ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ಹಟ್ಟಿ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಮದುವೆ ಸಂಪ್ರದಾಯವು ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಕುತೂಹಲಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಈ ಜನಾಂಗದಲ್ಲಿ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಒಬ್ಬ ಹೆಂಡತಿಯನ್ನೇ ಮೂವರು ಸಹೋದರರು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ಪದ್ಧತಿ ಇಂದಿಗೂ ಜೀವಂತವಾಗಿದೆ.
ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಮೂಲ
ಹಟ್ಟಿ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗವು ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ಶಿಮ್ಲಾ ಮತ್ತು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದೆ. ಈ ಜನಾಂಗದ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಪ್ರಕಾರ, ಕುಟುಂಬದ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿತಿ, ಜಮೀನು ಹಂಚಿಕೆ ಹಾಗೂ ಕುಟುಂಬದ ಏಕತೆ ಕಾಪಾಡುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಒಬ್ಬ ಹೆಂಡತಿಯನ್ನೇ ಸಹೋದರರು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ಪದ್ಧತಿ ರೂಪುಗೊಂಡಿದೆ. ಇದನ್ನು “ಸಹೋದರ ಮದುವೆ” ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಮದುವೆಯ ವಿಧಾನ
ಈ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ, ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರ ಮದುವೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಆ ಹೆಂಡತಿ ಉಳಿದ ಸಹೋದರರಿಗೂ ಪತ್ನಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ. ಕುಟುಂಬದ ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ವಿಭಜನೆ ಮಾಡದೇ, ಎಲ್ಲರೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಬದುಕಲು ಈ ಪದ್ಧತಿ ಸಹಾಯಕವಾಗುತ್ತದೆ. ಹಟ್ಟಿ ಜನಾಂಗದವರ ನಂಬಿಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ರೀತಿಯ ಮದುವೆ ಕುಟುಂಬದ ಏಕತೆ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುತ್ತದೆ.
ಸಾಮಾಜಿಕ ಅರ್ಥ
ಈ ಪದ್ಧತಿ ಆಧುನಿಕ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ವಿಚಿತ್ರವಾಗಿ ತೋರಾದರೂ, ಹಟ್ಟಿ ಜನಾಂಗದಲ್ಲಿ ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ. ಕುಟುಂಬದ ಜಮೀನು ಹಂಚಿಕೆ ಆಗದೆ, ಎಲ್ಲರೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಜೀವನ ನಡೆಸಲು ಇದು ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ. ಮಹಿಳೆಯ ಸ್ಥಾನವೂ ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದ್ದು, ಅವಳು ಕುಟುಂಬದ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ಪತ್ನಿಯಾಗಿರುತ್ತಾಳೆ.
ಇಂದಿನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ
ಆಧುನಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ, ನಗರೀಕರಣ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಈ ಸಂಪ್ರದಾಯ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ. ಯುವ ಪೀಳಿಗೆಯವರು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಯಸುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ, ಹಟ್ಟಿ ಜನಾಂಗದಲ್ಲಿಯೂ ಈ ಪದ್ಧತಿ ವಿರಳವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ, ಕೆಲವು ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಇನ್ನೂ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದೆ.
ಸಾರಾಂಶ
ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ಹಟ್ಟಿ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದ ಈ ವಿಶಿಷ್ಟ ಮದುವೆ ಸಂಪ್ರದಾಯವು ಭಾರತೀಯ ಸಮಾಜದ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಒಬ್ಬ ಹೆಂಡತಿಯನ್ನ ಮೂವರು ಸಹೋದರರು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ಪದ್ಧತಿ ಕುಟುಂಬದ ಏಕತೆ, ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿದೆ. ಇಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇದು ವಿರಳವಾಗುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಹಟ್ಟಿ ಜನಾಂಗದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಅಂಶವಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ.
