ಮಳೆ ಇಲ್ಲದೇ ಮಾಸಿದ ನೆಲದ ಕಾಮನಬಿಲ್ಲು- ಕಲರ್‌ ಕಲರ್‌ ಹೂವುಗಳಲ್ಲಿ ಕಸುವೇ ಇಲ್ಲ, ಇದು ಡೇರೆಯ ದುಸ್ಥಿತಿ!!

ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು: ಮಲೆನಾಡು ಎಂದರೆ ನೆನಪಾಗುವುದು ಹಸಿರು, ಮಳೆ, ತಂಪಾದ ವಾತಾವರಣ. ಆದರೆ ಈ ಬಾರಿ ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಮಳೆಯ ಕೊರತೆ ಕೃಷಿಕರ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರವನ್ನೇ ಬದಲಿಸಿದೆ. ಕಾಫಿ, ಅಡಿಕೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಮುಖ ಬೆಳೆಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಹೂವಿನ ಕೃಷಿಯ ಮೇಲೂ ಮಳೆ ಕೊರತೆಯ ಪರಿಣಾಮ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. ಅದರಲ್ಲೂ ಮಲೆನಾಡಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಡೇರೆಯ ಹೂವುಗಳು ಇದೀಗ ಕಣ್ಮರೆಯಾಗುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ.

ಡೇರೆಯ ಹೂವಿನ ಕೃಷಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಪೆಟ್ಟು | Photo Credit: AI
ಡೇರೆಯ ಹೂವಿನ ಕೃಷಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಪೆಟ್ಟು | Photo Credit: AI

ಡೇರೆಯ ಹೂವು ತನ್ನ ಆಕರ್ಷಕ ಬಣ್ಣ, ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಆಕಾರಗಳಿಂದ ಜನರ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಮಲೆನಾಡಿನ ತಂಪಾದ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಈ ಹೂವಿನ ಕೃಷಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಅವಕಾಶವಿತ್ತು. ಹೂವಿನ ಅಲಂಕಾರ, ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು, ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಹಾಗೂ ತೋಟಗಾರಿಕಾ ಆಸಕ್ತಿಯ ಕಾರಣದಿಂದ ಕೆಲ ರೈತರು ಡೇರೆಯ ಬೆಳೆಯತ್ತ ಆಸಕ್ತಿ ತೋರಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಹೂವಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ತೇವಾಂಶ ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಕೊರತೆ ಎದುರಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಬೆಳೆ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಕಷ್ಟವಾಗಿದೆ.

ಮಳೆಯ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಬದಲಾದ ಮಲೆನಾಡಿನ ಚಿತ್ರ

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಮುಂಗಾರು ಮಳೆಯು ಕೃಷಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಆಧಾರವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ವರ್ಷ ಮಳೆಯ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಕೊರತೆ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಜೂನ್‌ನಿಂದ ಮಳೆಯ ಕೊರತೆ ಮುಂದುವರಿದಿದ್ದು, ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿದೆ.

ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ವೇಳೆಗೆ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಳೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಉತ್ತಮವಾಗಿರಬೇಕಾದರೂ ಈ ಬಾರಿ ಹಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಮಳೆ ಬಂದಿಲ್ಲ. ಇತ್ತೀಚಿನ ವರದಿಯೊಂದರ ಪ್ರಕಾರ ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ 2026ರ ಮುಂಗಾರು ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ 1,369.9 ಮಿ.ಮೀ. ಮಳೆಯ ಬದಲು 861.5 ಮಿ.ಮೀ. ಮಳೆಯಾಗಿದ್ದು, ಸುಮಾರು 37ರಷ್ಟು ಕೊರತೆ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಬಿತ್ತನೆ ಗುರಿಯ ಮೇಲೂ ಇದರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿದ್ದು, ಭತ್ತ ಮತ್ತು ರಾಗಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಬೆಳೆಗಳ ಪ್ರದೇಶ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ.

ಇಂತಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಲಭ್ಯತೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರುವುದು ಹೂವಿನ ಕೃಷಿಗೂ ಹೊಡೆತ ನೀಡಿದೆ. ನೀರಿನ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಸಸಿಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಕುಂಠಿತವಾಗುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಹೂ ಬಿಡುವ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ.

 ಡೇರೆಯ ಹೂವಿನ ಕೃಷಿಗೆ ನೀರು ಮುಖ್ಯ

ಡೇರೆಯ ಹೂವಿನ ಸಸಿಗಳಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ಪ್ರಮಾಣದ ನೀರು ಮತ್ತು ತೇವಾಂಶ ಅಗತ್ಯ. ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ತೇವಾಂಶ ಕಡಿಮೆಯಾದರೆ ಸಸಿಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆ ನಿಧಾನವಾಗಬಹುದು. ನಿರಂತರ ನೀರಿನ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಸಸಿಗಳು ಒಣಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೂ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ.

ಮಲೆನಾಡಿನ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ದೊರೆಯುವ ಮಳೆ ನೀರು ಈ ರೀತಿಯ ಹೂವಿನ ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ನೆರವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಮಳೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ ರೈತರು ನೀರಾವರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತರಾಗಬೇಕಾಗಿದೆ. ಎಲ್ಲ ರೈತರೂ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ನೀರಾವರಿ ಸೌಲಭ್ಯ ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಬೋರ್‌ವೆಲ್ ಅಥವಾ ಇತರ ಮೂಲಗಳ ಮೂಲಕ ನೀರು ಒದಗಿಸುವುದು ಸಣ್ಣ ರೈತರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ವೆಚ್ಚವಾಗುತ್ತದೆ.

ಹೀಗಾಗಿ ನೀರಿನ ಕೊರತೆ ಒಂದೆಡೆ, ಉತ್ಪಾದನಾ ವೆಚ್ಚ ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಎಂಬ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ.

ಮಲೆನಾಡಿನ ಹೂವಿನ ವೈವಿಧ್ಯಕ್ಕೂ ಹೊಡೆತ

ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಕೃಷಿಯೊಂದಿಗೆ ತೋಟಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಹೂವಿನ ಬೆಳೆಗಳಿಗೂ ಅವಕಾಶವಿದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಹವಾಮಾನ ಹಲವು ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಹವಾಮಾನದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಹೂವಿನ ಕೃಷಿಯ ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ.

ಡೇರೆಯ ಹೂವಿನಂತಹ ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಬೇಡಿಕೆ ಇದ್ದರೂ ಉತ್ಪಾದನೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರದಿದ್ದರೆ ರೈತರಿಗೆ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಆದಾಯ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಹೂವುಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಕಾರಣ, ಗುಣಮಟ್ಟದ ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನು ಸರಿಯಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ತಲುಪಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯ. ನೀರಿನ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಹೂವಿನ ಗುಣಮಟ್ಟ ಕುಸಿದರೆ ರೈತರಿಗೆ ನಷ್ಟ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ.

 ಮಳೆ ಕೊರತೆಯ ಪರಿಣಾಮ ಕಾಫಿ ಅಡಿಕೆಗೂ

ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರಿನ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಫಿ ಮತ್ತು ಅಡಿಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನ ಹೊಂದಿವೆ. ಈ ವರ್ಷ ಮಳೆಯ ಕೊರತೆ ಈ ಬೆಳೆಗಳ ಮೇಲೂ ಆತಂಕ ಮೂಡಿಸಿದೆ. ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಮಳೆಯ ಕೊರತೆ ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಕಾಫಿ ತೋಟಗಳ ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಇತ್ತೀಚಿನ ವರದಿಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ.

ಮಳೆ ಪ್ರಮಾಣ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತೋಟಗಳಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ತೇವಾಂಶವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವುದು ರೈತರಿಗೆ ಸವಾಲಾಗಿದೆ. ಮಳೆ ಕೊರತೆ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಮುಂದುವರಿದರೆ ಸಣ್ಣ ಬೆಳೆಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಬಹುವರ್ಷದ ಬೆಳೆಗಳವರೆಗೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.

ಇದಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಮಳೆಯ ಕೊರತೆ ತೀವ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಬರಪೀಡಿತ ಪ್ರದೇಶ ಘೋಷಣೆ ಮಾಡುವ ವಿಚಾರವೂ ಚರ್ಚೆಗೆ ಬಂದಿತ್ತು. ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲೇ ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿ ಶೇ.35ರಷ್ಟು ಮಳೆ ಕೊರತೆ ದಾಖಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿತ್ತು.

 ರೈತರ ಆದಾಯದ ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ

ಹೂವಿನ ಕೃಷಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಆದಾಯದ ಮೂಲವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿರುವ ರೈತರಿಗೆ ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ಸವಾಲಾಗಿದೆ. ಒಂದು ಹೂವಿನ ಬೆಳೆ ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಬಂದರೆ ಕಡಿಮೆ ಜಾಗದಲ್ಲಿಯೇ ಆದಾಯ ಪಡೆಯುವ ಅವಕಾಶ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಹೂವಿನ ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ನಿರಂತರ ಆರೈಕೆ, ನೀರು, ಗೊಬ್ಬರ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕರ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇರುವುದರಿಂದ ಉತ್ಪಾದನಾ ವೆಚ್ಚವೂ ಇರುತ್ತದೆ.

ಮಳೆ ಕೈಕೊಟ್ಟಾಗ ನೀರಾವರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಹಣ ಖರ್ಚು ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಬೆಳೆ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬಾರದಿದ್ದರೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಿಂದ ಸಿಗುವ ಆದಾಯ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಮಳೆ ಕೊರತೆಯ ಪರಿಣಾಮ ನೇರವಾಗಿ ರೈತರ ಲಾಭದ ಮೇಲೆ ಬೀಳುತ್ತದೆ.

ಮಲೆನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಮಳೆಯ ನಿರೀಕ್ಷೆ

ಇದರ ನಡುವೆ ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಸೇರಿದಂತೆ ಮಲೆನಾಡಿನ ಕೆಲವು ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮಳೆಯ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ ಎಂದು ಹವಾಮಾನ ಮುನ್ಸೂಚನೆ ತಿಳಿಸಿದೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 25ರಿಂದ ಮುಂದಿನ ಕೆಲವು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು, ಶಿವಮೊಗ್ಗ, ಹಾಸನ ಮತ್ತು ಕೊಡಗು ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ಹಲವೆಡೆ ಸಾಧಾರಣ ಮಳೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.

ಮಳೆ ಬಂದರೆ ಈಗಾಗಲೇ ತೇವಾಂಶದ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ಕೃಷಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ನೆಮ್ಮದಿ ಸಿಗಬಹುದು. ಆದರೆ ಹೂವಿನ ಕೃಷಿ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ಹಾನಿಯಾಗಿರುವ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಮಳೆ ಮಾತ್ರ ತಕ್ಷಣ ಸರಿಪಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಮುಂದಿನ ಹಂಗಾಮಿನಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ಸೂಕ್ತ ನೀರಾವರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹಾಗೂ ಹವಾಮಾನಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವ ಕೃಷಿ ವಿಧಾನಗಳತ್ತ ರೈತರು ಗಮನ ಹರಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.

ಮಲೆನಾಡಿನ ಹಸಿರು ಮತ್ತು ಹೂವಿನ ವೈವಿಧ್ಯಕ್ಕೆ ಹೆಸರಾದ ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಡೇರೆಯ ಹೂವುಗಳ ಕೃಷಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಯ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುವ ಮತ್ತೊಂದು ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಮಳೆ ಕೊರತೆ ಮುಂದುವರಿದರೆ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಹೂವಿನ ಕೃಷಿಯಿಂದ ಹಿಡಿದು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರಮುಖ ತೋಟಗಾರಿಕಾ ಬೆಳೆಗಳವರೆಗೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುವುದರಿಂದ, ನೀರಿನ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಬೇಕಾದ ಅಗತ್ಯ ಎದುರಾಗಿದೆ.