ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಣ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಬೇಜವಾಬ್ದಾರಿತನ ಅಥವಾ ತಾಂತ್ರಿಕ ದೋಷಗಳು ಎಷ್ಟು ಭೀಕರ ದುರಂತಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಬಲ್ಲವು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಛತ್ತೀಸ್ಗಢದ ಬಿಲಾಸ್ಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದಿರುವ ಘಟನೆಯೇ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. ನಿರ್ಮಾಣ ಹಂತದ ಕಾಲೋನಿಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಜೆಸಿಬಿ (JCB) ವಾಹನದ ಬೃಹತ್ ಟೈರ್ಗೆ ಗಾಳಿ ತುಂಬುತ್ತಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಪ್ರಬಲ ಸ್ಫೋಟಕ್ಕೆ ಅಮಾಯಕ ಕಾರ್ಮಿಕನೊಬ್ಬ ಬಲಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಘಟನೆಯಲ್ಲಿ ಇತರ ಮೂವರು ಕಾರ್ಮಿಕರು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಗಾಯಗೊಂಡಿದ್ದು, ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಸಾವು-ಬದುಕಿನ ನಡುವೆ ಹೋರಾಟ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಸ್ಫೋಟದ ಭೀಕರತೆಗೆ ಇಡೀ ಪ್ರದೇಶವೇ ಒಂದು ಕ್ಷಣ ನಡುಗಿಹೋಗಿದೆ.
ನಿರ್ಮಾಣ ಹಂತದ ಕಾಲೋನಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಘೋರ ಅಪಘಾತ
ಈ ಭೀಕರ ದುರಂತವು ಬಿಲಾಸ್ಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಚಕರ್ಭಾತ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಈ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡದೊಂದು ವಸತಿ ಕಾಲೋನಿಯ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯಗಳು ಭರದಿಂದ ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದವು. ಕಾಮಗಾರಿಗಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಬೃಹತ್ ಜೆಸಿಬಿ ಯಂತ್ರದ ಟೈರ್ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಪಂಕ್ಚರ್ ಆಗಿತ್ತು. ಎಂದಿನಂತೆ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಪಂಕ್ಚರ್ ಸರಿಪಡಿಸಿ, ಜೆಸಿಬಿ ಟೈರ್ಗೆ ಕಂಪ್ರೆಷರ್ ಯಂತ್ರದ ಮೂಲಕ ಗಾಳಿ ತುಂಬಿಸುವ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದರು.
ಟೈರ್ ತುಂಬಾ ದೊಡ್ಡದಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಗಾಳಿಯ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಗಮನಿಸುತ್ತಾ ಮೂರ್ನಾಲ್ಕು ಕಾರ್ಮಿಕರು ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ನಿಂತು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ, ದುರದೃಷ್ಟವಶಾತ್ ಗಾಳಿಯ ಒತ್ತಡವು ಮಿತಿಮೀರಿದ ಕಾರಣ ಅಥವಾ ಟೈರ್ನ ದೋಷದಿಂದಾಗಿ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಇಡೀ ಟೈರ್ ಬಾಂಬ್ನಂತೆ ಪ್ರಬಲವಾಗಿ ಸ್ಫೋಟಗೊಂಡಿದೆ.
ಗಾಳಿಯ ಒತ್ತಡದ ತೀವ್ರತೆಗೆ ಹಲವು ಅಡಿ ದೂರಕ್ಕೆ ಎಸೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಕಾರ್ಮಿಕರು
ಜೆಸಿಬಿಯಂತಹ ಭಾರೀ ವಾಹನಗಳ ಟೈರ್ಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ ವಾಹನಗಳಿಗಿಂತ ನಾಲ್ಕೈದು ಪಟ್ಟು ದೊಡ್ಡದಾಗಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ತುಂಬಲಾಗುವ ಗಾಳಿಯ ಒತ್ತಡವು (Air Pressure) ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ಸ್ಫೋಟದ ತೀವ್ರತೆ ಎಷ್ಟಿತ್ತೆಂದರೆ, ಟೈರ್ನ ಸುತ್ತಲೂ ನಿಂತಿದ್ದ ಕಾರ್ಮಿಕರು ರಸ್ತೆಯ ಮೇಲೆ ಹತ್ತಾರು ಅಡಿಗಳಷ್ಟು ದೂರಕ್ಕೆ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಎಸೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
ಸ್ಥಳೀಯ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷದರ್ಶಿಗಳ ಮಾಹಿತಿ: "ಗಾಳಿ ತುಂಬುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಭಾರಿ ಸದ್ದು ಕೇಳಿಸಿತು. ಏನೋ ಬಾಂಬ್ ಬ್ಲಾಸ್ಟ್ ಆಯಿತೆಂದೇ ನಾವು ಭಾವಿಸಿದೆವು. ಧೂಳು ಮತ್ತು ರಬ್ಬರ್ ಚೂರುಗಳು ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಹಾರಿದವು. ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಓಡಿ ಬಂದು ನೋಡಿದಾಗ ಕಾರ್ಮಿಕರು ರಕ್ತದ ಮಡುವಿನಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದಿದ್ದರು. ಟೈರ್ನ ಕಬ್ಬಿಣದ ರಿಂಗ್ ಮತ್ತು ರಬ್ಬರ್ ಸಿಡಿದು ಬಿದ್ದ ರಭಸಕ್ಕೆ ಒಬ್ಬ ಕಾರ್ಮಿಕನ ದೇಹ ಛಿದ್ರಛಿದ್ರವಾಗಿತ್ತು."
ಈ ಘೋರ ಸ್ಫೋಟದ ನೇರ ಹೊಡೆತಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿದ ಜೆಸಿಬಿ ಚಾಲಕನ ಸಹಾಯಕ ಕಾರ್ಮಿಕ (Helper) ತಲೆ ಹಾಗೂ ಎದೆಯ ಭಾಗಕ್ಕೆ ತೀವ್ರವಾದ ಪೆಟ್ಟು ಬಿದ್ದು ಸ್ಥಳದಲ್ಲೇ ಕರುಣಾಜನಕವಾಗಿ ಕೊನೆಯುಸಿರೆಳೆದಿದ್ದಾನೆ.
ತನಿಖೆ ಆರಂಭಿಸಿದ ಪೊಲೀಸರು
ಘಟನೆ ಸಂಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ನಿರ್ಮಾಣ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿದ್ದ ಇತರ ಸಹ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಹಾಗೂ ಸ್ಥಳೀಯ ನಿವಾಸಿಗಳು ತಕ್ಷಣವೇ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಧಾವಿಸಿದರು. ತೀವ್ರವಾಗಿ ಗಾಯಗೊಂಡು ನೋವಿನಿಂದ ಕಿರುಚಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಇತರ ಮೂವರು ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ಹತ್ತಿರದ ಖಾಸಗಿ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ರವಾನಿಸಲಾಯಿತು. ಸದ್ಯ ವೈದ್ಯರ ತಂಡ ಗಾಯಾಳುಗಳಿಗೆ ತುರ್ತು ನಿಗಾ ಘಟಕದಲ್ಲಿ (ICU) ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದು, ಇಬ್ಬರ ಸ್ಥಿತಿ ಇನ್ನು ಕೂಡ ಚಿಂತಾಜನಕವಾಗಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ.
ವಿಷಯ ತಿಳಿದ ಚಕರ್ಭಾತ ಠಾಣೆಯ ಪೊಲೀಸರು ಸಿಬ್ಬಂದಿಯೊಂದಿಗೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ ಪರಿಶೀಲನೆ ನಡೆಸಿದರು. ಮೃತರ ಶವವನ್ನು ಮರಣೋತ್ತರ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ರವಾನಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪೊಲೀಸರು ಘಟನಾ ಸ್ಥಳದ ಸಿಸಿಟಿವಿ ದೃಶ್ಯಾವಳಿಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಗಾಳಿ ತುಂಬಲು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದ ಕಂಪ್ರೆಷರ್ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ವಶಕ್ಕೆ ಪಡೆದುಕೊಂಡು ತನಿಖೆ ಆರಂಭಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ದೊಡ್ಡ ವಾಹನಗಳ ಟೈರ್ ದುರಸ್ತಿ ವೇಳೆ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ಕೊರತೆ
ಭಾರೀ ವಾಹನಗಳಾದ ಟೈಟಾನ್, ಜೆಸಿಬಿ, ಟ್ರ್ಯಾಕ್ಟರ್ ಮತ್ತು ಲಾರಿಗಳ ಟೈರ್ಗಳಿಗೆ ಗಾಳಿ ತುಂಬುವಾಗ ಅತ್ಯಂತ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಸುರಕ್ಷತಾ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಗ್ಯಾರೇಜ್ಗಳು ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಣ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸುರಕ್ಷತಾ ಕವಚಗಳಿಲ್ಲದೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದು ಇಂತಹ ದುರಂತಗಳಿಗೆ ಆಹ್ವಾನ ನೀಡಿದಂತಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಅಪಘಾತ ತಡೆಯಲು ತಜ್ಞರ ಪ್ರಮುಖ ಸಲಹೆಗಳು
ಸುರಕ್ಷತಾ ಕೇಜ್ (Safety Cage): ದೊಡ್ಡ ವಾಹನಗಳ ಟೈರ್ಗಳಿಗೆ ಗಾಳಿ ತುಂಬುವಾಗ ಅವುಗಳನ್ನು ಕಬ್ಬಿಣದ ಸುರಕ್ಷತಾ ಪಂಜರದ (Cage) ಒಳಗಿಟ್ಟು ಗಾಳಿ ತುಂಬಬೇಕು. ಇದರಿಂದ ಒಂದು ವೇಳೆ ಟೈರ್ ಸ್ಫೋಟಗೊಂಡರೂ ರಿಂಗ್ ಅಥವಾ ರಬ್ಬರ್ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಮೇಲೆ ಸಿಡಿಯುವುದಿಲ್ಲ.
ಪ್ರೆಶರ್ ಗೇಜ್ ಪರಿಶೀಲನೆ: ಗಾಳಿಯ ಒತ್ತಡವನ್ನು ನಿಖರವಾಗಿ ತೋರಿಸುವ ಪ್ರೆಶರ್ ಗೇಜ್ಗಳು ಸುಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರಬೇಕು. ಅತಿಯಾಗಿ ಗಾಳಿ ತುಂಬುವುದನ್ನು ತಡೆಯಬೇಕು.
ಅಂತರ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವುದು: ಗಾಳಿ ತುಂಬುವ ಪೈಪ್ಗೆ ಲಾಕ್ ಹಾಕಿ, ಕಾರ್ಮಿಕರು ಟೈರ್ನಿಂದ ಕನಿಷ್ಠ 5 ರಿಂದ 10 ಅಡಿ ದೂರದಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲುವುದು ಸುರಕ್ಷಿತ.
ಕಾರ್ಮಿಕರ ಜೀವಕ್ಕೆ ಸಿಗಬೇಕಿದೆ ಬೆಲೆ
ಬಿಲಾಸ್ಪುರದಲ್ಲಿ ನಡೆದಿರುವ ಈ ದುರಂತ ಇಡೀ ದೇಶದ ನಿರ್ಮಾಣ ವಲಯದ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಸುರಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿದೆ. ಬಡ ಕಾರ್ಮಿಕನೊಬ್ಬ ತನ್ನ ಹೊಟ್ಟೆಪಾಡಿಗಾಗಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಬಂದು ಹೀಗೆ ದುರ್ಮರಣಕ್ಕೀಡಾಗಿರುವುದು ಆತನ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಅನಾಥವಾಗಿಸಿದೆ. ನಿರ್ಮಾಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಗ್ಯಾರೇಜ್ ಮಾಲೀಕರು ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ಸುರಕ್ಷತಾ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ನೀಡಬೇಕಾದುದು ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಕರ್ತವ್ಯವಾಗಿದೆ. ಪೊಲೀಸರು ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ವಹಿಸಿದವರ ವಿರುದ್ಧ ಕಠಿಣ ಕಾನೂನು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು ಮತ್ತು ಮೃತ ಹಾಗೂ ಗಾಯಾಳು ಕಾರ್ಮಿಕರ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಹಾರ ಒದಗಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದು ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಒತ್ತಾಯವಾಗಿದೆ.
