ಹಬ್ಬದ ದಿನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿ ದೀಪ ಹಚ್ಚಬೇಕು? ವಾಸ್ತು ಪ್ರಕಾರ ಈ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಮಹತ್ವ!!

ಹಬ್ಬಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮನೆಗೆ ದೀಪಗಳಿಂದ ಅಲಂಕಾರ ಮಾಡುವುದು ಭಾರತೀಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ದೀಪದ ಬೆಳಕು ಮನೆಗೆ ಹಬ್ಬದ ಕಳೆ ತರುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಭಕ್ತಿ, ಶುಭ ಮತ್ತು ಸಂತೋಷದ ಸಂಕೇತವಾಗಿಯೂ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ದಸರಾ, ದೀಪಾವಳಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಬ್ಬಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮನೆಯ ಯಾವ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ದೀಪ ಹಚ್ಚಬೇಕು ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ಹಲವರಿಗೆ ಕುತೂಹಲವಿರುತ್ತದೆ. ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರದ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಮನೆಯ ಕೆಲವು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ದೀಪ ಹಚ್ಚುವುದಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಮಹತ್ವ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.

1. ಮನೆಯ ಮುಖ್ಯ ಬಾಗಿಲಿನ ಎರಡೂ ಬದಿ

ಹಬ್ಬದ ದಿನ ಮನೆಯ ಮುಖ್ಯ ಬಾಗಿಲನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಿ, ರಂಗೋಲಿ ಮತ್ತು ಹೂವುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಪದ್ಧತಿ. ವಾಸ್ತು ನಂಬಿಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಮುಖ್ಯ ಬಾಗಿಲಿನ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ದೀಪ ಹಚ್ಚುವುದು ಶುಭದ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. ಬಾಗಿಲಿನ ಬಳಿ ಬೆಳಗುವ ದೀಪಗಳು ಮನೆಗೆ ಬರುವ ಅತಿಥಿಗಳನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಹಬ್ಬದ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತವೆ.

ಕೆಲವು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಬಾಗಿಲಿನ ಬಳಿ ತುಪ್ಪದ ದೀಪಗಳನ್ನು ಹಚ್ಚುವುದಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ದೀಪಗಳನ್ನು ಇಡುವಾಗ ಅವು ಗಾಳಿಗೆ ಆರದಂತೆ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳು ಅಥವಾ ಸಾಕುಪ್ರಾಣಿಗಳ ಕೈಗೆಟುಕದಂತೆ ಸುರಕ್ಷಿತ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವುದು ಮುಖ್ಯ.

2. ದೇವರ ಮನೆಯ ಈಶಾನ್ಯ ಮೂಲೆ

ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಈಶಾನ್ಯ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಮನೆಯ ಪೂಜಾ ಕೋಣೆಯ ಈಶಾನ್ಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ದೀಪ ಹಚ್ಚುವುದನ್ನು ಶುಭವೆಂದು ನಂಬಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹಬ್ಬದ ಪೂಜೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದೇವರ ಮುಂದೆ ದೀಪ ಬೆಳಗಿಸುವುದು ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಶ್ರದ್ಧೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ.

ಪೂಜಾ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ದೀಪದ ಸುತ್ತಲೂ ಸುಲಭವಾಗಿ ಬೆಂಕಿ ಹೊತ್ತಿಕೊಳ್ಳುವ ವಸ್ತುಗಳಿಲ್ಲದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪೂಜಾ ಕೋಣೆ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಸುರಕ್ಷಿತವಾದ ಸ್ವಚ್ಛ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ದೇವರ ಚಿತ್ರ ಅಥವಾ ವಿಗ್ರಹದ ಮುಂದೆ ದೀಪ ಹಚ್ಚಬಹುದು.

3. ತುಳಸಿ ಗಿಡದ ಮುಂದೆ ದೀಪ

ಅನೇಕ ಹಿಂದೂ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ತುಳಸಿ ಗಿಡವನ್ನು ಪವಿತ್ರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಂಜೆ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ತುಳಸಿ ಗಿಡದ ಮುಂದೆ ಮಣ್ಣಿನ ದೀಪ ಹಚ್ಚುವುದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿದೆ. ವಾಸ್ತು ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ತುಳಸಿ ಬಳಿ ದೀಪ ಹಚ್ಚುವುದನ್ನು ಶುಭ ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧಿಯ ಸಂಕೇತವೆಂದು ನೋಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ತುಳಸಿ ಕಟ್ಟೆಯ ಬಳಿ ದೀಪ ಹಚ್ಚುವಾಗ ಗಿಡದ ಎಲೆಗಳು ಅಥವಾ ಒಣಗಿದ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಬೆಂಕಿ ತಾಗದಂತೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ವಹಿಸಬೇಕು. ದೀಪವನ್ನು ಗಿಡದ ತುಂಬ ಹತ್ತಿರ ಇಡುವ ಬದಲು ಸ್ವಲ್ಪ ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ಸಮತಟ್ಟಾದ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಇಡುವುದು ಸೂಕ್ತ.

4. ನೀರಿನ ಮೂಲದ ಬಳಿ ದೀಪ

ಮನೆಯ ಅಡುಗೆಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕುಡಿಯುವ ನೀರನ್ನು ಇಡುವ ಸ್ಥಳ ಅಥವಾ ನೀರಿನ ಮೂಲದ ಬಳಿ ಸಣ್ಣ ದೀಪ ಹಚ್ಚುವುದಕ್ಕೂ ಕೆಲವು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ನೀರು ಮತ್ತು ಆಹಾರವನ್ನು ಜೀವನದ ಮೂಲಭೂತ ಅಗತ್ಯಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುವುದರಿಂದ, ಅವುಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ದೀಪ ಹಚ್ಚುವುದನ್ನು ಸಮೃದ್ಧಿಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ನೋಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಆದರೆ ಸಿಂಕ್, ನೀರಿನ ಪಾತ್ರೆ ಅಥವಾ ಸುಲಭವಾಗಿ ನೀರು ಚಿಮ್ಮುವ ಸ್ಥಳದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ತೆರೆದ ಜ್ವಾಲೆಯ ದೀಪ ಇಡುವುದು ಸುರಕ್ಷಿತವಲ್ಲ. ನೀರು ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ ಉಪಕರಣಗಳಿಂದ ದೂರವಿರುವ ಒಣ, ಸ್ಥಿರವಾದ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಈ ಆಚರಣೆಯು ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದು, ಆರೋಗ್ಯದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ದೃಢೀಕರಣವಿಲ್ಲ.

5. ಮನೆಯ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕು

ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರದ ನಂಬಿಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕನ್ನು ಕುಬೇರನ ದಿಕ್ಕು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಮನೆಯ ಉತ್ತರ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ದೀಪ ಹಚ್ಚುವುದನ್ನು ಧನಸಂಪತ್ತು ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರಗತಿಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ನೋಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹಣ ಅಥವಾ ಬೆಲೆಬಾಳುವ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಇಡುವ ಸ್ಥಳದ ಬಳಿ ದೀಪ ಹಚ್ಚುವ ಪದ್ಧತಿಯೂ ಕೆಲವು ಮನೆಗಳಲ್ಲಿದೆ.

ದೀಪವನ್ನು ಹಣದ ಪೆಟ್ಟಿಗೆ, ಕಪಾಟು, ಪರದೆ ಅಥವಾ ಕಾಗದದ ವಸ್ತುಗಳ ಹತ್ತಿರ ಇಡಬಾರದು. ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ದೀಪ ಹಚ್ಚಲು ಬಯಸಿದರೆ, ಬೆಂಕಿಯ ಅಪಾಯವಿಲ್ಲದ ಸುರಕ್ಷಿತ ಮೇಲ್ಮೈಯನ್ನು ಬಳಸಬೇಕು. ದೀಪ ಹಚ್ಚುವುದರಿಂದಲೇ ಹಣ ಅಥವಾ ಉದ್ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ಸು ಖಚಿತವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುರಾವೆಗಳಿಲ್ಲ; ಇದು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ನಂಬಿಕೆಯಾಗಿದೆ.

6. ಮನೆಯ ಕತ್ತಲೆಯ ಮೂಲೆಗಳು

ಮನೆಯ ಕೆಲವು ಮೂಲೆಗಳಿಗೆ ಸಹಜ ಬೆಳಕು ಕಡಿಮೆ ತಲುಪಬಹುದು. ಹಬ್ಬದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಿ, ಸೂಕ್ತ ಬೆಳಕಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಮನೆ ಹೆಚ್ಚು ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ವಾಸ್ತು ನಂಬಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಕತ್ತಲೆಯ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಬೆಳಗಿಸುವುದಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಮಹತ್ವ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಆದರೆ ದೀಪವನ್ನು ಬೆಳಕಿಲ್ಲದ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ಇಡುವಾಗ ಪರದೆ, ಮರದ ಸಾಮಾನು, ಬಟ್ಟೆ ಅಥವಾ ಕಾಗದದ ವಸ್ತುಗಳಿಗೆ ಹತ್ತಿರವಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಸುರಕ್ಷತೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ವಿದ್ಯುತ್ ದೀಪಗಳು ಅಥವಾ ಬ್ಯಾಟರಿಯಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಅಲಂಕಾರಿಕ ದೀಪಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದೂ ಉತ್ತಮ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿದೆ.

7. ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕು

ಕೆಲವು ವಾಸ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಮನೆಯ ಪೂರ್ವ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ದೀಪ ಹಚ್ಚುವುದನ್ನು ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಆಯುಷ್ಯದ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಹಾಗೂ ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ದೀಪ ಹಚ್ಚುವುದನ್ನು ಮಾನಸಿಕ ಶಾಂತಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿ ನೋಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವು ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳಾಗಿವೆ.

ಮನೆಯ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ದೀಪಗಳನ್ನು ಇಡಬಹುದು. ದೀಪದ ಜ್ವಾಲೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರಲು ಗಾಳಿಯ ಅಬ್ಬರ ಕಡಿಮೆ ಇರುವ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಮಕ್ಕಳಿರುವ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ತೆರೆದ ಜ್ವಾಲೆಯ ಬದಲು ಸುರಕ್ಷಿತ ಎಲ್‌ಇಡಿ ದೀಪಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದು ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ತ.

8. ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನ ಬಗ್ಗೆ ಇರುವ ಸಂಪ್ರದಾಯ

ಕೆಲವು ವಾಸ್ತು ನಂಬಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹಬ್ಬದ ಪೂಜೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ದೀಪದ ಜ್ವಾಲೆಯನ್ನು ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನತ್ತ ಮುಖಮಾಡಿ ಇಡುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸುವಂತೆ ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಆಚರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ನರಕ ಚತುರ್ದಶಿಯ ಯಮದೀಪದಂತಹ ಪದ್ಧತಿಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ಪ್ರಕಾರ ವಿಭಿನ್ನ ಆಚರಣೆಗಳಿವೆ.

ಹೀಗಾಗಿ ದೀಪದ ದಿಕ್ಕಿನ ಕುರಿತು ಒಂದೇ ನಿಯಮ ಎಲ್ಲ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಿಗೂ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಕುಟುಂಬದ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವವರು ತಮ್ಮ ಸಂಪ್ರದಾಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಪೂಜೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಯಾವುದೇ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ದೀಪ ಹಚ್ಚಿದರೂ ಬೆಂಕಿ ಅವಘಡವಾಗದಂತೆ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ ವಹಿಸುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ.

ಯಾವ ದೀಪ ಬಳಸಬೇಕು?

ಹಬ್ಬದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣಿನ ದೀಪಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿದೆ. ತುಪ್ಪ ಅಥವಾ ಎಳ್ಳೆಣ್ಣೆಯಿಂದ ದೀಪ ಹಚ್ಚುವ ಪದ್ಧತಿಯೂ ಇದೆ. ಮಣ್ಣಿನ ದೀಪಗಳು ಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮೆರುಗು ನೀಡುತ್ತವೆ. ದೀಪವನ್ನು ಬಳಸುವ ಮೊದಲು ಅದು ಬಿರುಕು ಬಿಟ್ಟಿಲ್ಲವೇ, ಸಮತಟ್ಟಾದ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು.

ದೀಪಗಳನ್ನು ಪರದೆ, ಕಾಗದ, ಹೂವಿನ ಒಣ ಅಲಂಕಾರ, ಮರದ ಪೀಠೋಪಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಸುಲಭವಾಗಿ ಬೆಂಕಿ ಹೊತ್ತಿಕೊಳ್ಳುವ ವಸ್ತುಗಳಿಂದ ದೂರವಿಡಬೇಕು. ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ದೀಪವನ್ನು ಗಮನವಿಲ್ಲದೆ ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗಬಾರದು. ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳು ಅಥವಾ ಸಾಕುಪ್ರಾಣಿಗಳಿದ್ದರೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಅಗತ್ಯ.

ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಹಬ್ಬದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ದೀಪ ಹಚ್ಚುವುದು ಭಕ್ತಿ, ಬೆಳಕು ಮತ್ತು ಸಂಭ್ರಮವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿದೆ. ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರದ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಮುಖ್ಯ ಬಾಗಿಲು, ಪೂಜಾ ಕೋಣೆಯ ಈಶಾನ್ಯ ಮೂಲೆ, ತುಳಸಿ ಕಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ಮನೆಯ ವಿವಿಧ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ದೀಪ ಹಚ್ಚುವುದಕ್ಕೆ ಮಹತ್ವವಿದೆ. ಈ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವಾಗ ಮನೆಯ ಸುರಕ್ಷತೆಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ದಿಕ್ಕುಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಂಬಿಕೆಗಳನ್ನು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಸಾಬೀತಾದ ಫಲಿತಾಂಶಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸದೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಆಚರಣೆಗಳಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸೂಕ್ತ.