಳಗೆ ಉತ್ತರ ಸಲ್ಲಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ತಕ್ಷಣದ ನಿಷೇಧ ವಿಧಿಸುವ ಮಧ್ಯಂತರ ಆದೇಶವನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ನೀಡಿಲ್ಲ.
ಪನೀರ್‌ನಂತೆ ಕಾಣುವ ಅನಲಾಗ್ ಉತ್ಪನ್ನ ಎಂದರೇನು
ಸಾಮಾನ್ಯ ಪನೀರ್ ಹಾಲಿನಿಂದ ತಯಾರಾಗುವ ಹಾಲಿನ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ‘ಅನಲಾಗ್ ಪನೀರ್’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ಪರ್ಯಾಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಲಿನ ಕೆಲವು ಅಥವಾ ಎಲ್ಲ ಅಂಶಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಸಸ್ಯಜನ್ಯ ಎಣ್ಣೆ, ಪಿಷ್ಟ, ಸಸ್ಯ ಪ್ರೋಟೀನ್, ಎಮಲ್ಸಿಫೈಯರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಆಹಾರ ಸೇರ್ಪಡೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು.
ಇಂತಹ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಪನೀರ್‌ನಂತೆಯೇ ಕಾಣುವಂತೆ ಮತ್ತು ಬಳಸುವಂತೆ ತಯಾರಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಅವುಗಳ ಸಂಯೋಜನೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಹಾಲಿನ ಪನೀರ್‌ನಿಂದ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ತಾವು ಖರೀದಿಸುತ್ತಿರುವುದು ನಿಜವಾದ ಹಾಲಿನ ಪನೀರ್‌ವೇ ಅಥವಾ ಬೇರೆ ಪದಾರ್ಥಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಪರ್ಯಾಯ ಉತ್ಪನ್ನವೇ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗದಿದ್ದರೆ, ತಪ್ಪು ಕಲ್ಪನೆ ಮೂಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.
ಇದೇ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಕಾನೂನು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಿ ರಿಧಿಮಾ ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ವಕೀಲ ಎ.ಪಿ. ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ್ ಅವರು ದೆಹಲಿ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಸರಿಯಾದ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಬೇಕು
ಅರ್ಜಿದಾರರ ಪ್ರಕಾರ, ದೆಹಲಿ ದೇಶದ ಪ್ರಮುಖ ಹಾಲಿನ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಹೋಟೆಲ್‌ಗಳು, ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್‌ಗಳು, ಕ್ಯಾಟರಿಂಗ್ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ಕ್ಲೌಡ್ ಕಿಚನ್‌ಗಳು, ಸಗಟು ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಆಹಾರ ವಿತರಣಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಪನೀರ್ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಗ್ರಾಹಕರು ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಪನೀರ್ ಖಾದ್ಯವನ್ನು ಆರ್ಡರ್ ಮಾಡಿದಾಗ ಅದು ಹಾಲಿನಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಉತ್ಪನ್ನವೆಂದು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುವುದು ಸಹಜ. ಆದರೆ ಬಳಸುವ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಗ್ರಾಹಕರು ತಾವು ಏನು ಸೇವಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಕಷ್ಟವಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ ವಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಪನೀರ್‌ನ ಸ್ವರೂಪ, ಗುಣಮಟ್ಟ ಮತ್ತು ಸಂಯೋಜನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಆಹಾರ ಸುರಕ್ಷತಾ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯವೆಂದು ಅರ್ಜಿದಾರರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಇಂತಹ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ತಯಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಮಾರಾಟದ ವಿರುದ್ಧ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂಬುದು ಅವರ ಮನವಿಯಾಗಿದೆ.
FSSAI ಈಗಾಗಲೇ ಕರಡು ನಿಯಮ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದೆ
ಈ ವಿವಾದದ ನಡುವೆಯೇ FSSAI ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 24ರಂದು ಆಹಾರ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಮಾನದಂಡಗಳ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ ತಿದ್ದುಪಡಿ ತರುವ ಕರಡು ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿತ್ತು. ಹಾಲಿನಿಂದ ಪಡೆಯದ ಅಂಶಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ‘ಪನೀರ್’ ಎಂದು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವುದನ್ನು ತಡೆಯುವುದು ಇದರ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
ಈ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ‘ಅನಲಾಗ್ ಇನ್ ಡೈರಿ ಕಾಂಟೆಕ್ಸ್ಟ್’ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಈಗಾಗಲೇ ನೋಂದಾಯಿಸಲಾದ ಅಥವಾ ಪರವಾನಗಿ ಪಡೆದ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ತಮ್ಮ ಹೆಸರು, ಲೇಬಲ್ ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪ್ರಚಾರದಲ್ಲಿ ‘ಪನೀರ್’ ಪದವನ್ನು ಬಳಸುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಬೇಕಾಗಬಹುದು.
ಇದು ಕರಡು ನಿಯಮವಾಗಿದ್ದು, ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿತ ವಲಯದವರು ಆಕ್ಷೇಪಣೆಗಳು ಹಾಗೂ ಸಲಹೆಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅಂತಿಮ ನಿಯಮ ಪ್ರಕಟವಾಗುವವರೆಗೆ ಕರಡು ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯನ್ನು ಜಾರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಷೇಧವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬಾರದು.
ದೆಹಲಿ ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಏನು
ವಿಚಾರಣೆ ವೇಳೆ ದೆಹಲಿ ಸರ್ಕಾರದ ಪರ ವಕೀಲರು, ಅನಲಾಗ್ ಪನೀರ್ ಮಾರಾಟದ ಬಗ್ಗೆ ಸರ್ಕಾರ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇಂತಹ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಗಮನಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನೂ ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಅರ್ಜಿದಾರರು ಇತರ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇಂತಹ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಆಹಾರ ಸುರಕ್ಷತಾ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಂಡಿರುವುದನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ, ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಜಾರಿ ಕ್ರಮ ಅಗತ್ಯವೆಂದು ವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಮುಂದಿನ ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ, FSSAI ಮತ್ತು ದೆಹಲಿ ಸರ್ಕಾರ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಉತ್ತರಗಳು ಪ್ರಕರಣದ ಮುಂದಿನ ದಿಕ್ಕನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಲಿವೆ.
ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಪನೀರ್ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಸಂಯೋಜನೆಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ವಿಚಾರ ಈಗ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದೆ. ಗ್ರಾಹಕರು ಖರೀದಿಸುವ ಆಹಾರದ ನಿಜವಾದ ಸ್ವರೂಪ ತಿಳಿಯುವಂತಾಗಬೇಕು ಎಂಬುದು ಈ ಪ್ರಕರಣದ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಅಂತಿಮ ನಿರ್ಧಾರ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮುಂದಿನ ವಿಚಾರಣೆ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಸುರಕ್ಷತಾ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಬಳಿಕವೇ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಲಿದೆ.
