ಹರಿಯಾಣದ ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಶಾಹಾಬಾದ್ನಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಭತ್ತ ಖರೀದಿ ತಕ್ಷಣ ಆರಂಭಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಆಗ್ರಹಿಸಿ ರೈತರು ನಡೆಸಿದ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ಮಂಗಳವಾರ ತೀವ್ರ ಸ್ವರೂಪ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಭತ್ತದ ಸರ್ಕಾರಿ ಖರೀದಿ ವಿಳಂಬವಾಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿ ಭಾರತೀಯ ಕಿಸಾನ್ ಯೂನಿಯನ್ (ಚಢೂನಿ) ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ರೈತರು ಮೆರವಣಿಗೆ ನಡೆಸಿದರು. ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ ಕಡೆಗೆ ಸಾಗದಂತೆ ಪೊಲೀಸರು ಬ್ಯಾರಿಕೇಡ್ಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ರೈತರು ಬ್ಯಾರಿಕೇಡ್ಗಳನ್ನು ದಾಟಲು ಮುಂದಾದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಉದ್ವಿಗ್ನಗೊಂಡಿದ್ದು, ಅವರನ್ನು ಚದುರಿಸಲು ಪೊಲೀಸರು ವಾಟರ್ ಕ್ಯಾನನ್ ಬಳಸಿದರು. ಈ ವೇಳೆ ರೈತರು ಮತ್ತು ಪೊಲೀಸರ ನಡುವೆ ತಳ್ಳಾಟ ಹಾಗೂ ಘರ್ಷಣೆಯಂತಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಯಿತು.
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ನಲ್ಲೇ ಭತ್ತ ಖರೀದಿ ಆರಂಭಿಸಲು ಒತ್ತಾಯ
ಭತ್ತದ ಸರ್ಕಾರಿ ಖರೀದಿಯನ್ನು ನಿಗದಿತ ಅವಧಿಗಿಂತ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಆರಂಭಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದು ಹರಿಯಾಣದ ರೈತರ ಪ್ರಮುಖ ಬೇಡಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಭತ್ತ ಖರೀದಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1ರಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುವ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿ ಇದ್ದರೂ, ಈ ಬಾರಿ ಬೆಳೆ ಈಗಾಗಲೇ ಮಂಡಿಗಳಿಗೆ ಬರಲು ಆರಂಭಿಸಿರುವುದರಿಂದ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ನಲ್ಲೇ ಖರೀದಿ ಆರಂಭಿಸಬೇಕು ಎಂದು ರೈತ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಒತ್ತಾಯಿಸುತ್ತಿವೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 15ರಿಂದಲೇ ಸರ್ಕಾರಿ ಖರೀದಿ ಆರಂಭಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ರೈತರು ಈ ಹಿಂದೆ ಮುಂದಿಟ್ಟಿದ್ದರು.
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 20ರ ಗಡುವಿನ ಭರವಸೆ; ಬಳಿಕ ಮತ್ತೆ ಪ್ರತಿಭಟನೆ. ಶಾಹಾಬಾದ್ನ ಧಾನ್ಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಭೆಗಳ ಬಳಿಕವೂ ರೈತರ ಅಸಮಾಧಾನ ಮುಂದುವರಿದಿತ್ತು. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 16ರಂದು ನಡೆದ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರದ ಉಪ ಆಯುಕ್ತರು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 20ರೊಳಗೆ ಖರೀದಿ ಆರಂಭಿಸಲು ಸರ್ಕಾರದೊಂದಿಗೆ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದಾಗಿ ರೈತರಿಗೆ ಭರವಸೆ ನೀಡಿದ್ದರು. ಆ ಭರವಸೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ರೈತರು ತಮ್ಮ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯನ್ನು ಕೆಲಕಾಲ ಮುಂದೂಡಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಗಡುವಿನೊಳಗೆ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಕ್ರಮವಾಗದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 22ರಂದು ಮತ್ತೆ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ನಡೆಸುವುದಾಗಿ ರೈತ ಸಂಘಟನೆ ಘೋಷಿಸಿತ್ತು.
ಬೆಳೆ ಮಾರಾಟ ವಿಳಂಬದ ಬಗ್ಗೆ ರೈತರ ಆತಂಕ
ರೈತರ ಪ್ರಮುಖ ಚಿಂತೆ ಬೆಳೆ ಮಾರಾಟದ ವಿಳಂಬಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಭತ್ತ ಮಂಡಿಗಳಿಗೆ ಬರುತ್ತಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಖರೀದಿ ಆರಂಭವಾಗದಿದ್ದರೆ ರೈತರು ತಮ್ಮ ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಕಾಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಸಂಗ್ರಹಣೆ, ಸಾಗಣೆ ಮತ್ತು ಬೆಲೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಎದುರಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ ಎಂದು ರೈತ ಸಂಘಟನೆಗಳು ವಾದಿಸುತ್ತಿವೆ. ತಕ್ಷಣ ಖರೀದಿ ಆರಂಭಿಸಿದರೆ ರೈತರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಸಿದ್ಧವಾಗಿರುವ ಬೆಳೆಯನ್ನು ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಅನುಕೂಲವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಅವರ ನಿಲುವಾಗಿದೆ.
MSP, ತೇವಾಂಶ ಮಿತಿ ಹೆಚ್ಚಳ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಬೇಡಿಕೆ. ಈ ಹಿಂದೆ ನಡೆದ ರೈತರ ಮಹಾಪಂಚಾಯಿತಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಭತ್ತ ಖರೀದಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಹಲವು ಕೃಷಿ ಸಂಬಂಧಿತ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ಭತ್ತವನ್ನು ಕನಿಷ್ಠ ಬೆಂಬಲ ಬೆಲೆ (MSP)ಯಲ್ಲಿ ಖರೀದಿಸುವುದು, ಭತ್ತದಲ್ಲಿನ ಅನುಮತಿಸಲಾದ ತೇವಾಂಶದ ಮಿತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು, ಹೆಚ್ಚಿನ ಖರೀದಿ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದು ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ರೈತರು ಸರ್ಕಾರದ ಮುಂದಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ನಿಯಮದಂತೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಭತ್ತಕ್ಕೆ ಶೇ.17ರಷ್ಟು ತೇವಾಂಶದ ಮಿತಿಯನ್ನು ಅನುಮತಿಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಹವಾಮಾನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಅದನ್ನು ಶೇ.20ಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಬೇಕು ಎಂದು ರೈತ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಒತ್ತಾಯಿಸಿವೆ.
ಸಾಮಾನ್ಯ ಭತ್ತಕ್ಕೆ ₹2,441 MSP ನಿಗದಿ
ಇದೇ ವೇಳೆ 2026-27ರ ಖರೀದಿ ಋತುವಿಗೆ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಭತ್ತಕ್ಕೆ ಕ್ವಿಂಟಲ್ಗೆ ₹2,441 ಮತ್ತು ಗ್ರೇಡ್-ಎ ಭತ್ತಕ್ಕೆ ₹2,461 ಕನಿಷ್ಠ ಬೆಂಬಲ ಬೆಲೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ರೈತರು ಈ ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಖರೀದಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಆರಂಭವಾಗಬೇಕು ಎಂದು ಆಗ್ರಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ರೈತರನ್ನು ತಡೆಯಲು ಬ್ಯಾರಿಕೇಡ್, ವಾಟರ್ ಕ್ಯಾನನ್ ಬಳಕೆ. ಪ್ರತಿಭಟನೆ ತೀವ್ರಗೊಳ್ಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಶಾಹಾಬಾದ್ನಲ್ಲಿ ಪೊಲೀಸರು ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕಾ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದರು. ಪ್ರಮುಖ ರಸ್ತೆಗಳತ್ತ ಸಾಗುವ ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾರಿಕೇಡ್ಗಳನ್ನು ಹಾಕಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ರೈತರು ತಮ್ಮ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಿ ಮುಂದೆ ಸಾಗಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದಾಗ ಪೊಲೀಸರು ಅವರನ್ನು ತಡೆಯಲು ಮುಂದಾದರು. ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ವಾಟರ್ ಕ್ಯಾನನ್ ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಇತ್ತೀಚಿನ ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಕಿಸಾನ್ ಯೂನಿಯನ್ (ಚಢೂನಿ)ಗೆ ಸೇರಿದ ಕೆಲವು ನಾಯಕರನ್ನು ಪೊಲೀಸರು ವಶಕ್ಕೆ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬ ಮಾಹಿತಿಯೂ ಬಂದಿದೆ.
ಭತ್ತ ಖರೀದಿ ಯಾವಾಗ ಆರಂಭವಾಗಲಿದೆ ಎಂಬುದೇ ಮುಂದಿನ ಪ್ರಶ್ನೆ
ಭತ್ತ ಖರೀದಿ ಆರಂಭದ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ರೈತರು ಮತ್ತು ಹರಿಯಾಣ ಸರ್ಕಾರದ ನಡುವೆ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಈ ಸಂಘರ್ಷ ಈಗ ಮತ್ತಷ್ಟು ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದೆ. ರೈತರ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಖರೀದಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಯಾವಾಗ ಆರಂಭಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿದೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಪ್ರತಿಭಟನೆ ಮುಂದುವರಿದರೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಮುಖ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚಾರದ ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ರೈತರ ಬೇಡಿಕೆ, ಸರ್ಕಾರದ ಖರೀದಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಕಾನೂನು ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆ—ಈ ಮೂರು ವಿಚಾರಗಳ ನಡುವೆ ಮುಂದಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು ನಿರ್ಧಾರವಾಗಲಿವೆ.