ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ದುರ್ಬಳಕೆ ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಕಾನ್ಪುರದಲ್ಲಿ ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದಿರುವ ಈ ಘಟನೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. ಕೇವಲ 11 ನೇ ತರಗತಿಯವರೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದು ಶಾಲೆಯನ್ನು ತೊರೆದಿದ್ದ (ಡ್ರಾಪ್ಔಟ್) ರೋಹಿತ್ ವೀರೇಂದ್ರಸಿಂಗ್ ಶ್ಯಾಕ್ಯ ಎಂಬ ಯುವಕ, ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಹಾಗೂ ಯೂಟ್ಯೂಬ್ ಮೂಲಕ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತನಾಗಿ ಆಪ್ ಡೆವಲಪ್ಮೆಂಟ್ (App Development) ಕಲಿತಿದ್ದ. ಆದರೆ, ಈ ತಾಂತ್ರಿಕ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಸನ್ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಬದಲು, ದೇಶದ ಪ್ರಮುಖ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಹೋಲುವ ನಕಲಿ ಆಂಡ್ರಾಯ್ಡ್ ಆಪ್ಗಳನ್ನು (Fake Android Apps) ಸೃಷ್ಟಿಸಿ ಕೋಟ್ಯಂತರ ರೂಪಾಯಿ ವಂಚನೆಗೆ ಹಾದಿ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದ.
ರೋಹಿತ್, ದೇಶದ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಾದ ಸ್ಟೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (SBI), ಪಂಜಾಬ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (PNB) ಹಾಗೂ ಭಾರತೀಯ ವಿಶಿಷ್ಟ ಗುರುತಿನ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಪ್ರಮುಖ ಆನ್ಲೈನ್ ಸೇವೆಯಾದ ಆಧಾರ್ (Aadhaar) ನಂತಹ ಅಧಿಕೃತ ಆಪ್ಗಳ ರೂಪರೇಷೆ, ಲೋಗೋ ಮತ್ತು ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೂಬಹೂ ಹೋಲುವ ಒಟ್ಟು 121 ನಕಲಿ ಆಂಡ್ರಾಯ್ಡ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ಗಳನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ್ದ.
ವಂಚನೆಯ ಜಾಲ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಶೈಲಿ
ಈ ನಕಲಿ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ತಾನೊಬ್ಬನೇ ಬಳಸಿ ಜನರನ್ನು ಏಮಾರಿಸುವುದು ರೋಹಿತ್ನ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ, ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧಗಳಿಗೆ ಹೆಸರಾಗಿರುವ ಜಾಮ್ತಾರಾ (ಜಾರ್ಖಂಡ್), ಹರಿಯಾಣ ಹಾಗೂ ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಪ್ರಸಿದ್ದ ವಂಚಕರ ಗ್ಯಾಂಗ್ಗಳಿಗೆ (Fraud Gangs) ಈ ಆಪ್ಗಳನ್ನು ಬಾಡಿಗೆಗೆ ನೀಡುವ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಜಾಲವನ್ನು ಈತ ರೂಪಿಸಿದ್ದ.
ಮಾಸಿಕ ಬಾಡಿಗೆ ಮಾದರಿ: ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನಕಲಿ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ಗೆ ಸೈಬರ್ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ಗಳಿಂದ ತಿಂಗಳಿಗೆ ₹15,000 ಬಾಡಿಗೆ ವಸೂಲಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ.
ಡೌನ್ಲೋಡ್ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ: ಈ ನಕಲಿ ಆಪ್ಗಳು ಅಧಿಕೃತ ಆಪ್ ಸ್ಟೋರ್ಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗದಿದ್ದರೂ, ಎಸ್ಎಂಎಸ್ (SMS), ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಹಾಗೂ ಫಿಶಿಂಗ್ ಲಿಂಕ್ಗಳ (Phishing Links) ಮೂಲಕ ಒಟ್ಟು 21,672 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಬಾರಿ ಜನರ ಮೊಬೈಲ್ಗಳಲ್ಲಿ ಡೌನ್ಲೋಡ್ ಆಗಿದ್ದವು.
ಬೋಗಸ್ ವಹಿವಾಟುಗಳು: ಈ ಆಪ್ಗಳ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಬಳಸಿ ಒಟ್ಟು 54,094 ಬೋಗಸ್/ನಕಲಿ ವಹಿವಾಟುಗಳನ್ನು ಎಸಗಲಾಗಿತ್ತು.
ಗ್ರಾಹಕರು ತಮ್ಮ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಯ ವಿವರಗಳು, ಒಟಿಪಿ (OTP) ಅಥವಾ ಕಾರ್ಡ್ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ನಮೂದಿಸಿದ ತಕ್ಷಣ, ಆ ಮಾಹಿತಿಯಲ್ಲಾ ಸೈಬರ್ ವಂಚಕರ ಸರ್ವರ್ಗೆ ರವಾನೆಯಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ವಂಚಕರು ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಖಾತೆಗಳಿಂದ ಹಣವನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಲೂಟಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.
ಪ್ರಕರಣ ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದು ಹೇಗೆ
ಗುಜರಾತ್ನ ಸೂರತ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬರು ಸೈಬರ್ ವಂಚನೆಗೆ ಒಳಗಾಗಿ ತಮ್ಮ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಯಿಂದ ₹5 ಲಕ್ಷ ಕಳೆದುಕೊಂಡಾಗ ಈ ಬೃಹತ್ ದಂದೆಯ ಸುಳಿವು ಸಿಕ್ಕಿತು. ಸಂತ್ರಸ್ತರು ನೀಡಿದ ದೂರಿನನ್ವಯ ಸೂರತ್ ಸೈಬರ್ ಕ್ರೈಮ್ ಪೊಲೀಸರು ತಕ್ಷಣವೇ ತನಿಖೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು.
ಸಂತ್ರಸ್ತರ ಹಣ ಯಾವ ಖಾತೆಗೆ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಯಾವ ಆಪ್ ಅಥವಾ ಲಿಂಕ್ ಮೂಲಕ ಈ ಅಕ್ರಮ ನಡೆದಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Technical Analysis) ಮತ್ತು ಐಪಿ ವಿಳಾಸಗಳ (IP Address) ಮೂಲಕ ಪೊಲೀಸರು ಬೆನ್ನತ್ತಿದರು. ಈ ಸುದೀರ್ಘ ತನಿಖೆಯು ಪೊಲೀಸರನ್ನು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಕಾನ್ಪುರದಲ್ಲಿದ್ದ ರೋಹಿತ್ ಶ್ಯಾಕ್ಯ ಬಳಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯಿತು.
ಸೂರತ್ ಸೈಬರ್ ಕ್ರೈಮ್ ಪೊಲೀಸ್ ತಂಡವು ಕಾನ್ಪುರದಲ್ಲಿ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿ, ಸೋಮವಾರದಂದು ರೋಹಿತ್ನನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಬಂಧಿಸಿತು. ಆತನ ವಶದಲ್ಲಿದ್ದ ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್ಗಳು, ಲ್ಯಾಪ್ಟಾಪ್ಗಳು, ಹಾರ್ಡ್ಡಿಸ್ಕ್ಗಳು ಹಾಗೂ ನಕಲಿ ಆಪ್ಗಳ ಕೋಡಿಂಗ್ ಹೊಂದಿದ್ದ ಹಲವು ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು (Electronic Devices) ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.
ಪೊಲೀಸ್ ತನಿಖೆ ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಕ್ರಮಗಳು
ಬಂಧಿತ ಆರೋಪಿಯನ್ನು ಸೂರತ್ಗೆ ಕರೆತಂದಿರುವ ಪೊಲೀಸರು ತೀವ್ರ ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಪೊಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ನೀಡಿದ ಮಾಹಿತಿ: "ಆರೋಪಿಯು ಕೇವಲ ಆಪ್ಗಳನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿ ಬಾಡಿಗೆಗೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ತಾಂತ್ರಿಕ ಕೊಂಡಿಯಾಗಿದ್ದ. ಈತನಿಂದ ಆಪ್ ಬಾಡಿಗೆಗೆ ಪಡೆದು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಿ ವಂಚಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಜಾಮ್ತಾರಾ, ಹರಿಯಾಣ ಮತ್ತು ರಾಜಸ್ಥಾನದ ವಂಚಕರ ಗ್ಯಾಂಗ್ಗಳ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಮಾಹಿತಿ ಕಲೆಹಾಕಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ಜಾಲದಲ್ಲಿ ಭಾಗಿಯಾಗಿರುವ ಇತರ ಸಹಚರರನ್ನು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಬಂಧಿಸಲಾಗುವುದು."
ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಸೈಬರ್ ಸುರಕ್ಷತಾ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಗಳು
ಈ ಘಟನೆಯು ಆನ್ಲೈನ್ ವಹಿವಾಟು ನಡೆಸುವ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನಿಗೂ ಪ್ರಮುಖ ಪಾಠವಾಗಿದೆ. ನಕಲಿ ಆಪ್ಗಳ ಬಲೆಗೆ ಬೀಳದಿರಲು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಗಳನ್ನು ವಹಿಸುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ:
ಅಧಿಕೃತ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಮಾತ್ರ ಡೌನ್ಲೋಡ್ ಮಾಡಿ: ಯಾವುದೇ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಅಥವಾ ಸರ್ಕಾರಿ ಸೇವೆಗಳ ಆಪ್ಗಳನ್ನು ಗೂಗಲ್ ಪ್ಲೇ ಸ್ಟೋರ್ (Google Play Store) ಅಥವಾ ಆಪಲ್ ಆಪ್ ಸ್ಟೋರ್ (Apple App Store) ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಎಸ್ಎಂಎಸ್ ಅಥವಾ ವಾಟ್ಸಾಪ್ನಲ್ಲಿ ಬರುವ ಅಪರಿಚಿತ APK ಲಿಂಕ್ಗಳ ಮೂಲಕ ಡೌನ್ಲೋಡ್ ಮಾಡಬೇಡಿ.
ಡೆವಲಪರ್ ವಿವರಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ: ಆಪ್ ಡೌನ್ಲೋಡ್ ಮಾಡುವ ಮುನ್ನ ಅದನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ ಸಂಸ್ಥೆ ಅಥವಾ ಬ್ಯಾಂಕಿನ ಅಧಿಕೃತ ಹೆಸರನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ.
ಸಂಶಯಾಸ್ಪದ ಲಿಂಕ್ಗಳನ್ನು ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಬೇಡಿ: 'ನಿಮ್ಮ ಖಾತೆ ಬ್ಲಾಕ್ ಆಗಿದೆ' ಅಥವಾ 'ಕೆವೈಸಿ (KYC) ಅಪ್ಡೇಟ್ ಮಾಡಿ' ಎಂದು ಬರುವ ನಕಲಿ ಸಂದೇಶಗಳಲ್ಲಿರುವ ಲಿಂಕ್ಗಳನ್ನು ತೆರೆಯಬೇಡಿ.
ಸೈಬರ್ ಹೆಲ್ಪ್ಲೈನ್: ಒಂದು ವೇಳೆ ನೀವು ಸೈಬರ್ ವಂಚನೆಗೆ ಒಳಗಾದರೆ, ತಕ್ಷಣವೇ 1930 ಸೈಬರ್ ಕ್ರೈಮ್ ಹೆಲ್ಪ್ಲೈನ್ ಸಂಖ್ಯೆಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಿ ಅಥವಾ ಅಧಿಕೃತ ಸೈಬರ್ ಕ್ರೈಮ್ ಪೋರ್ಟಲ್ನಲ್ಲಿ ದೂರು.
