ಮುಂಗಾರು ಅಂತ್ಯಕ್ಕೆ ಕಾವೇರಿ ಜಲಾಶಯಗಳಲ್ಲಿ ನೀರು ಅರ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ; ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳೇ ಸವಾಲು!!

ಬೆಂಗಳೂರು: ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಈ ವರ್ಷದ ಮುಂಗಾರು ಕೊನೆಯ ಹಂತಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದೆ. ಆದರೆ ಕಾವೇರಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದ ಪ್ರಮುಖ ಜಲಾಶಯಗಳಲ್ಲಿ ಕಳೆದ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ನೀರಿನ ಸಂಗ್ರಹ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಕುಸಿದಿದೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 28ರ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಕಾವೇರಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಮುಖ ಜಲಾಶಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 59.5 ಟಿಎಂಸಿ ನೀರು ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿದೆ. ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಇದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ 107.4 ಟಿಎಂಸಿ ನೀರು ಇತ್ತು. ಅಂದರೆ ಈ ಬಾರಿ ಒಟ್ಟು ಸಂಗ್ರಹ ಕಳೆದ ವರ್ಷದ ಮಟ್ಟದ ಅರ್ಧದಷ್ಟಿದೆ.

ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಕೊರತೆ ಆತಂಕ | Photo Credit: https://x.com/navin_ankampali
ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಕೊರತೆ ಆತಂಕ | Photo Credit: https://x.com/navin_ankampali

ಈ ನಾಲ್ಕು ಜಲಾಶಯಗಳ ಒಟ್ಟು ಸಂಗ್ರಹ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಬಳಕೆಗೆ ಲಭ್ಯವಿರುವ ನೀರಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಈ ಬಾರಿ ಲೈವ್ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಸುಮಾರು 36.2 ಟಿಎಂಸಿ ಇದ್ದರೆ, ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಇದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅದು 84.1 ಟಿಎಂಸಿಯಷ್ಟಿತ್ತು. ಹೀಗಾಗಿ ಮುಂದಿನ ಮುಂಗಾರು ಬರುವವರೆಗೆ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಬಳಕೆಗೆ ನೀರು ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ಪ್ರಮುಖ ಸವಾಲಾಗಿದೆ.

ನಾಲ್ಕು ಜಲಾಶಯಗಳಲ್ಲೂ ನೀರಿನ ಮಟ್ಟ ಕುಸಿತ

ಕಾವೇರಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದ ಪ್ರಮುಖ ಜಲಾಶಯಗಳಾದ ಕೆಆರ್‌ಎಸ್, ಹಾರಂಗಿ, ಹೇಮಾವತಿ ಮತ್ತು ಕಬಿನಿಯಲ್ಲಿ ಕಳೆದ ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಈ ಬಾರಿ ನೀರಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ.

ಹೇಮಾವತಿ ಜಲಾಶಯದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಸಂಗ್ರಹ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಶೇ.41ರಷ್ಟು ನೀರು ಮಾತ್ರ ಇದೆ. ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಇದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಶೇ.91ರಷ್ಟು ನೀರು ಇತ್ತು. ಕೆಆರ್‌ಎಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಈ ಬಾರಿ ಶೇ.55ರಷ್ಟು ನೀರು ಇದ್ದರೆ, ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಶೇ.96ರಷ್ಟು ಇತ್ತು. ಕಬಿನಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತ ಶೇ.58ರಷ್ಟು ಸಂಗ್ರಹವಿದ್ದು, ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಇದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಶೇ.93ರಷ್ಟಿತ್ತು.

ಹಾರಂಗಿ ಜಲಾಶಯದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಉಳಿದ ಮೂರಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಉತ್ತಮವಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಶೇ.73ರಷ್ಟು ನೀರು ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಇದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಶೇ.94ರಷ್ಟು ನೀರು ಇತ್ತು. ಈ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ನಾಲ್ಕೂ ಜಲಾಶಯಗಳಲ್ಲಿ ಈ ವರ್ಷ ನೀರಿನ ಒಳಹರಿವು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರುವುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ.

ಲೈವ್ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಬಗ್ಗೆ ಆತಂಕ

ಜಲಾಶಯದಲ್ಲಿ ಕಾಣುವ ಒಟ್ಟು ನೀರಿನ ಮಟ್ಟಕ್ಕಿಂತ ಬಳಕೆಗೆ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಲೈವ್ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಹೆಚ್ಚು ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಕಾವೇರಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದ ನಾಲ್ಕು ಜಲಾಶಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಲೈವ್ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಈ ಬಾರಿ ಸುಮಾರು 36.2 ಟಿಎಂಸಿ ಇದೆ. ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಇದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಅದು 84.1 ಟಿಎಂಸಿಯಷ್ಟಿತ್ತು.

ಕಬಿನಿ ಜಲಾಶಯದಲ್ಲೂ ಇದೇ ರೀತಿಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಒಟ್ಟು ಸಂಗ್ರಹದ ಪ್ರಮಾಣ ಶೇ.58ರಷ್ಟಿದ್ದರೂ ಅದರ ಲೈವ್ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಸುಮಾರು 1.5 ಟಿಎಂಸಿ ಮಾತ್ರ ಇದೆ ಎಂದು ವರದಿ ತಿಳಿಸಿದೆ. ಅಂದರೆ ಅದರ ಬಳಕೆಗೆ ಲಭ್ಯವಿರುವ ನೀರಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಒಟ್ಟು ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಸುಮಾರು ಶೇ.15ರಷ್ಟಿದೆ.

ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮಳೆ ಕಡಿಮೆಯಾದರೆ ಜಲಾಶಯಗಳಿಗೆ ಹೊಸ ನೀರಿನ ಒಳಹರಿವು ಇನ್ನಷ್ಟು ಕುಸಿಯಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಈಗಿರುವ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುವ ನೀರು, ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಬಳಸಬೇಕಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಎದುರಾಗಿದೆ.

ಕಾವೇರಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಳೆ ಕೊರತೆ

ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಬರ ನಿರ್ವಹಣೆ ಇಲಾಖೆಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಮನೋಜ್ ಮೀನಾ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಕಾವೇರಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಈ ವರ್ಷ ಮಳೆ ಕೊರತೆಯಾಗಿದೆ. ಬಿದ್ದ ಮಳೆಯೂ ಸಾಕಷ್ಟು ತಡವಾಗಿ ಬಂದಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಜಲಾಶಯಗಳಿಗೆ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ನೀರು ಹರಿದುಬಂದಿಲ್ಲ.

ರಾಜ್ಯದ ಬಹುತೇಕ ಕಾವೇರಿ ಜಲಾನಯನ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಳೆ ಕೊರತೆ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ರಾಜ್ಯದ 240 ತಾಲೂಕುಗಳ ಪೈಕಿ 220 ತಾಲೂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಮಳೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಕಳೆದ 50 ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿನ ಎರಡನೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಮಳೆ ಕೊರತೆ ಎಂದು ಮನೋಜ್ ಮೀನಾ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

ಮಳೆ ಕೊರತೆಯ ಪರಿಣಾಮ ಕೃಷಿ ಮೇಲೂ ಬೀಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಬೆಳೆ ಉತ್ಪಾದನೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಬಹುದು ಎಂಬ ಆತಂಕ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಲ್ಲಿದೆ. ಈಗಾಗಲೇ ರಾಜ್ಯದ ಹಲವು ತಾಲೂಕುಗಳನ್ನು ಬರಪೀಡಿತ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಬರಪೀಡಿತ ತಾಲೂಕುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 200ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ ಎಂದು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಕೆಆರ್‌ಎಸ್‌ನಿಂದ ನೀರು ಬಳಕೆ ಮುಂದುವರಿಕೆ

ಮಂಡ್ಯ ಮತ್ತು ಮೈಸೂರು ಭಾಗದ ಪ್ರಮುಖ ನೀರಿನ ಮೂಲವಾಗಿರುವ ಕೃಷ್ಣರಾಜ ಸಾಗರ ಜಲಾಶಯದಲ್ಲೂ ನೀರಿನ ಮಟ್ಟ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ. ಕೆಆರ್‌ಎಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 18.6 ಟಿಎಂಸಿ ಲೈವ್ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಇದೆ. ಜಲಾಶಯಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 560 ಕ್ಯೂಸೆಕ್ ನೀರು ಒಳಹರಿವಾಗುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಸುಮಾರು 1,900 ಕ್ಯೂಸೆಕ್ ನೀರು ಹೊರಬಿಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 1,000 ಕ್ಯೂಸೆಕ್ ನೀರನ್ನು ಕಾಲುವೆಗಳಿಗೆ ಬಿಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ವರದಿ ತಿಳಿಸಿದೆ.

ಹೀಗಾಗಿ ಒಳಹರಿವಿಗಿಂತ ಹೊರಹರಿವು ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಆರ್‌ಎಸ್‌ನ ನೀರಿನ ಸಂಗ್ರಹ ಮತ್ತಷ್ಟು ಕಡಿಮೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ನೀರು ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಈಶಾನ್ಯ ಮುಂಗಾರು ಮೇಲೆ ನಿರೀಕ್ಷೆ

ಅಕ್ಟೋಬರ್ ಆರಂಭದಿಂದ ಈಶಾನ್ಯ ಮುಂಗಾರು ಆರಂಭವಾಗುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಮಳೆಯ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದ್ದು, ಕರ್ನಾಟಕದ ಕಾವೇರಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದ ನೀರು ಸಿಗುವುದು ಖಚಿತವಲ್ಲ ಎಂದು ವರದಿ ಹೇಳಿದೆ.

ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಮುಂದಿನ ಕೆಲವು ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಲಭ್ಯತೆ ಬಗ್ಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಯೋಜನೆ ರೂಪಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಬರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಎದುರಾಗಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿಗೆ ಮೊದಲ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುವ ಅಗತ್ಯವೂ ಇದೆ.

ಕಾವೇರಿ ನೀರಿನ ಲಭ್ಯತೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರುವ ವಿಚಾರ ಈಗಾಗಲೇ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮುಂದೆಯೂ ಚರ್ಚೆಯಾಗಿದೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 24ರಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಕಾವೇರಿ ನೀರು ನಿರ್ವಹಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಆದೇಶವನ್ನು ಪಾಲಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುವಂತೆ ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಸೂಚಿಸಿತ್ತು. ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಳೆ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಜಲಾಶಯಗಳ ನೀರಿನ ಮಟ್ಟ ಕುಸಿದಿರುವುದನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಗಮನಕ್ಕೆ ತಂದಿತ್ತು.

ಮುಂಗಾರು ಅಂತ್ಯವಾಗುತ್ತಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾವೇರಿ ಜಲಾಶಯಗಳಲ್ಲಿನ ನೀರಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಕಳೆದ ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆಯಿರುವುದು ರಾಜ್ಯದ ಮುಂದಿನ ನೀರಿನ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಸವಾಲಾಗಿದೆ. ಈಗಿರುವ ನೀರನ್ನು ಮುಂದಿನ ಮುಂಗಾರು ಬರುವವರೆಗೆ ಹೇಗೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂಬುದರ ಮೇಲೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಗಮನ ನೆಟ್ಟಿದೆ.