ಭಾರತೀಯ ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗವು ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನವೀಕರಿಸಲು ಹಾಗೂ ನಕಲಿ ಮತದಾರರ ಹಾವಳಿಗೆ ಶಾಶ್ವತ ಬ್ರೇಕ್ ಹಾಕಲು ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಹೆಜ್ಜೆಯನ್ನಿಟ್ಟಿದೆ. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ವಿಶೇಷ ಸಮಗ್ರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ ಅಥವಾ 'ಸ್ಪೆಷಲ್ ಇಂಟೆನ್ಸಿವ್ ರಿವಿಷನ್' (SIR) ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸುತ್ತಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ಸೇರಿದಂತೆ ದೇಶದ ಒಟ್ಟು ಹದಿನಾರು ರಾಜ್ಯಗಳು ಹಾಗೂ ಮೂರು ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಬೃಹತ್ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಜಾರಿಗೆ ಬರಲಿದೆ.
ಇದರ ಭಾಗವಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಜೂನ್ ಮೂವತ್ತರಿಂದಲೇ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಮತದಾರನಿಗೂ 'ಎನ್ಯುಮರೇಷನ್' (Enumeration) ಅರ್ಜಿ ವಿತರಣೆ ಆರಂಭವಾಗಲಿದೆ. ವಿಶೇಷವೆಂದರೆ, ಮತಗಟ್ಟೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳೇ (BLO) ನೇರವಾಗಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಮನೆ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಬಂದು ಈ ಅರ್ಜಿಗಳನ್ನು ವಿತರಿಸಲಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ, ಈ ಇಡೀ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಇಪ್ಪತ್ತಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಹಳೆಯದಾದ ೨೦೦೨ರ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆ ಮಾಡುವುದೇ ಈಗ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಹಾಗೂ ಮತದಾರರ ಮುಂದಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿದೆ.
ಏನಿದು ಎಸ್ಐಆರ್? 2002ರ ದಾಖಲೆಗಳೇ ಯಾಕೆ ಮುಖ್ಯ?
ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಿಂದೆ 2002ರಲ್ಲಿ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿ ವಿಶೇಷ ಸಮಗ್ರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ (ಎಸ್ಐಆರ್) ನಡೆಸಲಾಗಿತ್ತು. ಈಗ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಹೊಸ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಗೆ ಅದೇ ೨೦೦೨ರ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಮೂಲ ಆಧಾರ ಅಥವಾ ಉಲ್ಲೇಖವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗದ ನಿಯಮದ ಪ್ರಕಾರ, ಜೂನ್ ಮೂವತ್ತರಿಂದ ಮನೆಗೆ ಬರುವ ಎನ್ಯುಮರೇಷನ್ ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ ಮತದಾರರು ೨೦೦೨ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ತಮ್ಮ ಹಳೆಯ ಗುರುತಿನ ಚೀಟಿಯ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಭರ್ತಿ ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಒಂದು ವೇಳೆ ೨೦೦೨ರಲ್ಲಿ ಮತದಾರರಿಗೆ ಹದಿನೆಂಟು ವರ್ಷ ತುಂಬದೇ ಇದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಅವರು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮತದಾರರಾಗಿರದಿದ್ದರೆ, ಅಂತಹವರು ಎನ್ಯುಮರೇಷನ್ ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ತಂದೆಯ 2002ರ ಅವಧಿಯ ಗುರುತಿನ ಚೀಟಿಯ ವಿವರಗಳನ್ನು ನಮೂದಿಸಬೇಕು. ತಂದೆ ಇಲ್ಲದೇ ಇದ್ದ ಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಅಜ್ಜನ ಹಳೆಯ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ತುಂಬಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಹಳೆಯ ದಾಖಲೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆಯೇ ಪ್ರಸ್ತುತ ಮತದಾರರ ಅಸ್ತಿತ್ವ ನಿರ್ಧಾರವಾಗಲಿದೆ.
ಕ್ಷೇತ್ರ ಪುನರ್ ವಿಂಗಡಣೆ: ಮಾಹಿತಿ ತಾಳೆ ಮಾಡುವುದೇ ಮಹಾ ಸವಾಲು
ಈ ಇಡೀ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಎದುರಾಗಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಮಸ್ಯೆ ಎಂದರೆ 2008ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಪುನರ್ ವಿಂಗಡಣೆ. ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಇನ್ನೂರ ಇಪ್ಪತ್ತನಾಲ್ಕು ಇದ್ದರೂ, 2008ರಲ್ಲಿ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಗಡಿಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬದಲಾಗಿವೆ. ಹಲವು ಹಳೇ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು ಪಕ್ಕದ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ವಿಲೀನಗೊಂಡರೆ, ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು ಮೀಸಲಾತಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಹೊಸದಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿವೆ.
ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕಾರವಾರ-ಜೋಯಿಡಾ ತಾಲೂಕು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದ ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರವು ೨೦೦೮ರ ನಂತರ ಕಾರವಾರ-ಅಂಕೋಲಾ ಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿ ಬದಲಾಗಿದೆ. ಹೀಗೆ ರಾಜ್ಯಾದ್ಯಂತ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಗಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಮತಗಟ್ಟೆಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಗಳು ಅದಲುಬದಲಾಗಿವೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಮತದಾರರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಇಪ್ಪತ್ತಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಹಳೆಯ ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರ ಸಂಖ್ಯೆ, ಮತಗಟ್ಟೆ ಸಂಖ್ಯೆ ಹಾಗೂ ಕ್ರಮ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಪತ್ತೆ ಹಚ್ಚಿ ಎನ್ಯುಮರೇಷನ್ ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ ತುಂಬುವುದು ಸುಲಭದ ಮಾತಲ್ಲ. ತಿಳಿವಳಿಕೆ ಇಲ್ಲದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದ ಮತದಾರರಿಗೆ ಇದು ಭಾರಿ ಗೊಂದಲ ಸೃಷ್ಟಿಸಬಹುದು ಎನ್ನುವ ಆತಂಕ ಎದುರಾಗಿದೆ.
ಎನ್ಯುಮರೇಷನ್ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಕೆ ಕಡ್ಡಾಯ; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹೆಸರು ಡಿಲೀಟ್
ಹೊಸ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಡಿ 2002ರ ಹಳೆಯ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿ ಮತ್ತು ಈಗಿನ ಆಧುನಿಕ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಡಿಜಿಟಲ್ ಮ್ಯಾಪಿಂಗ್ (Mapping) ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಎಲ್ಲ ಮತದಾರರು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಈ ಎನ್ಯುಮರೇಷನ್ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಭರ್ತಿ ಮಾಡಲೇಬೇಕು. ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ ಕೇಳಲಾಗಿರುವ ಹಳೆಯ ಹಾಗೂ ಹೊಸ ವಿವರಗಳನ್ನು ಭರ್ತಿ ಮಾಡಿದ ನಂತರ, ಅದರ ಒಂದು ಪ್ರತಿಯನ್ನು ಮನೆಗೆ ಬರುವ ಬಿಎಲ್ಒ (BLO) ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಬೇಕು.
ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಎಚ್ಚರಿಕೆ: ಒಂದು ವೇಳೆ ಯಾವುದೇ ಮತದಾರ ಈ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಭರ್ತಿ ಮಾಡಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸದೇ ಇದ್ದರೆ, ಅಂತಹವರ ಹೆಸರನ್ನು ಮುಂದಿನ ಅಧಿಕೃತ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅಳಿಸಿ ಹಾಕಲಾಗುತ್ತದೆ (Delete) ಎಂದು ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗ ಎಚ್ಚರಿಸಿದೆ.
ಮಾಹಿತಿ ತಪ್ಪಾದರೆ ಏನಾಗುತ್ತದೆ? ಪರಿಹಾರವೇನು?
ಯಾವುದಾದರೂ ಮತದಾರ ಎನ್ಯುಮರೇಷನ್ ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ 2002ರ ಹಳೆಯ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ತಪ್ಪಾಗಿ ನಮೂದಿಸಿದರೆ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮ್ಯಾಪಿಂಗ್ ವಿಫಲವಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂತಹವರ ಹೆಸರು ಕರಡು ಪ್ರತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡರೂ ಸಹ, ಅಂತಿಮ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ತದನಂತರ ತಹಸೀಲ್ದಾರ್ ಕಚೇರಿಯಿಂದ ಬರುವ ನೋಟಿಸ್ಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿ, ಹೊಸದಾಗಿ ಸೂಕ್ತ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿ ಸರಿಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಆದರೆ, ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಈ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಆತಂಕ ಪಡುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಕಾರವಾರದ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿ ಸಾಜೀದ್ ಮುಲ್ಲಾ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. "2002ರ ಹಳೆಯ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಹುಡುಕುವುದು ಕಷ್ಟದ ಕೆಲಸವಲ್ಲ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಬಿಎಲ್ಒ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಬಳಿ ಇರುವ ವಿಶೇಷ ಆ್ಯಪ್ನಲ್ಲಿ ಈ ಹಳೆಯ ದತ್ತಾಂಶಗಳು ಲಭ್ಯವಿವೆ. ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತರಬೇತಿ ಪಡೆದಿದ್ದು, ಅವರೇ ಮತದಾರರಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ ಹುಡುಕಿ ಕೊಡಲಿದ್ದಾರೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಸ್ವತಃ ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗದ ಅಧಿಕೃತ ವೆಬ್ಸೈಟ್ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ ತಮ್ಮ ಹಳೆಯ ವಿವರಗಳನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು," ಎಂದು ಅವರು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಆಗಸ್ಟ್ ಐದರಂದು ಇಡೀ ರಾಜ್ಯದ ಮತದಾರರ ಕರಡು ಪಟ್ಟಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಲಿದೆ. ತದನಂತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಂದ ಬರುವ ಎಲ್ಲಾ ಆಕ್ಷೇಪಣೆಗಳು ಹಾಗೂ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ, ಅಕ್ಟೋಬರ್ ಏಳರಂದು ಅಧಿಕೃತ ಅಂತಿಮ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಲು ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗ ದಿನಾಂಕ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನೂ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಿಂದ ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.
