ಮಕ್ಕಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರತೆ ಎರಡೂ ಮುಖ್ಯ; ಪೋಷಕರು ತಿಳಿಯಬೇಕಾದ ವಿಷಯ!!

ಮಕ್ಕಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ತಂದೆ-ತಾಯಿಯ ಪ್ರೀತಿ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ. ಮಗುವನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುವುದು, ಅದರ ಮಾತು ಕೇಳುವುದು, ಸಮಯ ಕೊಡುವುದು, ಆಟವಾಡುವುದು ಮತ್ತು ತಪ್ಪು ಮಾಡಿದಾಗ ಅರ್ಥಮಾಡಿಸಿ ಹೇಳುವುದು ಮಗುವಿನ ಮನಸ್ಸಿನ ಮೇಲೆ ಉತ್ತಮ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಪ್ರೀತಿ ಮಾತ್ರ ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಸುರಕ್ಷಿತ ವಾತಾವರಣ, ನಂಬಿಕೆಗೆ ಅರ್ಹವಾದ ದೊಡ್ಡವರು, ನಿಯಮಿತ ದಿನಚರಿ ಮತ್ತು ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಸ್ಥಿರವಾದ ಜೀವನವೂ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

ಮಗು ಪ್ರತಿದಿನ ಏನಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದು ಅಂದಾಜು ಹೊಂದಿದ್ದರೆ ಅದು ಹೆಚ್ಚು ನೆಮ್ಮದಿಯಿಂದ ಇರುತ್ತದೆ. ಊಟದ ಸಮಯ, ಶಾಲೆಗೆ ಹೋಗುವ ಸಮಯ, ಆಟದ ಸಮಯ, ಓದುವ ಸಮಯ ಮತ್ತು ಮಲಗುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಕ್ರಮ ಇರುವುದರಿಂದ ಮಗುವಿಗೆ ದಿನಚರಿ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರತೆ ಎರಡೂ ಮಕ್ಕಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಜೊತೆಯಾಗಿ ಬೇಕಾಗುತ್ತವೆ.

ಮಗುವಿಗೆ ಪ್ರೀತಿ ಏಕೆ ಮುಖ್ಯ?

ಚಿಕ್ಕ ಮಗುವಿಗೆ ತಂದೆ-ತಾಯಿ ಅಥವಾ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವವರ ಪ್ರೀತಿ ಮೊದಲ ಭದ್ರತೆಯ ಅನುಭವವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಮಗು ಅಳುವಾಗ ಅದನ್ನು ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸುವುದು, ಮಾತನಾಡುವಾಗ ಗಮನದಿಂದ ಕೇಳುವುದು, ಮುದ್ದಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಅದರ ಜೊತೆ ಆಟವಾಡುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಕೆಲಸಗಳಂತೆ ಕಾಣಬಹುದು. ಆದರೆ ಇಂತಹ ಸಣ್ಣ ಕೆಲಸಗಳು ಮಗುವಿನ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ.

UNICEF ಪ್ರಕಾರ, ಮಕ್ಕಳ ಜೊತೆ ಮಾತನಾಡುವುದು, ಹಾಡುವುದು, ಆಟವಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಅವರ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸುವುದು ಆರಂಭಿಕ ಕಲಿಕೆಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಸಂವಹನದಿಂದ ಮಕ್ಕಳ ಭಾಷೆ, ಯೋಚನೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಕೌಶಲ್ಯಗಳು ಬೆಳೆಯಲು ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.

ಮಗು ತನ್ನ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಹೇಳಿದಾಗ “ನಿನಗೆ ಏನಾಯಿತು?” ಎಂದು ಕೇಳುವ ಬದಲು ತಕ್ಷಣ ಗದರಿಸುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ. ಮೊದಲು ಅದರ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳುವುದು ಮುಖ್ಯ. ಮಗುವಿಗೆ ತನ್ನ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಹೇಳಲು ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಅವಕಾಶ ಸಿಕ್ಕರೆ, ಮುಂದೆ ಸಮಸ್ಯೆ ಬಂದಾಗ ಅದನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಡದೆ ಮಾತನಾಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ.

ಪ್ರೀತಿ ಎಂದರೆ ಮಗುವಿಗೆ ಬೇಕಾದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಕೊಡುವುದು ಎಂದಲ್ಲ. ದುಬಾರಿ ಆಟಿಕೆಗಳು, ಮೊಬೈಲ್ ಅಥವಾ ಹಣ ಕೊಡುವುದೇ ಪ್ರೀತಿ ಅಲ್ಲ. ಮಗುವಿನ ಜೊತೆ ಕುಳಿತು ಮಾತನಾಡುವುದು, ಅದರ ಚಿತ್ರ ನೋಡುವುದು, ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವಿಷಯ ಕೇಳುವುದು, ರಾತ್ರಿ ಮಲಗುವ ಮೊದಲು ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ ಮಾತನಾಡುವುದು ಕೂಡ ಪ್ರೀತಿಯ ಭಾಗವೇ.

ಸ್ಥಿರವಾದ ಮನೆಮಾತಿನ ವಾತಾವರಣ ಏಕೆ ಬೇಕು?

ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಪ್ರತಿದಿನ ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ಜೀವನ ಇರಬೇಕೆಂದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದರೆ ಮಗುವಿಗೆ ಗೊಂದಲವಾಗಬಹುದು. ಮನೆ ಬದಲಾವಣೆ, ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ನಿರಂತರ ಜಗಳ, ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ವ್ಯಕ್ತಿ ಪದೇಪದೇ ಬದಲಾಗುವುದು ಅಥವಾ ದಿನಚರಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಕ್ರಮ ಇಲ್ಲದಿರುವುದು ಮಗುವಿನ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡ ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು.

Harvard Center on the Developing Child ಪ್ರಕಾರ, ಸ್ಥಿರತೆ ಎಂದರೆ ಮಗುವಿಗೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಸಿಗುವ ಸಂಬಂಧಗಳು, ಮೂಲಭೂತ ಅಗತ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಬೆಂಬಲ. ದಿನನಿತ್ಯದ ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳು ಊಹಿಸಬಹುದಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವುದು ಮಗುವಿಗೆ ಭದ್ರತೆಯ ಭಾವನೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಪ್ರತಿದಿನ ಬೆಳಗ್ಗೆ ಎದ್ದು ಶಾಲೆಗೆ ಸಿದ್ಧವಾಗುವುದು, ಸಮಯಕ್ಕೆ ಊಟ ಮಾಡುವುದು, ಸಂಜೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಆಟವಾಡುವುದು ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿ ನಿಗದಿತ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಮಲಗುವುದು ಮಗುವಿಗೆ ಒಂದು ಕ್ರಮವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಈ ಕ್ರಮ ದೊಡ್ಡ ವಿಷಯದಂತೆ ಕಾಣದಿದ್ದರೂ ಮಗುವಿಗೆ ದಿನವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಪೋಷಕರು ಯಾವಾಗಲೂ ಕೋಪದಲ್ಲಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಒಂದು ದಿನ ಒಂದು ನಿಯಮ, ಮತ್ತೊಂದು ದಿನ ಬೇರೆ ನಿಯಮ ಇದ್ದರೆ ಮಗು ಯಾವುದು ಸರಿಯೆಂದು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಷ್ಟಪಡಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ನಿಯಮಗಳಿದ್ದರೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಒಂದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪಾಲಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ.

ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ನಿಯಮ ಎರಡೂ ಬೇಕು

ಕೆಲವು ಪೋಷಕರು ಮಗುವನ್ನು ತುಂಬಾ ಪ್ರೀತಿಸುವುದರಿಂದ ಯಾವುದೇ ನಿಯಮ ಹಾಕುವುದಿಲ್ಲ. ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಮಗುವಿನ ಭವಿಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಚಿಂತಿಸಿ ಸದಾ ಗದರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಎರಡೂ ಅತಿಯಾದರೆ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಬಹುದು.

ಮಗುವಿಗೆ ಪ್ರೀತಿ ಬೇಕು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಸ್ಪಷ್ಟ ನಿಯಮಗಳೂ ಬೇಕು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ರಾತ್ರಿ ಮಲಗುವ ಮೊದಲು ಮೊಬೈಲ್ ಬಳಸಬಾರದು ಎಂಬ ನಿಯಮ ಇದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ಮಗುವಿಗೆ ಕಾರಣದೊಂದಿಗೆ ತಿಳಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ನಿಯಮ ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದಾಗ ತಕ್ಷಣ ಕೂಗುವುದು ಅಥವಾ ಅವಮಾನಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ.

“ಈಗ ಮೊಬೈಲ್ ಇಟ್ಟು ಮಲಗುವ ಸಮಯ” ಎಂದು ಶಾಂತವಾಗಿ ಹೇಳುವುದು ಕೂಡ ನಿಯಮ ಪಾಲಿಸಲು ಕಲಿಸುವ ಒಂದು ವಿಧಾನ. ಮಗುವಿನ ವಯಸ್ಸಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಇಡುವುದು ಮುಖ್ಯ.

ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಮಿತಿ ತಿಳಿದಾಗ ಅವರು ತಮ್ಮ ಕೆಲಸಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಕಲಿಯುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಆ ಮಿತಿಯ ಜೊತೆಗೆ ತಂದೆ-ತಾಯಿಯ ಪ್ರೀತಿ ಇದೆ ಎಂಬ ಭಾವನೆಯೂ ಅವರಿಗೆ ಇರಬೇಕು.

ಪೋಷಕರ ಸಮಯವೇ ದೊಡ್ಡ ಕೊಡುಗೆ

ಇಂದಿನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ತಂದೆ-ತಾಯಿ ಇಬ್ಬರೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ. ಹೀಗಾಗಿ ಮಕ್ಕಳ ಜೊತೆ ಇಡೀ ದಿನ ಕಳೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದೇ ಇರಬಹುದು. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಪೋಷಕರು ತಮ್ಮನ್ನು ತಪ್ಪು ಎಂದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ.

ಮಗುವಿನ ಜೊತೆ ಇರುವ ಸಮಯ ಎಷ್ಟು ಎಂಬುದಕ್ಕಿಂತ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತೇವೆ ಎಂಬುದು ಮುಖ್ಯ. ದಿನಕ್ಕೆ 15-20 ನಿಮಿಷವಾದರೂ ಮೊಬೈಲ್ ಬದಿಗಿಟ್ಟು ಮಗುವಿನ ಜೊತೆ ಮಾತನಾಡಬಹುದು. ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಏನಾಯಿತು, ಯಾರ ಜೊತೆ ಆಟವಾಡಿತು, ಏನು ಇಷ್ಟವಾಯಿತು ಎಂದು ಕೇಳಬಹುದು.

UNICEF ಕೂಡ ಮಕ್ಕಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ, ಆಟ, ಮಾತುಕತೆ ಮತ್ತು ಗಮನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಹತ್ವ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಸರಳ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ದುಬಾರಿ ವಸ್ತುಗಳ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಮಗು ಏನಾದರೂ ಹೇಳುವಾಗ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಮೊಬೈಲ್ ನೋಡದೆ ಕೇಳುವುದು ಕೂಡ ಅದರ ಮೇಲೆ ಕಾಳಜಿ ಇದೆ ಎಂಬ ಸಂದೇಶ ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಜಗಳವಾದಾಗ ಮಕ್ಕಳ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀಳಬಹುದು

ಪೋಷಕರ ನಡುವೆ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಬರುವುದು ಸಹಜ. ಆದರೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಜಗಳವನ್ನೂ ಮಕ್ಕಳ ಮುಂದೆ ನಡೆಸುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದಲ್ಲ. ಮಗು ಪದಗಳ ಅರ್ಥವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳದಿದ್ದರೂ ಮನೆಯಲ್ಲಿನ ಕೋಪ ಮತ್ತು ಒತ್ತಡವನ್ನು ಗಮನಿಸುತ್ತದೆ.

ಮನೆಯ ವಾತಾವರಣ ಪದೇಪದೇ ಅಸ್ಥಿರವಾಗಿದ್ದರೆ ಮಗುವಿನಲ್ಲಿ ಆತಂಕ, ಭಯ ಅಥವಾ ಗೊಂದಲ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ನಿರಂತರ ಅನಿಶ್ಚಿತತೆ ಮಕ್ಕಳ ಕಲಿಕೆ, ನಡವಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಬಹುದು ಎಂದು Harvard Center on the Developing Child ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಸುರಕ್ಷಿತ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರ ವಾತಾವರಣವು ಒತ್ತಡವನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಆದ್ದರಿಂದ ಪೋಷಕರು ತಮ್ಮ ನಡುವಿನ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಮಕ್ಕಳ ಮುಂದೆ ಚರ್ಚಿಸುವಾಗ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ವಹಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ. ಮಕ್ಕಳಿಗೆ “ನೀನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿದ್ದೀಯ, ನಾವು ನಿನ್ನ ಜೊತೆ ಇದ್ದೇವೆ” ಎಂಬ ಭಾವನೆ ಸಿಗಬೇಕು.

ಮಗುವಿಗೆ ಬೇಕಾಗಿರುವುದು ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲ

ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಭವಿಷ್ಯ ಕೊಡಬೇಕು ಎಂದರೆ ದುಬಾರಿ ಶಾಲೆ, ಆಟಿಕೆ ಅಥವಾ ಮೊಬೈಲ್ ಮಾತ್ರ ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅವರಿಗೆ ಮಾತನಾಡುವ ವ್ಯಕ್ತಿ, ಕೇಳುವ ಕಿವಿ, ತಪ್ಪಾದಾಗ ತಿಳಿಸಿ ಹೇಳುವ ದೊಡ್ಡವರು ಮತ್ತು ನಂಬಬಹುದಾದ ಮನೆ ಬೇಕು.

ಮಗು ತನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಬಹುದಾದ ವಾತಾವರಣ ಇದ್ದರೆ ಅದು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ತನ್ನ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಬಂದಾಗ ಕಲಿಯುವ ಆಸಕ್ತಿಯೂ ಹೆಚ್ಚಬಹುದು.

UNICEF ಪ್ರಕಾರ, ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಆರೋಗ್ಯ, ಪೌಷ್ಟಿಕ ಆಹಾರ, ಸುರಕ್ಷತೆ, ಆರಂಭಿಕ ಕಲಿಕೆ ಮತ್ತು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಸ್ಪಂದಿಸುವ ಆರೈಕೆ ಎಲ್ಲವೂ ಬೇಕಾಗುತ್ತವೆ.

ಹೀಗಾಗಿ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುವಾಗ “ಪ್ರೀತಿ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ” ಎಂಬುದರ ಜೊತೆಗೆ “ಮಗುವಿಗೆ ಸ್ಥಿರವಾದ ವಾತಾವರಣ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆಯೇ?” ಎಂಬುದನ್ನೂ ಪೋಷಕರು ಯೋಚಿಸಬೇಕು.

ಮಗುವಿಗೆ ಪ್ರೀತಿ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ನೆಮ್ಮದಿ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಸ್ಥಿರತೆ ಅದಕ್ಕೆ ಭದ್ರತೆಯ ಭಾವನೆ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಈ ಎರಡೂ ಜೊತೆಯಾದಾಗ ಮಗು ತನ್ನ ಸುತ್ತಲಿನ ಜಗತ್ತನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ನಂಬಿಕೆಯಿಂದ ಎದುರಿಸಲು ಕಲಿಯುತ್ತದೆ.