ನಮ್ಮ ದೇಶದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಹೆಮ್ಮೆ ವಿದೇಶದಿಂದ ಮತ್ತೆ ಮನೆಗೆ ಮರಳುತ್ತಿದೆ. ನೂರಾರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಭಾರತದ ಪವಿತ್ರ ದೇವಾಲಯಗಳಿಂದ ಕಣ್ಮರೆಯಾಗಿದ್ದ ಅಮೂಲ್ಯ ಪ್ರತಿಮೆಗಳು ಈಗ ಸ್ವದೇಶಕ್ಕೆ ಮರಳುವ ಕಾಲ ಬಂದಿದೆ. ಲಂಡನ್ನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವು 16ನೇ ಶತಮಾನದ ಕಂಚಿನ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ಗೌರವಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಮರಳಿಸಿರುವುದು, ನಮ್ಮ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಮರುಸ್ಥಾಪನೆಯ ಸುವರ್ಣ ಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ.
ಈ ಪವಿತ್ರ ವಿಗ್ರಹವು ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ವೈಷ್ಣವ ಸಂತರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾದ ತಿರುಮಂಕೈ ಆಳ್ವಾರ್ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಾಗಿದೆ. 16ನೇ ಶತಮಾನದ ಈ ಕಂಚಿನ ಪ್ರತಿಮೆಯು ತಮಿಳುನಾಡಿನ ದೇವಾಲಯವೊಂದರಿಂದ ನಾಪತ್ತೆಯಾಗಿತ್ತು. 1967 ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸೋಥೆಬಿಸ್ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಆಶ್ಮೋಲಿಯನ್ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವು ಈ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ಖರೀದಿಸಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಈ ವಿಗ್ರಹವು ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ಭಾರತದಿಂದ ಹೊರಹೋಗಿದೆ ಎಂಬ ಸತ್ಯವು ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ಯಾರಿಗೂ ತಿಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ.
2019 ರಲ್ಲಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ಸಂಶೋಧಕರೊಬ್ಬರು ಈ ವಿಗ್ರಹದ ಮೂಲದ ಬಗ್ಗೆ ಅನುಮಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯಕ್ಕೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಿದರು. ಈ ವಿಗ್ರಹವು ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಸೌಂದರರಾಜ ಪೆರುಮಾಳ್ ದೇವಾಲಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಿರಬಹುದು ಎಂಬ ಪುರಾವೆಗಳನ್ನು ಅವರು ಒದಗಿಸಿದರು. ತನಿಖೆಯ ವೇಳೆ, ಐದು ದಶಕಗಳ ಹಿಂದೆ ಈ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ಭಾರತದ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂಬ ಅಂಶ ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂತು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ವಿಗ್ರಹವು ಭಾರತದಿಂದ ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಹೊರಹೋಗಲು ಯಾವುದೇ ದಾಖಲೆಗಳಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಯಿತು.
ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಹೈಕಮಿಷನ್ ನಡುವೆ ನಡೆದ ಸುದೀರ್ಘ ಚರ್ಚೆಯ ನಂತರ, ಈ ಕಲಾಕೃತಿಯನ್ನು ಮರಳಿಸಲು ತೀರ್ಮಾನಿಸಲಾಯಿತು. ನಿನ್ನೆ ಸಂಜೆ ಲಂಡನ್ನ ಇಂಡಿಯಾ ಹೌಸ್ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವರ್ಣರಂಜಿತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಯುಕೆಗೆ ಭಾರತೀಯ ಹೈಕಮಿಷನರ್ ವಿಕ್ರಮ್ ದೊರೈಸ್ವಾಮಿ ಅವರಿಗೆ ಈ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ವೇಳೆ ಮಾತನಾಡಿದ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದ ನಿರ್ದೇಶಕ ಡಾ. ಕ್ಸಾ ಸ್ಟರ್ಗಿಸ್, "ಈ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ಅದರ ಮೂಲ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಹಿಂದಿರುಗಿಸುವುದು ನಮಗೆ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಕ್ಷಣ" ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದರು.
ವಿಶೇಷವೆಂದರೆ, ಕೇವಲ ತಿರುಮಂಕೈ ಆಳ್ವಾರ್ ವಿಗ್ರಹ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ವಿದೇಶಕ್ಕೆ ಕಳ್ಳಸಾಗಣೆಯಾಗಿದ್ದ ಇತರ ನಾಲ್ಕು ಕಲಾಕೃತಿಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಮರಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ಯಾರಸೋಲ್ನೊಂದಿಗೆ ಕುಳಿತಿರುವ ಗಣೇಶ, ನೃತ್ಯ ಗಣೇಶ, ಬಾಲ ಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ಬಾಲ ಸಂತನ ವಿಗ್ರಹಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಹೋಮ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟಿ ಮತ್ತು ಲಂಡನ್ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಪೊಲೀಸರ ಜಂಟಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಿಂದ ಈ ಕಳ್ಳಸಾಗಣೆ ಜಾಲವನ್ನು ಭೇದಿಸಿ, ಈ ವಿಗ್ರಹಗಳನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿತ್ತು.
ಈ ವಿಗ್ರಹಗಳ ವಾಪಸಾತಿಯು ಭಾರತ ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟನ್ ನಡುವಿನ ಬಲವಾದ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಸಂಬಂಧಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. ಕಳ್ಳಸಾಗಣೆಯಾಗುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಾಚೀನ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ತಡೆಯಲು ಮತ್ತು ದೇಶದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಈ ಸಹಯೋಗವು ದೊಡ್ಡ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಮೂಡಿಬಂದಿದೆ. ನಮ್ಮ ದೇಶದ ಕಲೆ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಯ ಸಂಕೇತಗಳಾದ ಈ ವಿಗ್ರಹಗಳು ಮತ್ತೆ ತಮ್ಮ ಮೂಲ ದೇವಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ ಮರಳುತ್ತಿರುವುದು ಭಕ್ತರಲ್ಲಿ, ಇತಿಹಾಸಕಾರರಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಾನ ತಂದಿದೆ.
