ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದ ಅತ್ಯಂತ ಜನಸಂದಣಿ ಮತ್ತು ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಮುಖವಾದ ದಕ್ಷಿಣೇಶ್ವರ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಸಂಭವಿಸಿದ ಘಟನೆ ಪ್ರಯಾಣಿಕರಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಆತಂಕವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿದೆ. ಏಕಾಏಕಿ, ವೇದಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಹಾದುಹೋಗುವ ಮೇಲ್ಮೈ ವಿದ್ಯುತ್ ಲೈನ್ (OHE) ನಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಶಾರ್ಟ್ ಸರ್ಕ್ಯೂಟ್ ಸಂಭವಿಸಿತು, ಮತ್ತು ಕಿಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಬೆಂಕಿಯ ಜ್ವಾಲೆಗಳು ತಕ್ಷಣವೇ ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ಎದ್ದವು.
ಪ್ರತಿದಿನದ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣೇಶ್ವರ ಕಾಳಿ ದೇವಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಲು ಅಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ನಿಲ್ದಾಣದ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಇದರಿಂದ ಅಶಾಂತಗೊಂಡರು. ವಿದ್ಯುತ್ ತಂತಿಗಳು ಅಸ್ಥಿರವಾಗಲು ಆರಂಭಿಸಿದವು ಮತ್ತು ಭಯಾನಕ ಶಬ್ದವಿತ್ತು; ಅವರು ಮೇಲ್ನೋಟದಲ್ಲಿ ನೋಡಿದರು ಮತ್ತು ಓಡಿದರು.
ಘಟನೆಯ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಆತಂಕ ಮತ್ತು ತಕ್ಷಣದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ
ಘಟನೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದರು. ಅಲ್ಲಿ ಜನಸಂದಣಿ ಇತ್ತು—ಮತ್ತು ರೈಲುಗಾಗಿ ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದ ಜನರು ಕಿಡಿಗಳು, ಪಟಾಕಿಗಳ ಶಬ್ದ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ ತಂತಿಯಿಂದ ನಿರಂತರ ಕಿಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಮಿಂಚುಗಳಿಂದ ಬೆಚ್ಚಿಬಿದ್ದರು. ವಿದ್ಯುತ್ ತಂತಿ ಯಾವುದೇ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಮುರಿಯುವ ಅಥವಾ ದೊಡ್ಡ ಸ್ಫೋಟವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವ ಭೀತಿ ಉಂಟಾಗಿತ್ತು, ಮತ್ತು ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ತಕ್ಷಣವೇ ಸುರಕ್ಷಿತ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಓಡಿದರು.
ಅದೃಷ್ಟವಶಾತ್, ಭಾಗವಹಿಸಿದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನರು ವೃತ್ತಿಪರವಾಗಿ ನಡೆದುಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ವೇದಿಕೆಯ ಅಪಾಯಕರ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ದೂರ ಉಳಿದರು. ಘಟನೆಯ ತೀವ್ರತೆಯ ನಡುವೆಯೂ, ಹಲವರು ತಮ್ಮ ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್ಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಂಕಿಯ ವಿಡಿಯೋಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು. ಸಂಪೂರ್ಣ ವೇದಿಕೆಯ ಪ್ರದೇಶವು ದಟ್ಟ ಹೊಗೆ ಮತ್ತು ಬೆಂಕಿಯಿಂದ ತುಂಬಿತ್ತು. ಈ ಘಟನೆಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಗಾಯ ಅಥವಾ ಜೀವಹಾನಿ ಸಂಭವಿಸಿಲ್ಲ.
ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣದ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಮತ್ತು ಸೇವಾ ವ್ಯತ್ಯಯದ ತಕ್ಷಣದ ಕ್ರಮ
ಶಾರ್ಟ್ ಸರ್ಕ್ಯೂಟ್ ಮತ್ತು ಬೆಂಕಿ ಘಟನೆಯ ಸುದ್ದಿ ಬಂದ ತಕ್ಷಣ, ದಕ್ಷಿಣೇಶ್ವರ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣದ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಮತ್ತು RPF ತಕ್ಷಣವೇ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಂಡರು. ವಿದ್ಯುತ್ ವಿಭಾಗದ ವಿದ್ಯುತ್ ಇಂಜಿನಿಯರ್ಗಳು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಅರಿತುಕೊಂಡು, ತಕ್ಷಣವೇ ಆ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಸರಬರಾಜನ್ನು (ಪವರ್ ಬ್ಲಾಕ್) ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಿದರು. ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ, ಬೆಂಕಿಯು ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಾನಿಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವುದನ್ನು ತಡೆಯಲಾಯಿತು.
ಮೇಲ್ಮೈ ಲೈನ್ ಕೆಳಗಿಳಿದ ತಕ್ಷಣ, ತಕ್ಷಣವೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ತಾಂತ್ರಿಕ ತಂಡವನ್ನು ತಿಳಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ ಕಡಿತಗೊಂಡ ತಕ್ಷಣ, ಮೇಲ್ಮೈ ಲೈನ್ ಅನ್ನು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ದುರಸ್ತಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಸುರಕ್ಷತಾ ಕಾರಣಗಳಿಂದ, ಆ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಓಡಲು ನಿಗದಿತವಾಗಿದ್ದ ಉಪನಗರ ರೈಲುಗಳನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಹಲವಾರು ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಕೋಲ್ಕತಾದಿಂದ ಸ್ಥಳೀಯ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡರು.
ಮೇಲ್ಮೈ ವಿದ್ಯುತ್ ಲೈನ್ನಲ್ಲಿ ಶಾರ್ಟ್ ಸರ್ಕ್ಯೂಟ್ ಉಂಟಾದ ಕಾರಣವೇನು?
ರೈಲು ಇಲಾಖೆ ವಿದ್ಯುತ್ಗೊಳಣೆಯಲ್ಲಿ 25 kV (25,000 ವೋಲ್ಟ್) ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಪರ್ಯಾಯ ವಿದ್ಯುತ್ (AC) ಅನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ವಿದ್ಯುತ್ ತಂತಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ದೋಷವೂ ದೊಡ್ಡ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ತಜ್ಞರ ಪ್ರಕಾರ, ಮೇಲ್ಮೈ ಲೈನ್ಗಳಲ್ಲಿ ಶಾರ್ಟ್ ಸರ್ಕ್ಯೂಟ್ಗಳಿಗೆ ಹಲವಾರು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳಿವೆ:
ಇನ್ಸುಲೇಟರ್ ವೈಫಲ್ಯ: ವಿದ್ಯುತ್ ತಂತಿಯನ್ನು ಕಂಬಗಳಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಪಾರ್ಸಿಲೈನ್ ಅಥವಾ ಗಾಜಿನ ಇನ್ಸುಲೇಟರ್ಗಳಲ್ಲಿ ಬಿರುಕು ಇದ್ದರೆ, ಅಥವಾ ಧೂಳು ಮತ್ತು ಕಸ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿದ್ದರೆ, ಶಾರ್ಟ್ ಸರ್ಕ್ಯೂಟ್ ಸಂಭವಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.
ಹವಾಮಾನ ಮತ್ತು ತೇವಾಂಶ: ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ತೇವಾಂಶ, ಏಕಾಏಕಿ ಮಳೆ ಅಥವಾ ತೀವ್ರವಾದ ಬಿಸಿಲಿನಿಂದ ತಂತಿಗಳು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಕುಗ್ಗುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ತಂತಿಗಳು ವಿಸ್ತರಿಸಿ ಕುಗ್ಗುತ್ತವೆ, ತಾಂತ್ರಿಕ ದೋಷಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ.
ಪ್ಯಾಂಟೋಗ್ರಾಫ್ ಘರ್ಷಣೆ: ರೈಲಿನ ಮೇಲಿನ ಪ್ಯಾಂಟೋಗ್ರಾಫ್ (ವಿದ್ಯುತ್ ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ಸಾಧನ) ತಂತಿಯೊಂದಿಗೆ ಸರಿಯಾದ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿಲ್ಲದಿದ್ದಾಗ ಅಥವಾ ಧರಿಸಿದಾಗ, ಭಾರೀ ಕಿಡಿಗಳು ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುತ್ತವೆ.
ಪಕ್ಷಿಗಳ ಗೂಡುಗಳು ಅಥವಾ ಹೊರಗಿನ ವಸ್ತುಗಳು: ತಂತಿಗಳ ಮೇಲೆ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಗೂಡು ಹಾಕುವುದರಿಂದ, ಮರದ ಕೊಂಬೆಗಳು ಬೀಳುವುದರಿಂದ ಅಥವಾ ತಂತಿಗಳನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವ ಲೋಹದ ವಸ್ತುಗಳಿಂದ ಶಾರ್ಟ್ ಸರ್ಕ್ಯೂಟ್ಗಳು ಸಂಭವಿಸಬಹುದು.
ತಂತಿಗಳ ಧರಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿದೆ, ತಂತಿಗಳು ದಶಕಗಳ ಬಳಕೆಯ ನಂತರ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನವೀಕರಿಸಲ್ಪಡದಿದ್ದರೆ ಮತ್ತು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವು ಇಂತಹ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ತಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ದಕ್ಷಿಣೇಶ್ವರ ನಿಲ್ದಾಣ
ದಕ್ಷಿಣೇಶ್ವರ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣವು ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ರೈಲು ಜಾಲದಲ್ಲಿ ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿದೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಿ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಮತ್ತು ಭಕ್ತರು ದಕ್ಷಿಣೇಶ್ವರ ಕಾಳಿ ದೇವಾಲಯ ಮತ್ತು ಬೆಲುರ್ ಮಠಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಲು ಈ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣದ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣವು ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಸಾವಿರಾರು ಸ್ಥಳೀಯ ಪ್ರಯಾಣಿಕರನ್ನು ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕಾಗಿ ಹೊಂದಿಸುತ್ತದೆ.
ಇಂತಹ ಜನಸಂದಣಿ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯದ ವೈಫಲ್ಯವು ತುಂಬಾ ಅಪಾಯಕರವಾಗಿದೆ. ವಿದ್ಯುತ್ ತಂತಿ ಮುರಿದು ವೇದಿಕೆಯ上的 ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಮೇಲೆ ಬೀಳಿದರೆ ಅಥವಾ ಓಡಾಟ ಉಂಟಾದರೆ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಭಯಾನಕವಾಗಿರುತ್ತಿತ್ತು. ಅದೃಷ್ಟವಶಾತ್, ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ, ಯಾವುದೇ ಇಂತಹ ಘಟನೆ ಸಂಭವಿಸಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಇದು ನಿಲ್ದಾಣದ ಸುರಕ್ಷತಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಹೈಲೈಟ್ ಮಾಡಿತು.
ರೈಲು ವಿದ್ಯುತ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಅಗತ್ಯಗಳು
ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆಗಳು ತನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಜಾಲವನ್ನು 100% ವಿದ್ಯುತ್ಗೊಳಿಸಲು ಮುಂದಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಅದರ ವಿಸ್ತರಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಕ್ಕೆ ಗಮನ ನೀಡುವುದು ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ದಕ್ಷಿಣೇಶ್ವರದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಘಟನೆ ರೈಲು ಇಲಾಖೆಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ಕರೆ.
ತಡೆಗಟ್ಟುವ ತನಿಖೆ ಮತ್ತು ತಾಪಮಾನ ಚಿತ್ರಣ: 'ತಾಪಮಾನ ಚಿತ್ರಣ ಕ್ಯಾಮೆರಾಗಳು' ಮತ್ತು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ತಪಾಸಣಾ ಕಾರುಗಳನ್ನು ಮೇಲ್ಮೈ ಲೈನ್ಗಳಲ್ಲಿ ತಾಪಮಾನ ಮತ್ತು ದೋಷಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಬಳಸಬೇಕು.
ಇನ್ಸುಲೇಟರ್ಗಳ ನಿಯಮಿತ ಸ್ವಚ್ಛತೆ: ಯಾವುದೇ ಸಾಧನ ಅಥವಾ ಇನ್ಸುಲೇಟರ್ಗಳಲ್ಲಿ ಧೂಳು ಸಂಗ್ರಹವಾಗಬಾರದು, ದೊಡ್ಡ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ.
ಪ್ಯಾಂಟೋಗ್ರಾಫ್ ತಪಾಸಣೆ: ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಚಲಿಸುವ ರೈಲಿನ ಪ್ಯಾಂಟೋಗ್ರಾಫ್ನ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಶೆಡ್ಗಳಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು.
ತುರ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ತಂಡ: ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಜನಸಂದಣಿ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ತಾಂತ್ರಿಕ ಉಲ್ಲಂಘನೆಗಳಿಗೆ ತಕ್ಷಣ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಲು ತ್ವರಿತ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಾ ತಂಡಗಳು ಸಿದ್ಧವಾಗಿರಬೇಕು.
ಪ್ರಸ್ತುತ ಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ಅಧಿಕೃತ ತನಿಖೆ
ಮೇಲ್ವಿಚಾರಕರು, ಪೂರ್ವ ರೈಲು ವಲಯದ ತಾಂತ್ರಿಕ ತಜ್ಞರ ಹಿರಿಯ ತಂಡವು ಘಟನೆಯ ನಿಖರ ಕಾರಣವನ್ನು ತನಿಖೆ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಸ್ಥಳದಿಂದ ಸಾಕ್ಷ್ಯ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ, ಮತ್ತು ಸಿಸಿಟಿವಿ ದೃಶ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ, ಇದು ಇನ್ಸುಲೇಟರ್ ದೋಷ ಅಥವಾ ಪ್ಯಾಂಟೋಗ್ರಾಫ್ ಘರ್ಷಣೆಯೇ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲು.
ರೈಲು ಇಲಾಖೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ತನಿಖಾ ವರದಿ ಬಂದ ನಂತರ, ಜವಾಬ್ದಾರರಾಗಿರುವ ಅಥವಾ ನಿರ್ವಹಣಾ ಲೋಪಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದವರ ವಿರುದ್ಧ ಸೂಕ್ತ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುವುದು. ಇಂತಹ ಘಟನೆಗಳು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸದಂತೆ ತಡೆಯಲು ಸಂಪೂರ್ಣ ವಲಯದ ಮೇಲ್ಮೈ ಲೈನ್ಗಳ ಸುರಕ್ಷತಾ ತಪಾಸಣೆ ಕೂಡಾ ನಡೆಸಲಾಗಿದೆ.
