ದೆಹಲಿಯ ಮೂಲಕ ಹರಿಯುವ ಯಮುನಾ ನದಿಯ ನೀರಿನ ಗುಣಮಟ್ಟ ಮತ್ತಷ್ಟು ಹದಗೆಟ್ಟಿರುವ ಆತಂಕಕಾರಿ ಸಂಗತಿ ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದಿದೆ. ದೆಹಲಿ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಸಮಿತಿ (DPCC) ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿರುವ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಆಗಸ್ಟ್ಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ನದಿಯ ಮೂರು ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಮಲಮೂತ್ರಜನ್ಯ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಮಾಲಿನ್ಯ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಎರಡು ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಸುಧಾರಣೆ ಕಂಡುಬಂದಿದ್ದರೆ, ಇನ್ನೆರಡು ಕಡೆ ಯಾವುದೇ ಬದಲಾವಣೆ ದಾಖಲಾಗಿಲ್ಲ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ನದಿಯ ಮಧ್ಯಭಾಗ ಮತ್ತು ದೆಹಲಿಯಿಂದ ಹೊರಹೋಗುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಲಿನ್ಯದ ಪ್ರಮಾಣ ಆತಂಕ ಮೂಡಿಸಿದೆ.
ಏಳು ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಗುಣಮಟ್ಟ ಪರೀಕ್ಷೆ
ಯಮುನಾ ನದಿಯ ನೀರಿನ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತಿಳಿಯಲು DPCC ದೆಹಲಿಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಏಳು ಸ್ಥಳಗಳಿಂದ ನೀರಿನ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಪರೀಕ್ಷೆ ನಡೆಸಿದೆ. ಪಲ್ಲಾ, ವಜೀರಾಬಾದ್, ಐಎಸ್ಬಿಟಿ ಸೇತುವೆ, ಐಟಿಒ ಸೇತುವೆ, ನಿಜಾಮುದ್ದೀನ್ ಸೇತುವೆ, ಓಖ್ಲಾ ಬ್ಯಾರೇಜ್ ಮತ್ತು ಅಸ್ಗರ್ಪುರ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಈ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ.
ನೀರಿನ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಅಳೆಯಲು ಜೈವಿಕ ಆಮ್ಲಜನಕ ಬೇಡಿಕೆ (BOD), ಕರಗಿದ ಆಮ್ಲಜನಕ, ರಾಸಾಯನಿಕ ಆಮ್ಲಜನಕ ಬೇಡಿಕೆ, ಪಿಎಚ್ ಮಟ್ಟ ಮತ್ತು ಮಲಮೂತ್ರಜನ್ಯ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಅಂಶಗಳು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಸಾವಯವ ತ್ಯಾಜ್ಯ, ಕೊಳಚೆ ನೀರು ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಮಾಲಿನ್ಯ ಎಷ್ಟಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ನೆರವಾಗುತ್ತವೆ.
ಮೂರು ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಮಾಲಿನ್ಯ ಹೆಚ್ಚಳ
ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ವಜೀರಾಬಾದ್ನಲ್ಲಿ 100 ಮಿಲಿಲೀಟರ್ ನೀರಿನಲ್ಲಿನ ಫೀಕಲ್ ಕೊಲಿಫಾರ್ಮ್ ಪ್ರಮಾಣ ಆಗಸ್ಟ್ನಲ್ಲಿ 1,100 ಇದ್ದರೆ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ನಲ್ಲಿ 1,300ಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ನಿಜಾಮುದ್ದೀನ್ ಸೇತುವೆ ಬಳಿ ಇದು 13,000ರಿಂದ 15,000ಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.
ಅಸ್ಗರ್ಪುರದಲ್ಲಿ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಇನ್ನಷ್ಟು ಗಂಭೀರವಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಆಗಸ್ಟ್ನಲ್ಲಿ 36,000 ಇದ್ದ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಪ್ರಮಾಣ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ನಲ್ಲಿ 38,000ಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಮೂರು ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಗುಣಮಟ್ಟ ಕುಸಿದಿರುವುದು ವರದಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ.
ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ, ಪಲ್ಲಾದಲ್ಲಿ ಫೀಕಲ್ ಕೊಲಿಫಾರ್ಮ್ ಪ್ರಮಾಣ 1,400ರಿಂದ 1,100ಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿದೆ. ಓಖ್ಲಾ ಬ್ಯಾರೇಜ್ನಲ್ಲಿಯೂ 23,000ರಿಂದ 21,000ಕ್ಕೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ. ಐಎಸ್ಬಿಟಿ ಮತ್ತು ಐಟಿಒ ಸೇತುವೆಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ 35,000 ಮತ್ತು 17,000 ಮಟ್ಟದಲ್ಲೇ ಉಳಿದಿದೆ.
BOD ಮಟ್ಟವೂ ಆತಂಕಕಾರಿ
ನೀರಿನ ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ಅಳೆಯುವ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಮಾನದಂಡ BOD. ನೀರಿನಲ್ಲಿರುವ ಸಾವಯವ ತ್ಯಾಜ್ಯವನ್ನು ಕೊಳೆಯಿಸಲು ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಆಮ್ಲಜನಕ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಇದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. BOD ಪ್ರಮಾಣ ಹೆಚ್ಚಾದಷ್ಟೂ ಸಾವಯವ ಮಾಲಿನ್ಯದ ಪ್ರಮಾಣ ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ.
ನೀರಿನ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮಾನದಂಡದ ಪ್ರಕಾರ BOD ಪ್ರಮಾಣ ಪ್ರತಿ ಲೀಟರ್ಗೆ ಗರಿಷ್ಠ 3 ಮಿಲಿಗ್ರಾಂ ಇರಬೇಕು. ಆದರೆ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ನಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಇದು 30 ಮಿಲಿಗ್ರಾಂವರೆಗೆ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಐಎಸ್ಬಿಟಿ ಸೇತುವೆ ಬಳಿ ಅತ್ಯಧಿಕ 30 ಮಿಲಿಗ್ರಾಂ ದಾಖಲಾಗಿದ್ದು, ಆಗಸ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಇದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ 28 ಮಿಲಿಗ್ರಾಂ ಇತ್ತು. ಅಂದರೆ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಾಲಿನ್ಯದ ಪ್ರಮಾಣ ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.
ಕೊಳಚೆ ನೀರಿನ ಹರಿವು ಪ್ರಮುಖ ಸಮಸ್ಯೆ
ಯಮುನಾ ನದಿಗೆ ಸೇರುವ ದೆಹಲಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಚರಂಡಿಗಳ ತ್ಯಾಜ್ಯ ನೀರಿನ ಮಾದರಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹೆಚ್ಚಿನ BOD ಮತ್ತು ಒಟ್ಟು ತೇಲುವ ಘನ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳ ಪ್ರಮಾಣ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಸಂಸ್ಕರಿಸದ ಅಥವಾ ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಸಂಸ್ಕರಿಸದ ಕೊಳಚೆ ನೀರು ನದಿಗೆ ಸೇರುತ್ತಿರುವುದು ಮಾಲಿನ್ಯದ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ.
ನದಿಯ ದೆಹಲಿ ಪ್ರವೇಶ ಭಾಗವಾದ ಪಲ್ಲಾದಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಗುಣಮಟ್ಟ ತುಸು ಉತ್ತಮವಾಗಿದ್ದರೂ, ನಗರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗಿದಂತೆ ಮಾಲಿನ್ಯ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವುದು ಗಮನಾರ್ಹ. ಹೀಗಾಗಿ ಕೊಳಚೆ ನೀರಿನ ಸಂಸ್ಕರಣೆ, ಚರಂಡಿಗಳ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ತ್ಯಾಜ್ಯ ವಿಲೇವಾರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.
ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಯಮುನಾ ನದಿಯನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ನಡುವೆಯೂ ನೀರಿನ ಗುಣಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಸುಧಾರಣೆ ಕಂಡುಬಂದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ವರದಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ನದಿಗೆ ಸೇರುವ ಕೊಳಚೆ ನೀರನ್ನು ತಡೆಯುವ ಜೊತೆಗೆ ನಿರಂತರ ಪರೀಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಾಗ ಮಾತ್ರ ಯಮುನಾದ ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ.
Comments