2026ರ ಶರನ್ನವರಾತ್ರಿ ಮಹೋತ್ಸವಕ್ಕೆ ದಿನಗಣನೆ ಆರಂಭವಾಗಿದ್ದು, ದುರ್ಗಾದೇವಿಯ ಆರಾಧನೆ, ಆಯುಧ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ವಿಜಯದಶಮಿ ಆಚರಣೆಗೆ ಭಕ್ತರು ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅಕ್ಟೋಬರ್ 11ರಂದು ಆರಂಭವಾಗಲಿರುವ ನವರಾತ್ರಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 20ರ ವಿಜಯದಶಮಿಯೊಂದಿಗೆ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳ್ಳಲಿದೆ ಎಂದು ನೀಡಿರುವ ಪಂಚಾಂಗ ಮಾಹಿತಿಯಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕದ ನಾಡಹಬ್ಬ ಮೈಸೂರು ದಸರಾ ಸೇರಿದಂತೆ ದೇಶದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಹಬ್ಬವನ್ನು ವಿಭಿನ್ನ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
2026ರ ನವರಾತ್ರಿ ಮತ್ತು ದಸರಾ ದಿನಾಂಕಗಳು
ನವರಾತ್ರಿ ಹಬ್ಬವು ದುರ್ಗಾದೇವಿಯ ಒಂಬತ್ತು ರೂಪಗಳ ಆರಾಧನೆಗೆ ಮೀಸಲಾದ ಪವಿತ್ರ ಉತ್ಸವವಾಗಿದೆ. ಮೊದಲ ದಿನ ಘಟಸ್ಥಾಪನೆ ಅಥವಾ ಕಳಸ ಸ್ಥಾಪನೆಯ ಮೂಲಕ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ದೇವಿಯ ಮೂರ್ತಿ ಅಥವಾ ಕಲಶವನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿ, ಪ್ರತಿದಿನ ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆ, ನೈವೇದ್ಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ನೀಡಿರುವ ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, 2026ರ ಪ್ರಮುಖ ದಿನಾಂಕಗಳು ಹೀಗಿವೆ:
- ಅಕ್ಟೋಬರ್ 11, ಭಾನುವಾರ: ಘಟಸ್ಥಾಪನೆ ಮತ್ತು ನವರಾತ್ರಿ ಆರಂಭ
- ಅಕ್ಟೋಬರ್ 18, ಭಾನುವಾರ: ದುರ್ಗಾಷ್ಟಮಿ
- ಅಕ್ಟೋಬರ್ 19, ಸೋಮವಾರ: ಮಹಾನವಮಿ ಮತ್ತು ಆಯುಧ ಪೂಜೆ
- ಅಕ್ಟೋಬರ್ 20, ಮಂಗಳವಾರ: ವಿಜಯದಶಮಿ ಮತ್ತು ದಸರಾ
ಪೂಜೆಯ ನಿಖರ ಮುಹೂರ್ತ ಮತ್ತು ತಿಥಿಯ ಸಮಯ ಸ್ಥಳೀಯ ಪಂಚಾಂಗದ ಪ್ರಕಾರ ಬದಲಾಗಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಧಾರ್ಮಿಕ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವ ಮೊದಲು ಸ್ಥಳೀಯ ಪಂಚಾಂಗವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು ಸೂಕ್ತ.
ನವರಾತ್ರಿ ಹಬ್ಬದ ಪೌರಾಣಿಕ ಮಹತ್ವವೇನು
ಹಿಂದೂ ಪುರಾಣಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಮಹಿಷಾಸುರ ಎಂಬ ರಾಕ್ಷಸನ ಅಟ್ಟಹಾಸದಿಂದ ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಲೋಕದ ಜನರು ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿದ್ದರು. ಆಗ ದೇವತೆಗಳ ದಿವ್ಯಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ ದುರ್ಗಾದೇವಿ ಅವತರಿಸಿ ಮಹಿಷಾಸುರನ ವಿರುದ್ಧ ಯುದ್ಧ ನಡೆಸಿದಳು. ಕೊನೆಗೆ ದೇವಿಯು ರಾಕ್ಷಸನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದಳು ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆಯಿದೆ.
ಈ ಪೌರಾಣಿಕ ಘಟನೆಯ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ ನವರಾತ್ರಿಯ ಒಂಬತ್ತು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ದುರ್ಗಾದೇವಿಯ ವಿವಿಧ ರೂಪಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಶಕ್ತಿ, ಧೈರ್ಯ, ಜ್ಞಾನ, ಸಮೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಒಳಿತಿನ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ದೇವಿಯ ಆರಾಧನೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ನವರಾತ್ರಿ ಕೇವಲ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲ; ಕೆಟ್ಟ ಗುಣಗಳನ್ನು ತೊರೆದು ಒಳ್ಳೆಯತನವನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಂದೇಶವನ್ನೂ ಸಾರುತ್ತದೆ.
ವಿಜಯದಶಮಿ - ಒಳಿತಿನ ವಿಜಯದ ಸಂಕೇತ
ನವರಾತ್ರಿಯ ಕೊನೆಯ ದಿನವಾದ ವಿಜಯದಶಮಿಗೆ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಮಹತ್ವವಿದೆ. ರಾಮಾಯಣದ ಕಥನದ ಪ್ರಕಾರ, ಶ್ರೀರಾಮನು ರಾವಣನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ ಸೀತೆಯನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆದ ವಿಜಯದ ನೆನಪನ್ನೂ ಈ ದಿನ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ಅನೇಕ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ರಾಮಲೀಲಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಮತ್ತು ರಾವಣನ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯ ದಹನ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.
ವಿಜಯದಶಮಿಯನ್ನು ಹೊಸ ಕಾರ್ಯಗಳ ಆರಂಭಕ್ಕೆ ಶುಭದಿನವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಕ್ಕಳು ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಆರಂಭಿಸುವುದು, ಹೊಸ ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಚಾಲನೆ ನೀಡುವುದು, ವ್ಯಾಪಾರ ವಹಿವಾಟು ಆರಂಭಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಹೊಸ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಶುರುಮಾಡುವುದು ಮುಂತಾದ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಈ ದಿನವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಕರ್ನಾಟಕದ ಹೆಮ್ಮೆ ಮೈಸೂರು ದಸರಾ
ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ದಸರಾ ಎಂದರೆ ಮೈಸೂರು ದಸರಾ ವೈಭವ ನೆನಪಿಗೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಮೈಸೂರು ಅರಮನೆಯ ದೀಪಾಲಂಕಾರ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು, ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ನೃತ್ಯ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು, ವಿವಿಧ ಕಲಾ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಹಬ್ಬದ ಸಂಭ್ರಮವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತವೆ.
ವಿಜಯದಶಮಿಯಂದು ನಡೆಯುವ ಜಂಬೂಸವಾರಿ ದಸರಾ ಉತ್ಸವದ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಯಾಗಿದೆ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಅಲಂಕರಿಸಲಾದ ಆನೆಗಳು, ಕಲಾತಂಡಗಳು, ಜನಪದ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು ಮತ್ತು ಮೆರವಣಿಗೆಗಳು ಮೈಸೂರಿನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತವೆ. ಚಾಮುಂಡೇಶ್ವರಿ ದೇವಿಯ ಉತ್ಸವ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಚಿನ್ನದ ಅಂಬಾರಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವ ಸಂಪ್ರದಾಯಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವಿದೆ.
ನಾಡಹಬ್ಬದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಿಂದ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಮೈಸೂರಿಗೆ ಆಗಮಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದರಿಂದ ಸ್ಥಳೀಯ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ, ಹೋಟೆಲ್ ಉದ್ಯಮ, ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಕರಕುಶಲ ವಸ್ತುಗಳ ಮಾರಾಟಕ್ಕೂ ಉತ್ತೇಜನ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.
ಆಯುಧ ಪೂಜೆ ಏಕೆ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ
ನವರಾತ್ರಿಯ ಮಹಾನವಮಿಯಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುವ ಆಯುಧ ಪೂಜೆ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಜೀವನೋಪಾಯಕ್ಕೆ ನೆರವಾಗುವ ಉಪಕರಣಗಳು, ಯಂತ್ರಗಳು, ವಾಹನಗಳು ಮತ್ತು ಕೆಲಸದ ಸಾಧನಗಳಿಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು ಈ ಆಚರಣೆಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ.
ಮನೆಗಳು, ಅಂಗಡಿಗಳು, ಕಚೇರಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳಲ್ಲಿ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಿ, ಹೂವುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ರೈತರು ಕೃಷಿ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದರೆ, ವಾಹನ ಮಾಲೀಕರು ತಮ್ಮ ವಾಹನಗಳಿಗೆ ಪೂಜೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಪುಸ್ತಕಗಳು ಮತ್ತು ಕಲಿಕಾ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸುವ ಸಂಪ್ರದಾಯವೂ ಹಲವು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.
ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ನೆರವಾಗುವ ಸಾಧನಗಳ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಶ್ರಮ ಮತ್ತು ಕೌಶಲ್ಯಕ್ಕೆ ಗೌರವ ನೀಡುವ ಸಂದೇಶವನ್ನೂ ಆಯುಧ ಪೂಜೆ ಸಾರುತ್ತದೆ.
ಬನ್ನಿ ವಿನಿಮಯದ ಸಂಪ್ರದಾಯ
ವಿಜಯದಶಮಿಯಂದು ಬನ್ನಿ ಅಥವಾ ಶಮಿ ವೃಕ್ಷದ ಎಲೆಗಳನ್ನು ವಿನಿಮಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಕರ್ನಾಟಕದ ಹಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಹಿರಿಯರಿಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು, ಸ್ನೇಹಿತರು ಮತ್ತು ಬಂಧುಗಳಿಗೆ ಶುಭ ಹಾರೈಸುವುದು ಹಾಗೂ ಪರಸ್ಪರ ಸೌಹಾರ್ದವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದು ಈ ಆಚರಣೆಯ ಭಾಗವಾಗಿದೆ.
ಬನ್ನಿ ವಿನಿಮಯದ ಮೂಲಕ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ಸು, ಸಮೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ನೆಮ್ಮದಿ ದೊರೆಯಲಿ ಎಂದು ಹಾರೈಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸಂಪ್ರದಾಯವು ಹಬ್ಬದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ನವರಾತ್ರಿ ಮತ್ತು ದಸರಾ ಧಾರ್ಮಿಕ ಭಕ್ತಿ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆ ಹಾಗೂ ಕುಟುಂಬದ ಒಗ್ಗಟ್ಟನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಹಬ್ಬಗಳಾಗಿವೆ. ದುರ್ಗಾದೇವಿಯ ಆರಾಧನೆಯಿಂದ ಆರಂಭವಾಗಿ ಆಯುಧ ಪೂಜೆ, ಜಂಬೂಸವಾರಿ ಮತ್ತು ವಿಜಯದಶಮಿಯ ಆಚರಣೆಗಳವರೆಗೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯವೂ ಒಳಿತಿನ ವಿಜಯ ಮತ್ತು ಹೊಸ ಆರಂಭದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರುತ್ತದೆ.