ಬಂಡೀಪುರ ಹುಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಹಳ್ಳಿಗಳ ಜನತೆಯನ್ನು ಕಳೆದ ಕೆಲವು ದಿನಗಳಿಂದ ತೀವ್ರ ಭೀತಿಯಲ್ಲಿರಿಸಿದ್ದ 12 ವರ್ಷದ ಹೆಣ್ಣು ಹುಲಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಐದು ಮರಿಗಳನ್ನು ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಸೆರೆ ಹಿಡಿದಿದ್ದಾರೆ. ಮನುಷ್ಯರ ಮೇಲೆ ಪದೇ ಪದೇ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿ ಆತಂಕ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ್ದ ಈ ಹುಲಿ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಇದೀಗ ಸುರಕ್ಷತೆಗಾಗಿ ಬನ್ನೇರುಘಟ್ಟ ಜೈವಿಕ ಉದ್ಯಾನವನಕ್ಕೆ (BBP) ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಬಂಡೀಪುರದ ನುಗು ಅರಣ್ಯ ವಲಯದ ಮುಳ್ಳೂರು ಗ್ರಾಮದ ಬೆಣೆಗೆರೆ ಸಮೀಪ ಈ ಹೆಣ್ಣು ಹುಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತ್ತು. ಕಳೆದ ಜೂನ್ 27ರಂದು ಓರ್ವ ಕೃಷಿ ಕಾರ್ಮಿಕನ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿದ್ದ ಈ ಹುಲಿ, ನಂತರದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅರಣ್ಯ ರಕ್ಷಕನ ಮೇಲೂ ದಾಳಿ ಮಾಡಿತ್ತು. ಇಂತಹ ನಿರಂತರ ದಾಳಿಗಳಿಂದಾಗಿ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರು ಭಯಭೀತರಾಗಿದ್ದರು. ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಹೋಗಲು ರೈತರು ಹಿಂಜರಿಯುವಂತಾಗಿತ್ತು.
ಸ್ಥಿತಿಯ ಗಂಭೀರತೆಯನ್ನು ಅರಿತ ಬಂಡೀಪುರ ಹುಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು, ಸುದೀರ್ಘ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ನಂತರ ಶನಿವಾರ ಸಂಜೆ ಅರಣ್ಯದಿಂದ ಸುಮಾರು 6 ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣು ಹುಲಿ ಮತ್ತು ಐದು ಮರಿಗಳನ್ನು ಸೆರೆ ಹಿಡಿದರು.
ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಸೆರೆ ಸಿಕ್ಕ ಹೆಣ್ಣು ಹುಲಿ ವಯಸ್ಸಾದ ಕಾರಣ ಅದರ ಮೂರು ಕೋರೆಹಲ್ಲುಗಳು ಉದುರಿ ಹೋಗಿದ್ದವು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಬೇಟೆಯಾಡಿ ಆಹಾರ ಸಂಪಾದನೆ ಮಾಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು ಅದಕ್ಕೆ ಕುಂಠಿತವಾಗಿತ್ತು. ತನ್ನ ಮರಿಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ತೀವ್ರ ಆತಂಕದಲ್ಲಿ, ಸುಲಭದ ಆಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಅದು ಜನವಸತಿ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಕಡೆಗೆ ಮುಖ ಮಾಡಿ ಮನುಷ್ಯರ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿದೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಬನ್ನೇರುಘಟ್ಟ ಜೈವಿಕ ಉದ್ಯಾನವನದ ತಜ್ಞರ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಹುಲಿ ಹಾಗೂ ಅದರ ಮರಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತೆ ಕಾಡಿಗೆ ಬಿಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆ. ತಾಯಿ ಹುಲಿಗೆ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಬೇಟೆಯಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಕಾರಣ, ಅರಣ್ಯದ ಒಳಗೆ ಮರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಬದುಕುಳಿಯುವುದು ಅವುಗಳಿಗೆ ಅಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ಹೊಸ ಆವಾಸಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಸವಾಲುಗಳು
ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಬಂಡೀಪುರದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳು ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ಹೊಸ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ. ದಟ್ಟವಾದ ಪೊದೆಗಳು, ನೀರಿನ ಲಭ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಸಸ್ಯಾಹಾರಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಇರುವಿಕೆಯು ಹುಲಿಗಳಂತಹ ಮಾಂಸಾಹಾರಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಈ ಕಡೆ ಸೆಳೆಯುತ್ತಿವೆ. ಕಬಿನಿ ಕಾಲುವೆಯ ಹೆಡಿಯಾಲದಿಂದ ಮೈಸೂರುವರೆಗಿನ 15 ಕಿ.ಮೀ. ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದಿರುವ ದಟ್ಟ ಪೊದೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಡುಪ್ರಾಣಿಗಳು ಅಡಗಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ.
ಈ ಪೊದೆಗಳ ಮರೆಯಲ್ಲಿ ಹುಲಿಗಳು ಅಡಗಿ ಕುಳಿತು ಕೃಷಿಭೂಮಿಗೆ ನುಗ್ಗಿ ಬೆಳೆ ಹಾನಿ ಮಾಡುತ್ತಿರುವುದು ಮತ್ತು ಮನುಷ್ಯರ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವುದು ರೈತರಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಆತಂಕ ಉಂಟುಮಾಡಿದೆ. ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಯು ಪೊದೆಗಳನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸುವ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕಿದೆ.
ಪರಿಹಾರಕ್ಕೆ ಮುಂದಾದ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆ
ಈ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಶಾಶ್ವತ ಪರಿಹಾರ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಬಂಡೀಪುರ ಹುಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶವು 'ವರ್ಲ್ಡ್ ವೈಡ್ ಫಂಡ್ ಫಾರ್ ನೇಚರ್' (WWF) ಸಹಯೋಗದಲ್ಲಿ 'ಟೈಗರ್ ಔಟ್ಸೈಡ್ ಟೈಗರ್ ರಿಸರ್ವ್ಸ್' ಎಂಬ ವಿಶೇಷ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದೆ. ಇದರಡಿ, ಹುಲಿಗಳು ಸಂರಕ್ಷಿತ ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಹೊರಬಂದು ಜನವಸತಿ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಕಡೆಗೆ ಏಕೆ ಆಕರ್ಷಿತವಾಗುತ್ತಿವೆ ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಬಂಡೀಪುರ ಹುಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶದ ನಿರ್ದೇಶಕ ನಂದೀಶ್ ಎಲ್ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ರೈತರ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ದಾರಿ
ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಕಾಡುಪ್ರಾಣಿಗಳು ನೆಲೆಸುವುದನ್ನು ತಡೆಯಲು ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಯು ಹಲವು ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. ರೈತರ ಬೆಳೆ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮಸ್ಥರ ಸುರಕ್ಷತೆಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಲಾಗಿದ್ದು, ಕ್ಯಾಮೆರಾ ಟ್ರ್ಯಾಪ್ಗಳ ಮೂಲಕ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ಸಂಚಾರದ ಮೇಲೆ ಹದ್ದಿನ ಕಣ್ಣಿಡಲಾಗಿದೆ. ಅರಣ್ಯದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಜನರು ಸಾಯಂಕಾಲ ಅಥವಾ ರಾತ್ರಿ ವೇಳೆ ಒಬ್ಬಂಟಿಯಾಗಿ ಓಡಾಡದಂತೆ ಹಾಗೂ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಇರುವಂತೆ ಇಲಾಖೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿದೆ.
ಹೆಣ್ಣು ಹುಲಿ ಮತ್ತು ಮರಿಗಳ ಸೆರೆಯಿಂದ ಮುಳ್ಳೂರು ಭಾಗದ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರು ನಿಟ್ಟುಸಿರು ಬಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ, ಮಾನವ-ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂಘರ್ಷವನ್ನು ತಡೆಯಲು ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮಸ್ಥರ ನಡುವಿನ ಸಮನ್ವಯ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಇಂತಹ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಮರುಕಳಿಸದಂತೆ ಅರಣ್ಯದ ಅಂಚನ್ನು ವ್ಯವಸ್ಥಿತವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ಈಗ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಯ ಮುಂದಿರುವ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿದೆ.