ಭಾರತದ ಇಂಧನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಈಗ ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತಿವೆ. ಜಾಗತಿಕ ರಾಜಕೀಯ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳ ನಡುವೆಯೂ ಭಾರತ ತನ್ನ ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳಲು ಮಹತ್ವದ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ತೈಲ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಕಂಪನಿಗಳು ರಷ್ಯಾದಿಂದ ಸುಮಾರು 60 ಮಿಲಿಯನ್ ಬ್ಯಾರಲ್ ಕಚ್ಛಾ ತೈಲವನ್ನು ಖರೀದಿಸಿವೆ. ಈ ಬೃಹತ್ ಪ್ರಮಾಣದ ತೈಲವು ಏಪ್ರಿಲ್ ತಿಂಗಳ ವೇಳೆಗೆ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಪೂರೈಕೆಯಾಗಲಿದೆ.
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಭಾರತವು ತನ್ನ ತೈಲದ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗಾಗಿ ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ ಮತ್ತು ಇರಾಕ್ನಂತಹ ಗಲ್ಫ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಅವಲಂಬಿಸಿತ್ತು. ಆದರೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯಲ್ಲಿ (Hormuz Strait) ಉದ್ವಿಗ್ನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹಡಗುಗಳ ಸಂಚಾರಕ್ಕೆ ಅಡೆತಡೆ ಉಂಟಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಗಲ್ಫ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಂದ ಬುಕ್ ಮಾಡಲಾಗಿದ್ದ ತೈಲವು ಭಾರತಕ್ಕೆ ತಲುಪಲು ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯಿಂದ ಪಾರಾಗಲು ಭಾರತಕ್ಕೆ ರಷ್ಯಾ ಈಗ ದೊಡ್ಡ ಆಸರೆಯಾಗಿ ನಿಂತಿದೆ. ಗಲ್ಫ್ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ತಿಳಿಯಾಗುವವರೆಗೆ ರಷ್ಯಾದಿಂದ ತೈಲ ಪಡೆಯುವುದು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಹಿಂದೆ ರಷ್ಯಾ-ಉಕ್ರೇನ್ ಸಂಘರ್ಷದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ರಷ್ಯಾ ಅಗ್ಗದ ದರದಲ್ಲಿ ತೈಲವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಈಗ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಬದಲಾಗಿದೆ. ಇರಾನ್ ಯುದ್ಧದ ಭೀತಿ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ತೈಲಕ್ಕೆ ಇರುವ ಭಾರಿ ಬೇಡಿಕೆಯಿಂದಾಗಿ ಬೆಲೆಗಳು ಏರಿಕೆಯಾಗಿವೆ. ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಭಾರತವು ರಷ್ಯಾದಿಂದ ತೈಲ ಖರೀದಿಸಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಬೆಲೆ ತೆರುತ್ತಿದೆ. ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಬ್ರೆಂಟ್ ಕ್ರೂಡ್ ದರಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ, ಪ್ರತಿ ಬ್ಯಾರಲ್ಗೆ ಸುಮಾರು 5 ರಿಂದ 15 ಡಾಲರ್ಗಳಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿನ ದರವನ್ನು ನೀಡಿ ಭಾರತ ತೈಲ ಪಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಬೆಲೆ ಹೆಚ್ಚಾದರೂ ಪೂರೈಕೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಯವಾಗಬಾರದು ಎಂಬುದು ಸರ್ಕಾರದ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
ಈ ಹಿಂದೆ ಅಮೆರಿಕದ ಒತ್ತಡದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಮಂಗಳೂರು ರಿಫೈನರಿ (MRPL) ಮತ್ತು ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಮಿಟ್ಟಲ್ ಎನರ್ಜಿಯಂತಹ ಭಾರತೀಯ ಕಂಪನಿಗಳು ರಷ್ಯಾದಿಂದ ತೈಲ ಖರೀದಿಸುವುದನ್ನು ಡಿಸೆಂಬರ್ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಿದ್ದವು. ಆದರೆ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯಲ್ಲಿನ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ ಅಮೆರಿಕ, ಈಗ ಭಾರತ ರಷ್ಯಾದಿಂದ ತೈಲ ಪಡೆಯಲು ಸಮ್ಮತಿ ಸೂಚಿಸಿದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಭಾರತದ ರಿಫೈನರಿಗಳು ಮತ್ತೆ ರಷ್ಯನ್ ತೈಲ ಖರೀದಿಯನ್ನು ಬಿರುಸಿನಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿವೆ. ಮಾರ್ಚ್ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲೂ ಭಾರತ ಇದೇ ಪ್ರಮಾಣದ (60 ಮಿಲಿಯನ್ ಬ್ಯಾರಲ್) ತೈಲವನ್ನು ತರಿಸಿಕೊಂಡಿತ್ತು ಎಂಬುದು ಗಮನಾರ್ಹ.
ಭಾರತವು ಕೇವಲ ರಷ್ಯಾವನ್ನು ಮಾತ್ರ ನಂಬಿ ಕುಳಿತಿಲ್ಲ. ತನ್ನ ತೈಲ ಮೂಲಗಳನ್ನು ವೈವಿಧ್ಯಗೊಳಿಸಲು ವೆನಿಜುವೆಲಾದಿಂದಲೂ ತೈಲ ತರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. ಏಪ್ರಿಲ್ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ ವೆನಿಜುವೆಲಾದಿಂದ ಸುಮಾರು 8 ಮಿಲಿಯನ್ ಬ್ಯಾರಲ್ ಕಚ್ಛಾ ತೈಲ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬರಲಿದೆ. ಚೀನಾಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಕಿದ್ದ ಹಲವು ರಷ್ಯನ್ ತೈಲ ಹಡಗುಗಳು ಈಗ ಭಾರತದ ಬಂದರುಗಳತ್ತ ಮುಖ ಮಾಡಿವೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ ಪೂರೈಕೆಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಕೊರತೆಯಾಗದಂತೆ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ ವಹಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಜಾಗತಿಕ ಯುದ್ಧದ ಭೀತಿ ಮತ್ತು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಕಷ್ಟಗಳ ನಡುವೆಯೂ ಭಾರತ ತನ್ನ ಇಂಧನ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅತ್ಯಂತ ಜಾಣ್ಮೆಯ ಹಾದಿಯನ್ನು ತುಳಿಯುತ್ತಿದೆ.
