ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಳೆದ ಕೆಲವು ದಿನಗಳಿಂದ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಯುದ್ಧವು ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಆತಂಕ ಮೂಡಿಸಿದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ, ತನ್ನ ತೈಲ ಮತ್ತು ಅನಿಲದ ಅಗತ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಶೇಕಡಾ 88ರಷ್ಟು ವಿದೇಶಗಳನ್ನೇ ಅವಲಂಬಿಸಿರುವ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಈ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ದೊಡ್ಡ ತಲೆನೋವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದೆ. ಅಮೆರಿಕ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಟ್ರಂಪ್ ಹೇಳಿದಂತೆ ಈ ಯುದ್ಧವು ಒಂದು ತಿಂಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಮುಂದುವರಿದರೆ, ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಮೇಲೆ ಇದರ ಪರಿಣಾಮ ಭೀಕರವಾಗಿರಲಿದೆ ಎಂದು ತಜ್ಞರು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾರತದ ಬಳಿ ಸುಮಾರು 10 ಕೋಟಿ ಬ್ಯಾರಲ್ ತೈಲದ ಸಂಗ್ರಹವಿದೆ. ಇದು ದೇಶದ 45 ದಿನಗಳ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ಮಾತ್ರ ಸಾಕಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿರುವ ಮುಖ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆ ಏನೆಂದರೆ ಪೂರೈಕೆಯ ಹಾದಿ. ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬರುವ ತೈಲದ ಅರ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಭಾಗ ಹೋರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಮೂಲಕವೇ ಬರಬೇಕು. ಸದ್ಯ ಇರಾನ್ ಈ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು ಮುಚ್ಚಿರುವುದರಿಂದ, ಹಡಗುಗಳ ಸಂಚಾರ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡಿದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಹೊಸದಾಗಿ ತೈಲ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಕತಾರ್ ಅನಿಲ ಪೂರೈಕೆ ಸ್ಥಗಿತ
ಭಾರತಕ್ಕೆ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅನಿಲ (LNG) ಪೂರೈಸುವ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕತಾರ್ ಪ್ರಮುಖವಾದುದು. ಭಾರತದ ಒಟ್ಟು ಅನಿಲ ಆಮದಿನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಶೇ. 40ರಿಂದ 52ರಷ್ಟು ಪಾಲು ಕತಾರ್ನದ್ದೇ ಆಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಇರಾನ್ ಕತಾರ್ನ ಉತ್ಪಾದನಾ ಘಟಕಗಳ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿದ ಕಾರಣ, ಅಲ್ಲಿ ಉತ್ಪಾದನೆ ನಿಂತುಹೋಗಿದೆ. ಇದರ ನೇರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಕತಾರ್ ಭಾರತದೊಂದಿಗಿನ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಭಾರತದ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಿಗೆ ಶೇ. 10ರಿಂದ 40ರಷ್ಟು ಅನಿಲ ಪೂರೈಕೆ ಕಡಿತಗೊಂಡಿದ್ದು, ಉತ್ಪಾದನಾ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಆತಂಕ ಶುರುವಾಗಿದೆ.
ಸರ್ಕಾರದ ಪರ್ಯಾಯ ಯೋಜನೆಗಳು
ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಹಲವು ಕ್ರಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚಿಂತಿಸುತ್ತಿದೆ:
ರಫ್ತು ಕಡಿತ: ಭಾರತೀಯ ರಿಫೈನರಿಗಳು ವಿದೇಶಗಳಿಗೆ ರಫ್ತು ಮಾಡುವುದನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ, ದೇಶೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ ನೀಡುವಂತೆ ಸೂಚಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
ಹೊಸ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ: ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದ ಬದಲು ಅಮೆರಿಕ, ಆಫ್ರಿಕಾ ಮತ್ತು ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅಮೆರಿಕ ದೇಶಗಳಿಂದ ತೈಲ ತರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಯೋಜನೆ ಸಿದ್ಧವಾಗುತ್ತಿದೆ.
ರಷ್ಯಾದ ನೆರವು: ಅಮೆರಿಕದ ಒತ್ತಡದಿಂದ ರಷ್ಯಾದ ತೈಲ ಆಮದು ನಿಲ್ಲಿಸಲಾಗಿತ್ತಾದರೂ, ಈಗಿನ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ರಷ್ಯಾದಿಂದ ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆಗೆ ತೈಲ ಪಡೆಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕುವಂತಿಲ್ಲ.
ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಮೇಲೆ ಆಗುವ ಪರಿಣಾಮ
ಒಂದು ವೇಳೆ ಇಂಧನ ಪೂರೈಕೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಆಗದಿದ್ದರೆ, ದೇಶದ ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತಗೊಳ್ಳಲಿದೆ. ಲಾರಿ ಮತ್ತು ಸರಕು ಸಾಗಣೆ ವಾಹನಗಳು ನಿಂತುಹೋದರೆ ಅಗತ್ಯ ವಸ್ತುಗಳ ಬೆಲೆ ಗಗನಕ್ಕೇರಲಿದೆ. ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ಅನಿಲ ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ ಇಲ್ಲದೆ ಮುಚ್ಚುವ ಹಂತಕ್ಕೆ ಬರಬಹುದು. ಇದು ನೇರವಾಗಿ ದೇಶದ ಜಿಡಿಪಿ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಿ ವಿನಿಮಯ ಸಂಗ್ರಹದ ಮೇಲೆ ಹೊರೆ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಹೋರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ 27 ಹಡಗುಗಳು ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡಿದ್ದು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 10,000 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ಮೌಲ್ಯದ ಸರಕುಗಳಿವೆ. ಇರಾನ್ ಈ ಹಡಗುಗಳ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡುವ ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕಿರುವುದು ಭಾರತದ ಆಮದು-ರಫ್ತು ವ್ಯವಹಾರಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಹೊಡೆತ ನೀಡಿದೆ. ಯುದ್ಧವು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳದಿದ್ದರೆ ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿತಿ ಬಿಗಡಾಯಿಸುವುದು ಖಚಿತ.