ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಪರಿಸರ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ನದಿ ತಿರುವು ಯೋಜನೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಈಗ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಹೋರಾಟದ ಕಿಚ್ಚು ಹತ್ತಿದೆ. ಶಿರಸಿಯ ಸ್ವರ್ಣವಲ್ಲಿ ಮಠದ ಶ್ರೀ ಗಂಗಾಧರೇಂದ್ರ ಸರಸ್ವತಿ ಸ್ವಾಮೀಜಿ ಅವರು ಈ ಯೋಜನೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ 'ಗಂಗಾರತಿ' ಮತ್ತು 'ನದಿ ಪೂಜೆ' ಎಂಬ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಕರೆ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ಹೊಸ ರೂಪ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.
ಸರ್ಕಾರವು ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ವಿವಿಧ ನದಿಗಳು ಮತ್ತು ಹಳ್ಳಗಳಿಗೆ ಅಣೆಕಟ್ಟು ನಿರ್ಮಿಸಿ, ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ನೀರು ಹರಿಸುವ ಸಾವಿರಾರು ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಬೃಹತ್ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಹಮ್ಮಿಕೊಂಡಿದೆ. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಬೇಡ್ತಿ-ಶರಾವತಿ ನದಿ ತಿರುವು ಯೋಜನೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಶಿರಸಿಯ ಮುರೆಗಾರ್ ಜಲಪಾತಕ್ಕೆ ಅಣೆಕಟ್ಟು ಕಟ್ಟುವ ಪ್ರಸ್ತಾಪವಿದೆ. ಆದರೆ, ಈ ಯೋಜನೆಯಿಂದ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯಕ್ಕೆ ತುಂಬಲಾರದ ನಷ್ಟವಾಗಲಿದೆ ಎಂದು ತಜ್ಞರು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಬೃಹತ್ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ಮುಂದುವರಿದ ಭಾಗವಾಗಿ ಈಗ ಈ 'ಗಂಗಾರತಿ' ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ ಆರಂಭವಾಗಿದೆ.
ಗಂಗಾರತಿ: ಒಂದು ಅಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ
ಫೆಬ್ರವರಿ 23ರ ಸಂಜೆ ಮುರೆಗಾರ್ ಜಲಪಾತದ ಬಳಿ ನದಿ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಗಂಗಾರತಿ ನೆರವೇರಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ವಿಶಿಷ್ಟ ಹೋರಾಟದ ಉದ್ದೇಶಗಳನ್ನು ಸ್ವಾಮೀಜಿಯವರು ಮಾರ್ಮಿಕವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ:
ನದಿ ಪೂಜ್ಯನೀಯ: ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳ ವಾಸವಿರುತ್ತದೆ. ನದಿಗಳು ಭಗವಂತನ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ಹರಿಯುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳ ಹರಿವನ್ನು ತಡೆಯುವುದು ಅಥವಾ ದಿಕ್ಕನ್ನು ಬದಲಿಸುವುದು ವೇದಗಳ ಪ್ರಕಾರ 'ಅಧರ್ಮ' ಮತ್ತು 'ಪಾಪದ ಕೆಲಸ'ವಾಗಿದೆ.
ಸತ್ಯಾಗ್ರಹದ ಹಾದಿ: ಈ ಪೂಜೆಯು ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಉಪವಾಸ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹದಂತೆಯೇ ಒಂದು ಅಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಹೋರಾಟವಾಗಿದೆ. ಪೂಜೆಯ ಮೂಲಕ ಜನರಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ವಿರೋಧ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವುದು ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಗುರಿಯಾಗಿದೆ.
ಶಬ್ದ ಮತ್ತು ಗೌರವ: ಉತ್ತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನದಿಗಳಿಗೆ ನೀಡುವ ಗೌರವ ಮತ್ತು ಶ್ರದ್ಧೆಯನ್ನು ನಾವು ಕಲಿಯಬೇಕಿದೆ. ನದಿಗಳನ್ನು ದೈವತ್ವಕ್ಕೆ ಏರಿಸಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ಅವುಗಳ ರಕ್ಷಣೆ ಸಾಧ್ಯ ಎಂಬುದು ಶ್ರೀಗಳ ಅಭಿಪ್ರಾಯ.
ಕೇವಲ ಪೂಜೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ, ಈ ಹೋರಾಟವನ್ನು ತಾರ್ಕಿಕ ಅಂತ್ಯಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯಲು 'ಸಹಿ ಸಂಗ್ರಹ' ಚಳವಳಿಗೂ ಚಾಲನೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಸಾವಿರಾರು ಜನರ ಸಹಿ ಇರುವ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಕೈಬಿಡುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಗುವುದು. ಪರಿಸರ ತಜ್ಞ ಅನಂತ್ ಹೆಗಡೆ ಅಶೀಸರ ಅವರು ತಿಳಿಸಿದಂತೆ, ನೀರಾವರಿ ತಜ್ಞರ ತಂಡದೊಂದಿಗೆ ರಾಜ್ಯ ನೀರಾವರಿ ಇಲಾಖೆಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡಿ ತಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿಯೂ ಯೋಜನೆಯ ಸಾಧಕ-ಬಾಧಕಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ನದಿಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ನೀರಿನ ಮೂಲವಾಗಿ ನೋಡದೆ, ಅವುಗಳನ್ನು ಜೀವನಾಡಿಗಳಾಗಿ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಂಘಟಿತವಾಗಿ ಹೋರಾಡಬೇಕಾದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ ಈ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹದ ಮೂಲಕ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಪ್ರಕೃತಿಯ ವಿರುದ್ಧದ ಹುಂಬುತನ ಭವಿಷ್ಯದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಮಾರಕವಾಗಬಹುದು ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಈ ಗಂಗಾರತಿ ಸಾರುತ್ತಿದೆ.