ಸವದತ್ತಿ ಅಂದ ತಕ್ಷಣ ನಮಗೆಲ್ಲ ಮೊದಲು ನೆನಪಾಗೋದು ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲಿರೋ ಮಲಪ್ರಭಾ ನದಿಯ ತಟದ ರೇಣುಕಾ ಯಲ್ಲಮ್ಮ ದೇವಿ. ಆದರೆ, ಕಳೆದ ಒಂಬತ್ತು ದಿನಗಳಿಂದ ಸವದತ್ತಿ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಕಂಡ ದೃಶ್ಯವೇ ಬೇರೆಯಾಗಿತ್ತು. ಇದು ಯಲ್ಲಮ್ಮ ದೇವಿಯ ಜಾತ್ರೆಯಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಸವದತ್ತಿ ಪಟ್ಟಣದ ಗ್ರಾಮದೇವಿಯರ ಜಾತ್ರೆ! ಬರೋಬ್ಬರಿ 45 ವರ್ಷಗಳ ಸುದೀರ್ಘ ಕಾಯುವಿಕೆಯ ನಂತರ ನಡೆದ ಈ ಅದ್ಧೂರಿ ಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಈಗ ಅದ್ದೂರಿಯಾದ ತೆರೆ ಬಿದ್ದಿದೆ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತಾ? ಸುಮಾರು ನಾಲ್ಕೂವರೆ ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ಈ ಹಬ್ಬ ನಡೆದಿರಲಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ ಈ ಸಲದ ಜಾತ್ರೆ ಸವದತ್ತಿಯ ಜನರಿಗೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ಹಬ್ಬವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ, ಅದೊಂದು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಕ್ಷಣವಾಗಿತ್ತು. ಇಡೀ ಊರು ಹಳದಿ ಭಂಡಾರದಲ್ಲಿ ಮಿಂದೆದ್ದ ಪರಿ ನೋಡಿದರೆ, ದೇವಲೋಕವೇ ಧರೆಗೆ ಇಳಿದು ಬಂದ ಹಾಗಿತ್ತು!
ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಭಂಡಾರದ ಸಮಾಗಮ
ಈ ಒಂಬತ್ತು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಸವದತ್ತಿ ನಗರದ ಗಲ್ಲಿ ಗಲ್ಲಿಗಳೂ ಭಕ್ತಿಯ ಅಲೆಯಲ್ಲಿ ತೇಲುತ್ತಿದ್ದವು. ಈ ಸಂಭ್ರಮದ ಕ್ಲೈಮ್ಯಾಕ್ಸ್ ಅಂದ್ರೆ ಅದು 'ಸಿಮೋಲ್ಲಂಘನ'. ಒಂಬತ್ತು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ನಡೆದ ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆಗಳಿಗೆ ಈ ಸಿಮೋಲ್ಲಂಘನದ ಮೂಲಕ ಮಂಗಳ ಹಾಡಲಾಯಿತು. ದೇವಿಯರ ಮೂರ್ತಿಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತು ಸಾಗುವಾಗ ಭಕ್ತರು ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದ ಜಯಘೋಷ, ಎರೆಚುತ್ತಿದ್ದ ಭಂಡಾರ ನೋಡುಗರ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಹಬ್ಬದಂತಿತ್ತು.
ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನ
ಯೋಚನೆ ಮಾಡಿ, 45 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಈ ಜಾತ್ರೆ ನಡೆದಾಗ ಈಗಿನ ಎಷ್ಟೋ ಯುವಕರು ಹುಟ್ಟಿಯೇ ಇರಲಿಲ್ಲ! ಇನ್ನು ಆಗಿನ ಕಾಲದ ಹಿರಿಯರಿಗೆ ಇದು ತಮ್ಮ ಬಾಲ್ಯದ ನೆನಪುಗಳನ್ನು ಮೆಲುಕು ಹಾಕುವ ಸಮಯವಾಗಿತ್ತು. ಹಾಗಾಗಿ, ಜಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ವಯಸ್ಸಿನ ಭೇದಭಾವವೇ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಹಿರಿಯರು ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ಆನಂದಬಾಷ್ಪ ಸುರಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಯುವಕರು "ಉಧೋ ಉಧೋ" ಎನ್ನುತ್ತಾ ಭಂಡಾರ ಎರಚುತ್ತಾ ಸಂಭ್ರಮಿಸಿದರು. ಸವದತ್ತಿ ಶಾಸಕ ವಿಶ್ವಾಸ ವೈದ್ಯ ಮತ್ತು 16 ಪ್ರಮುಖ ಮನೆತನದ ರೈತ ಮುಖಂಡರು ಹೆಗಲಿಗೆ ಹೆಗಲು ಕೊಟ್ಟು ಈ ಹಬ್ಬವನ್ನು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಿಂದ ನಡೆಸಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದು ವಿಶೇಷ.
ಮನಸೂರೆಗೊಂಡ ಜಾನಪದ ವೈಭವ
ಜಾತ್ರೆ ಅಂದ ಮೇಲೆ ಅಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಮಣ್ಣಿನ ಕಲೆಗಳಿರಲೇಬೇಕಲ್ಲವೇ? ಪ್ರತಿ ದಿನವೂ ದೇವಿಯರಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಹೋಮ, ಹವನ, ಮತ್ತು ಅಭಿಷೇಕಗಳು ನಡೆದವು. ಇನ್ನು ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಗುವ ಮೆರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಂತೂ:
- ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತದ ಗತ್ತಿಗೆ ಜನ ಹೆಜ್ಜೆ ಹಾಕಿದರು.
- ನಗಾರಿ ಸದ್ದಿಗೆ ಇಡೀ ಊರೇ ಕಂಪಿಸಿತು.
- ಗೊಂಬೆ ಕುಣಿತ ಮಕ್ಕಳನ್ನಂತೂ ಮಂತ್ರಮುಗ್ಧರನ್ನಾಗಿಸಿತು.
- ಸಾವಿರಾರು ಮಹಿಳೆಯರು ಹಿಡಿದ ಕುಂಭಮೇಳ ಜಾತ್ರೆಗೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮೆರುಗು ನೀಡಿತು.
- ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದ ಸಾಗರ
ಈ ಜಾತ್ರೆಯ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಹೈಲೈಟ್ ಅಂದ್ರೆ ಅದು ಭಂಡಾರ. ಸವದತ್ತಿ ನಗರದ ಪ್ರತಿ ಗಲ್ಲಿಯೂ ಹಳದಿ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿತ್ತು. ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರು ಭಂಡಾರ ಹಚ್ಚಿ, ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಹಳದಿ ಪುಡಿ ತೂರಿ ಸಂಭ್ರಮ ಪಟ್ಟರು. ಯುವಕ-ಯುವತಿಯರ ಉತ್ಸಾಹವಂತೂ ಮುಗಿಲು ಮುಟ್ಟಿತ್ತು. ಯಾರ ಮುಖ ನೋಡಿದರೂ ಅಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದ ಕಳೆ ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.
ಪ್ರಸಾದದೂಟ ಮತ್ತು ಅತಿಥಿ ಸತ್ಕಾರ
ಸವದತ್ತಿಯ ಜನರ ಆತಿಥ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತಾಡಲೇಬೇಕು. ದೂರದ ಊರುಗಳಿಂದ ಬಂದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಎಲ್ಲಿಯೂ ತೊಂದರೆಯಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿತ್ತು. ಅನ್ನದಾಸೋಹದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಎಷ್ಟು ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿತ್ತೆಂದರೆ, ಬಂದ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಭಕ್ತನೂ ಹೊಟ್ಟೆತುಂಬ ಪ್ರಸಾದ ಸವಿದು "ದೇವಿಯ ಕೃಪೆ" ಎಂದು ಹರಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಸವದತ್ತಿ ಜನರ ಈ ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡ ಗುಣಕ್ಕೆ ಬಂದ ಅತಿಥಿಗಳು ಫಿದಾ ಆಗಿಬಿಟ್ಟರು.
ಬಿಗಿ ಬಂದೋಬಸ್ತ್ ಮತ್ತು ಶಿಸ್ತು
ಇಷ್ಟೊಂದು ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಜನಸಾಗರ ಸೇರಿದಾಗ ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಗೊಂದಲಗಳು ಸಹಜ. ಆದರೆ, ಜಿಲ್ಲಾ ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆ ಬಹಳ ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿ ಬಿಗಿ ಬಂದೋಬಸ್ತ್ ಮಾಡಿತ್ತು. ಪೊಲೀಸರ ಶ್ರಮದಿಂದಾಗಿ ಎಲ್ಲೂ ಯಾವುದೇ ಅಹಿತಕರ ಘಟನೆ ನಡೆಯದೆ, ಜಾತ್ರೆ ಬಹಳ ಶಾಂತಿಯುತವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸುಲಲಿತವಾಗಿ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಂಡಿತು.
45 ವರ್ಷಗಳ ಈ ಸುದೀರ್ಘ ಕಾಯುವಿಕೆ ಸಾರ್ಥಕವಾಯಿತು ಎನ್ನುವುದು ಸವದತ್ತಿಯ ಜನರ ಮಾತು. ಈ ಒಂಬತ್ತು ದಿನಗಳ ಸಂಭ್ರಮ, ಆ ಭಕ್ತಿ, ಆ ಹಳದಿ ಭಂಡಾರದ ಮೆರುಗು ಸವದತ್ತಿಯ ಇತಿಹಾಸದ ಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಅಚ್ಚಳಿಯದಂತೆ ಉಳಿಯಲಿದೆ. ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ನಮಗೆ ಕೇವಲ ಆಚರಣೆಗಳಲ್ಲ, ಅವು ನಮ್ಮನ್ನು ಒಂದಾಗಿಸುವ ಶಕ್ತಿ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಈ ಗ್ರಾಮದೇವಿಯರ ಜಾತ್ರೆಯೇ ಸಾಕ್ಷಿ.
ನೀವು ಒಂದು ವೇಳೆ ಈ ಜಾತ್ರೆಗೆ ಹೋಗದಿದ್ದರೆ, ಖಂಡಿತಾ ದೊಡ್ಡ ಸಂಭ್ರಮವೊಂದನ್ನು ಮಿಸ್ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದೀರಿ ಎಂದೇ ಅರ್ಥ! ಆದರೆ ಚಿಂತಿಸಬೇಡಿ, ಈ ಹಬ್ಬದ ನೆನಪುಗಳು ಸವದತ್ತಿಯ ಜನರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮುಂದಿನ ಎಷ್ಟೋ ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ಹಸಿರಾಗಿರುತ್ತದೆ.
