ಕರ್ನಾಟಕದ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸ್ನೇಹಿಯಾಗಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಮಹತ್ವದ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಟ್ಟಿದೆ. ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣ ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಬಲಪಡಿಸಲು ₹704 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚದ ಬೃಹತ್ ಯೋಜನೆಗೆ ರಾಜ್ಯ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡಿದೆ. ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 6ರಂದು ನಡೆದ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಈ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.
ನ್ಯಾಯಾಂಗಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಡೇಟಾ ಸೆಂಟರ್
ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ದತ್ತಾಂಶ ಕೇಂದ್ರ (KSDC) ಮೂಲಕ ನ್ಯಾಯಾಂಗಕ್ಕೆ ಮೀಸಲಾದ Data Centre ಮತ್ತು Disaster Recovery Centre ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳ ಡಿಜಿಟಲ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹವಾಗುವ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು, ತಾಂತ್ರಿಕ ಅಡಚಣೆಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದು ಇದರ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
ಇದರಿಂದ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳ ಡಿಜಿಟಲ್ ದಾಖಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ಮಾಹಿತಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಸುರಕ್ಷಿತ ಸಂಗ್ರಹ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ದೊರೆಯುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ತಾಂತ್ರಿಕ ವೈಫಲ್ಯ ಅಥವಾ ಇತರ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಡೇಟಾವನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಲು Disaster Recovery Centre ಸಹಾಯ ಮಾಡಲಿದೆ.
ಕಡತ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ಸುಲಭ
ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಡಿಜಿಟಲ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗುವುದರಿಂದ ಕಡತಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ, ದಾಖಲೆಗಳ ಹುಡುಕಾಟ ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ಹಂತಗಳ ನಡುವಿನ ಮಾಹಿತಿ ವಿನಿಮಯ ಹೆಚ್ಚು ಸುಗಮವಾಗುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಯೋಜನೆಯು ರಾಜ್ಯದ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಒದಗಿಸಲು ಸಹಕಾರಿಯಾಗಲಿದೆ.
ಯೋಜನೆಯ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣಾ ಇಲಾಖೆಯ ಇ-ಆಡಳಿತ ವಿಭಾಗವನ್ನು (e-Governance Division) ನೋಡಲ್ ಇಲಾಖೆಯಾಗಿ ನೇಮಿಸಲು ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆ.
ಈಗಾಗಲೇ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಡಿಜಿಟಲ್ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಸೇವೆಗಳು
ಕರ್ನಾಟಕದ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣ ಹೊಸ ಪ್ರಯತ್ನವಲ್ಲ. ರಾಜ್ಯದ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮತ್ತು ಜಿಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಈಗಾಗಲೇ e-Filing, ಆನ್ಲೈನ್ ಪ್ರಕರಣದ ಮಾಹಿತಿ, ಡಿಜಿಟಲ್ ಪ್ರಮಾಣೀಕೃತ ಪ್ರತಿಗಳು, e-Payment, ವಿಡಿಯೋ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸಿಂಗ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಸೇವೆಗಳು ಜಾರಿಯಲ್ಲಿವೆ.
ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ನ e-Committee ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಕರ್ನಾಟಕದ ಎಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ e-Filing ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಕರಣಗಳ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು Case Information System ಮೂಲಕ ನಿರ್ವಹಿಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, National Judicial Data Grid (NJDG) ಮೂಲಕ ಪ್ರಕರಣಗಳ ಮಾಹಿತಿಗೂ ಪ್ರವೇಶ ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಇದಲ್ಲದೆ, ನ್ಯಾಯಾಲಯ, ಪೊಲೀಸ್, ಜೈಲು, ಪ್ರಾಸಿಕ್ಯೂಷನ್ ಮತ್ತು ಫೊರೆನ್ಸಿಕ್ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯಗಳ ನಡುವೆ ಮಾಹಿತಿ ವಿನಿಮಯಕ್ಕೆ Interoperable Criminal Justice System (ICJS) ಬಳಕೆಯೂ ಇದೆ. ಇದರ ಉದ್ದೇಶ ಕಾಗದ ಆಧಾರಿತ ಮಾಹಿತಿ ವಿನಿಮಯವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿಸುವುದಾಗಿದೆ.
ದೇಶಾದ್ಯಂತ e-Courts ಯೋಜನೆಗೂ ವೇಗ
ಕರ್ನಾಟಕದ ₹704 ಕೋಟಿ ಯೋಜನೆಯು ದೇಶಾದ್ಯಂತ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ e-Courts ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣದ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಯತ್ನದ ಭಾಗವಾಗಿ ನೋಡಬಹುದು. ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ e-Courts Phase III ಯೋಜನೆಗೆ 2023-27 ಅವಧಿಗೆ ₹7,210 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚದ ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಇದರ ಗುರಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳನ್ನು ಹಂತಹಂತವಾಗಿ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮತ್ತು ಪೇಪರ್ಲೆಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯತ್ತ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವುದು. ಇದರಲ್ಲಿ ಹಳೆಯ ಹಾಗೂ ಪ್ರಸ್ತುತ ಪ್ರಕರಣಗಳ ದಾಖಲೆಗಳ ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣ, ವರ್ಚುವಲ್ ವಿಚಾರಣೆ, ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನಡುವಿನ ಡೇಟಾ ಸಂಪರ್ಕ, AI, Analytics ಮತ್ತು OCR ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳ ಬಳಕೆಯೂ ಸೇರಿದೆ.
ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ಏನು ಲಾಭ
ನ್ಯಾಯಾಂಗದ ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣದ ಅಂತಿಮ ಉದ್ದೇಶ ಕೇವಲ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಅಥವಾ ಸರ್ವರ್ಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದಲ್ಲ. ಪ್ರಕರಣದ ಮಾಹಿತಿ ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಾಗುವುದು, ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಹುಡುಕಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದು, ಆನ್ಲೈನ್ನಲ್ಲಿ ಅರ್ಜಿ ಅಥವಾ ಶುಲ್ಕ ಪಾವತಿ ಮಾಡುವ ಅವಕಾಶ ಹೆಚ್ಚುವುದು ಮತ್ತು ವಕೀಲರು ಹಾಗೂ ಕಕ್ಷಿದಾರರಿಗೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದು ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಯೋಜನಗಳಾಗಿವೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ₹704 ಕೋಟಿ ಯೋಜನೆಯು ಕರ್ನಾಟಕದ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಮುಂದಿನ ಹಂತದ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯದತ್ತ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವ ಮಹತ್ವದ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿದೆ. ಯೋಜನೆ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಜಾರಿಯಾದರೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳ ಡೇಟಾ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಸೇವೆಗಳ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.