ಪ್ರಸ್ತುತ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದ ಹಲವು ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂಗಾರು ಮಳೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೈಕೊಟ್ಟಿದ್ದು, ರೈತಾಪಿ ವರ್ಗ ತೀವ್ರ ಆತಂಕಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ.
ಬಿತ್ತನೆ ಮಾಡಿದ ಬೆಳೆಗಳು ಮಳೆಯಿಲ್ಲದೆ ಒಣಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು ಕಂಗಾಲಾಗಿರುವ ಅನ್ನದಾತ, ಈಗ ಪ್ರಕೃತಿ ದೇವಿಯ ಕೃಪೆಗಾಗಿ ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ಮೊರೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಇದೇ ಸಾಲಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ ಬಿದರ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬಸವಕಲ್ಯಾಣ ತಾಲೂಕಿನ ಕೊಹಿನೂರು ಗ್ರಾಮ. ಇಲ್ಲಿನ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರು ಹಾಗೂ ರೈತರು ಮಳೆರಾಯನನ್ನು ಒಲಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಭಕ್ತಿ, ನಂಬಿಕೆಯಿಂದ ಹಮ್ಮಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಅಪರೂಪದ "ಗೊಂಬೆಗಳ ಮದುವೆ" ಆಚರಣೆ ಈಗ ಎಲ್ಲರ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತಿದೆ.
ಮುಂಗಾರು ವೈಫಲ್ಯ ಮತ್ತು ರೈತರ ಆತಂಕ
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಜೂನ್ ತಿಂಗಳು ಆರಂಭವಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ರೈತರ ಮುಖದಲ್ಲಿ ಮಂದಹಾಸ ಮೂಡುತ್ತದೆ. ಮುಂಗಾರು ಮಳೆಯ ನಂಬಿಕೆಯಿಂದ ಜಮೀನುಗಳನ್ನು ಹಸನುಗೊಳಿಸಿ, ಕೋಟಿ ಆಸೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಿತ್ತನೆ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಈ ಬಾರಿ ಮುಂಗಾರು ಆರಂಭದಲ್ಲೇ ನಿರಾಸೆ ಮೂಡಿಸಿದೆ. ದಿನ ಕಳೆದರೂ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಕಪ್ಪು ಮೋಡಗಳು ಕಾಣಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ, ಭೂಮಿ ಒಣಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ಮುಂಗಾರು ವೈಫಲ್ಯದಿಂದಾಗಿ ಬರದ ಛಾಯೆ ಆವರಿಸುವ ಭೀತಿ ಎದುರಾಗಿದೆ. ತಾವಿಟ್ಟ ನಂಬಿಕೆ ಸುಳ್ಳಾಗಬಾರದು, ಕೈಗೆ ಬಂದ ತುತ್ತು ಬಾಯಿಗೆ ಬರದಂತಾಗಬಾರದು ಎಂದು ಆತಂಕದಲ್ಲಿರುವ ಕೊಹಿನೂರು ಗ್ರಾಮದ ರೈತರು, ತಮ್ಮ ಹಿರಿಯರು ನಡೆಸಿಕೊಂಡು ಬಂದ ಪುರಾತನ ಸಂಪ್ರದಾಯಕ್ಕೆ ಶರಣಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಗೊಂಬೆಗಳ ಅದ್ದೂರಿ ಮದುವೆ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳು
ಮಳೆ ಬಾರದೇ ಇದ್ದಾಗ ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಶಾಂತಗೊಳಿಸಲು ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ವಿಶಿಷ್ಟ ನಂಬಿಕೆಗಳಿವೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಗೊಂಬೆಗಳ ವಿವಾಹವೂ ಒಂದು. ಬಸವಕಲ್ಯಾಣದ ಕೊಹಿನೂರು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಈ ವಿವಾಹ ಮಹೋತ್ಸವ ಕೇವಲ ಒಂದು ಸಾಂಕೇತಿಕ ಆಚರಣೆಯಾಗಿ ಉಳಿಯದೆ, ನಿಜವಾದ ಮದುವೆಯಂತೆಯೇ ಅತ್ಯಂತ ಅದ್ದೂರಿಯಾಗಿ ನೆರವೇರಿತು.
ವಿಶೇಷ ಕಳಶ ಪೂಜೆ: ಗ್ರಾಮದ ಹಿರಿಯರು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರು ಸೇರಿ ಗ್ರಾಮದ ಪುರಾತನ ಬಾವಿಗೆ ತೆರಳಿ ಅಲ್ಲಿಂದ ಪವಿತ್ರ ನೀರನ್ನು ತಂದರು. ಈ ನೀರನ್ನು ಕಳಶಕ್ಕೆ ತುಂಬಿಸಿ, ದೇವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಕಳಶ ಪೂಜೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಮದುವೆಯ ಧಾರ್ಮಿಕ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳಿಗೆ ಚಾಲನೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.
ಸಂಭ್ರಮದ ಆಚರಣೆ: ಗ್ರಾಮದ ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಪುರುಷರು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಉಡುಪುಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ ಮದುವೆಯ ಸಂಭ್ರಮದಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಂಡಿದ್ದರು. ಹೆಣ್ಣು ಮತ್ತು ಗಂಡಿನ ಕಡೆಯವರಾಗಿ ವಿಭಜನೆಗೊಂಡು, ಮದುವೆಯ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಾ, ಅಕ್ಷತೆ ಹಾಕಿ ಗೊಂಬೆಗಳ ವಿವಾಹವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಸಡಗರದಿಂದ ನೆರವೇರಿಸಿದರು. ಮಂಗಳವಾದ್ಯಗಳ ಸದ್ದು, ಜನರ ಜಯಘೋಷಗಳು ಇಡೀ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬದ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ್ದವು.
ಇಡೀ ಊರಿಗೆ ಹೋಳಿಗೆ ಊಟದ ಸತ್ಕಾರ!
ಈ ಮದುವೆಯ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಹಾಗೂ ವಿಶೇಷ ಆಕರ್ಷಣೆಯೆಂದರೆ ಭೋಜನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ. ಹೆಣ್ಣು-ಗಂಡು ಗೊಂಬೆಗಳ ಮದುವೆ ಮುಗಿಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಅನ್ನದಾತರು ಇಡೀ ಗ್ರಾಮದ ಜನರಿಗೆ ಮಹಾಪ್ರಸಾದದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಹೋಳಿಗೆ ಊಟ (ಬೇಳೆ ಒಬ್ಬಟ್ಟು) ಬಡಿಸಿದರು. ತಾವೇ ಕಷ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದರೂ, ಮಳೆರಾಯನ ಕೃಪೆಗಾಗಿ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೆಡೆ ಕುಳಿತು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಭೋಜನ ಸವಿದರು. ಈ ಸಾಮೂಹಿಕ ಭೋಜನವು ಗ್ರಾಮದ ಒಗ್ಗಟ್ಟು ಮತ್ತು ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುವಂತಿತ್ತು.
ಗ್ರಾಮಸ್ಥರ ನಂಬಿಕೆ:
"ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯರ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಮಳೆ ಕೈಕೊಟ್ಟಾಗ ಹೀಗೆ ಗೊಂಬೆಗಳ ಮದುವೆ ಮಾಡುವ ಪದ್ಧತಿ ಇದೆ. ಈ ರೀತಿ ಮಾಡಿದರೆ ಮಳೆರಾಯನಿಗೆ ತಂಪುಂಟಾಗಿ, ಆತ ಧರೆಗೆ ಇಳಿದು ಬರುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದು ನಮ್ಮ ಅಚಲವಾದ ನಂಬಿಕೆ." ಎಂದು ಕೊಹಿನೂರು ಗ್ರಾಮದ ಮುಖಂಡರೊಬ್ಬರು ಭಾವುಕರಾಗಿ ನುಡಿದರು.
ಬರದ ಛಾಯೆ ದೂರಾಗಲು ಸಾಮೂಹಿಕ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ
ಮದುವೆ ಮತ್ತು ಭೋಜನದ ನಂತರ ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ದೇವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಇಡೀ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಸೇರಿ ಸಾಮೂಹಿಕ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ಒಣಗುತ್ತಿರುವ ಹೊಲಗದ್ದೆಗಳು ಹಸಿರಾಗಲಿ, ಕೆರೆ-ಕಟ್ಟೆಗಳು ತುಂಬಲಿ, ಮೂಕ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಕುಡಿಯಲು ನೀರು ಸಿಗಲಿ ಎಂದು ದೇವರಲ್ಲಿ ಮೊರೆ ಇಟ್ಟರು. 'ಮಳೆ ಸುರಿದು ಬೆಳೆ ಉಳಿಯಲಿ' ಎಂಬ ಏಕೈಕ ಆಶಯ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಲ್ಲಿ ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಎದುರಾಗಿರುವ ಬರದ ಛಾಯೆ ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ದೂರಾಗಿ, ಸಮೃದ್ಧ ಮಳೆ ಸುರಿದು ಭೂಮಿತಾಯಿ ತಂಪಾಗಲಿ ಎಂಬುದೇ ಈ ಆಚರಣೆಯ ಹಿಂದಿನ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು.
ಆಧುನಿಕ ಯುಗದಲ್ಲಿ ನಂಬಿಕೆಯ ಮಹತ್ವ
ಇಂದಿನ ತಾಂತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಆಚರಣೆಗಳು ಕೆಲವರಿಗೆ ವಿಚಿತ್ರವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ, ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನೇ ದೇವರೆಂದು ನಂಬಿ ಬದುಕುವ ರೈತನಿಗೆ ಬೇರೆ ದಾರಿಯಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಸೈನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ ಏನೇ ಬೆಳೆದಿದ್ದರೂ, ಆಕಾಶದಿಂದ ಬೀಳುವ ಮಳೆ ಹನಿಗೆ ಪರ್ಯಾಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿಯೇ, ತನ್ನ ಶ್ರಮವೆಲ್ಲ ಮಣ್ಣು ಪಾಲಾಗಬಾರದು ಎಂದುಕೊಳ್ಳುವ ಅನ್ನದಾತ, ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಮೂಲಕ ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಪ್ರಸನ್ನಗೊಳಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾನೆ. ಈ ಆಚರಣೆಗಳು ಅವರಲ್ಲಿ ಬದುಕುವ ಭರವಸೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಧೈರ್ಯವನ್ನು ತುಂಬುತ್ತವೆ.
ಮಳೆರಾಯ ಕರುಣೆ ತೋರಲಿ
ಬಸವಕಲ್ಯಾಣ ತಾಲೂಕಿನ ಕೊಹಿನೂರು ಗ್ರಾಮದ ರೈತರು ಮಾಡಿರುವ ಈ ವಿಶೇಷ ಆಚರಣೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ಗ್ರಾಮದ ಕಥೆಯಲ್ಲ; ಇದು ಇಡೀ ರಾಜ್ಯದ ರೈತರ ಇಂದಿನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಬಿಂಬವಾಗಿದೆ. ನಂಬಿಕೆಯೇ ಬದುಕಿನ ಆಧಾರವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುವ ಈ ಮುಗ್ಧ ಅನ್ನದಾತರ ಭಕ್ತಿಗೆ ಮಳೆರಾಯ ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಕರುಣೆ ತೋರಬೇಕಿದೆ. ಇನ್ನಾದರೂ ವರುಣದೇವ ಕೃಪೆ ತೋರಿ, ಧರೆಗೆ ಇಳಿದು ಬಂದು, ರೈತರ ಮುಖದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಮಂದಹಾಸ ಮೂಡಿಸಲಿ, ಬರದ ಆತಂಕ ದೂರಾಗಲಿ ಎಂಬುದೇ ಎಲ್ಲರ ಆಶಯವಾಗಿದೆ.
