ಭಾರತ ಮತ್ತು ರೊಮೇನಿಯಾ ದೇಶಗಳ ನಡುವೆ ಕಳೆದ ಏಳು ದಶಕಗಳಿಂದಲೂ ಆಳವಾದ ಹಾಗೂ ಸೌಹಾರ್ದಯುತ ಸ್ನೇಹ ಸಂಬಂಧವಿದೆ. ಜಾಗತಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳ ನಡುವೆಯೂ ಈ ಎರಡು ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಬಾಂಧವ್ಯವು ಸದಾ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಸಾಗಿದೆ. ಈ ಸುದೀರ್ಘ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಬಾಂಧವ್ಯಕ್ಕೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ಶಕ್ತಿ ತುಂಬುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ದ್ರೌಪದಿ ಮುರ್ಮು ಅವರ ರೊಮೇನಿಯಾ ಭೇಟಿಯು ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಮೈಲಿಗಲ್ಲಾಗಿದೆ.
ಸುಮಾರು 30 ವರ್ಷಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಸುದೀರ್ಘ ಅವಧಿಯ ನಂತರ ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯೊಬ್ಬರು ರೊಮೇನಿಯಾಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುತ್ತಿರುವುದು ಇದೇ ಮೊದಲ ಬಾರಿಯಾಗಿದ್ದು, ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಈ ಭೇಟಿಯು ಭಾರೀ ಕುತೂಹಲ ಮತ್ತು ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿತ್ತು. ರೊಮೇನಿಯಾದ ರಾಜಧಾನಿ ಬುಕಾರೆಸ್ಟ್ನಲ್ಲಿರುವ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೋಟ್ರೊಚೇನಿ ಅರಮನೆ (Cotroceni Palace)ಯಲ್ಲಿ ರೊಮೇನಿಯಾ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ನಿಕುಷೋರ್ ಡಾನ್ (Nicușor Dan) ಅವರು ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯವರನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಗೌರವ ಮತ್ತು ಆತ್ಮೀಯತೆಯಿಂದ ಸ್ವಾಗತಿಸಿದರು.
ಕೋಟ್ರೊಚೇನಿ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ಅದ್ದೂರಿ ಸ್ವಾಗತ ಮತ್ತು ನಿಯೋಗ ಮಟ್ಟದ ಮಾತುಕತೆ
ರೊಮೇನಿಯಾದ ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಅಧಿಕೃತ ನಿವಾಸವಾದ ಕೋಟ್ರೊಚೇನಿ ಅರಮನೆಯ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯವರಿಗೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಹಾಗೂ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಸೈನಿಕ ಗೌರವ (Guard of Honour) ಸಮರ್ಪಿಸಲಾಯಿತು. ತದನಂತರ ಉಭಯ ನಾಯಕರ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ನಿಯೋಗಗಳ ಮಾತುಕತೆ (Delegation-level talks) ಆರಂಭವಾಯಿತು.
ಮಾತುಕತೆಯ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಉಭಯ ನಾಯಕರು ಎರಡೂ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ನಡುವಿನ ಏಳು ದಶಕಗಳ ಸುದೀರ್ಘ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸ್ನೇಹವನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿಕೊಂಡರು. ಕೇವಲ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ಮೌಲ್ಯಗಳು, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವಿನಿಮಯ ಮತ್ತು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಪರಸ್ಪರ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಭಾರತ ಮತ್ತು ರೊಮೇನಿಯಾ ಬೆಳೆದು ಬಂದಿರುವ ರೀತಿಯನ್ನು ಪ್ರಶಂಸಿಸಲಾಯಿತು.
"ಭಾರತ ಮತ್ತು ರೊಮೇನಿಯಾಗಳ ನಡುವಿನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಬಾಂಧವ್ಯವು ಕೇವಲ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಒಪ್ಪಂದಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿರದೆ, ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ತತ್ವಗಳು ಮತ್ತು ಸೌಹಾರ್ದತೆಯ ಗಟ್ಟಿ ತಡಿಪಾಯದ ಮೇಲೆ ನಿಂತಿದೆ."
ಮೂರು ಪ್ರಮುಖ ತಿಳುವಳಿಕಾ ಪತ್ರಗಳಿಗೆ (MoUs) ಸಹಿ
ಈ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಶೃಂಗಸಭೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಕ್ಷಣವೆಂದರೆ ಉಭಯ ದೇಶಗಳ ನಡುವೆ ಮೂರು ನಿರ್ಣಾಯಕ ಒಪ್ಪಂದಗಳಿಗೆ (MoUs) ಅಂಕಿತ ಬಿದ್ದಿರುವುದು. ಈ ಒಪ್ಪಂದಗಳು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಕ್ರೀಡೆ ಮತ್ತು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಹೊಸ ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯಲಿವೆ:
ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಹಕಾರ
ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಜಂಟಿ ಸಂಶೋಧನೆಗಳು, ಹೊಸ ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳು ಹಾಗೂ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿನಿಮಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಮೊದಲ ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (AI) ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸಾಧಿಸಿರುವ ಪ್ರಗತಿಯು ರೊಮೇನಿಯಾಗೆ ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಲಿದ್ದು, ಯುರೋಪಿಯನ್ ಯೂನಿಯನ್ನಲ್ಲಿ ರೊಮೇನಿಯಾದ ತಾಂತ್ರಿಕ ಪ್ರಗತಿಯು ಭಾರತಕ್ಕೆ ನೆರವಾಗಲಿದೆ.
ಕ್ರೀಡಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ವೃದ್ಧಿ
ಎರಡನೇ ಒಪ್ಪಂದವು ಕ್ರೀಡಾ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದಾಗಿದೆ. ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳು, ತರಬೇತುದಾರರ ವಿನಿಮಯ, ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ತರಬೇತಿ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಹಂಚಿಕೆ ಮತ್ತು ಕ್ರೀಡಾ ವಿಜ್ಞಾನದ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಹಕರಿಸಲು ಉಭಯ ದೇಶಗಳು ಸಮ್ಮತಿಸಿವೆ. ಇದು ಎರಡೂ ದೇಶಗಳ ಯುವ ಅಥ್ಲೀಟ್ಗಳಿಗೆ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲಿದೆ.
'ಇಂಡಿಯನ್ ಸ್ಟಡೀಸ್ ಚೇರ್' ಸ್ಥಾಪನೆ
ರೊಮೇನಿಯಾದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಬುಕಾರೆಸ್ಟ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ (University of Bucharest) ನೂತನವಾಗಿ 'ಇಂಡಿಯನ್ ಸ್ಟಡೀಸ್ ಚೇರ್' (Chair of Indian Studies) ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಮೂರನೇ ಪ್ರಮುಖ ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಇದು ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಇತಿಹಾಸ, ಭಾಷೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಯುರೋಪಿಯನ್ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ತಲುಪಿಸಲು ಪ್ರಮುಖ ವೇದಿಕೆಯಾಗಲಿದೆ. ಇದು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಉಭಯ ದೇಶಗಳ ನಡುವಿನ ಸೇತುವೆಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲಿದೆ.
ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಬಾಂಧವ್ಯ
ನಿಯೋಗ ಮಟ್ಟದ ಮಾತುಕತೆಯಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ ಹಾಗೂ ವಾಣಿಜ್ಯಿಕ ಸಹಕಾರಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಭಾರತ ಮತ್ತು ರೊಮೇನಿಯಾ ನಡುವೆ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ವ್ಯಾಪಾರವು ಉತ್ತಮ ಹಂತದಲ್ಲಿದ್ದರೂ, ಅದನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಬೃಹತ್ ಅವಕಾಶಗಳಿವೆ ಎಂದು ಎರಡೂ ಕಡೆಯ ನಾಯಕರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟರು.
ವ್ಯಾಪಾರದ ಹೊಸ ಗುರಿ: ಮುಂದಿನ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ಮಟ್ಟಕ್ಕಿಂತ ದ್ವಿಗುಣಗೊಳಿಸುವ ಸ್ಪಷ್ಟ ಮತ್ತು ಸವಾಲಿನ ಗುರಿಯನ್ನು ಉಭಯ ನಾಯಕರು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಆದ್ಯತೆಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು: ವಾಹನ ತಯಾರಿಕೆ, ಔಷಧೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರ (Pharmaceuticals), ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಇಂಧನ (Renewable Energy), ಕೃಷಿ ಸಂಸ್ಕರಣೆ ಮತ್ತು ಐಟಿ (IT) ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಭಾರತೀಯ ಕಂಪನಿಗಳ ಹೂಡಿಕೆ: ರೊಮೇನಿಯಾದಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಲು ಆಸಕ್ತರಾಗಿರುವ ಭಾರತೀಯ ಉದ್ಯಮಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ನೀಡಲು ಹಾಗೂ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ರೊಮೇನಿಯಾವನ್ನು ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಭಾರತ ಯೋಜನೆ ರೂಪಿಸಿದೆ.
ರಕ್ಷಣೆ, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತು ಚರ್ಚೆ
ಆರ್ಥಿಕತೆಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ರಕ್ಷಣಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಹಕಾರ ಮತ್ತು ಜಂಟಿ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳ ಕುರಿತು ಎರಡೂ ದೇಶಗಳ ನಡುವೆ ವಿಸ್ತೃತ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಯಿತು. ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಭದ್ರತಾ ಸವಾಲುಗಳು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ರಕ್ಷಣಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಪರಸ್ಪರ ಮಾಹಿತಿ ಹಂಚಿಕೆ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ವರ್ಗಾವಣೆ ಅಗತ್ಯ ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.
ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನಡುವೆ ಒಪ್ಪಂದಗಳು, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ವಿನಿಮಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಮತ್ತು ಜಂಟಿ ಸಂಶೋಧನಾ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತೇಜನ ನೀಡಲು ತೀರ್ಮಾನಿಸಲಾಯಿತು.
ಜೊತೆಗೆ, ಪ್ರಸ್ತುತ ಜಾಗತಿಕ ರಾಜಕೀಯ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳು, ರಷ್ಯಾ-ಉಕ್ರೇನ್ ಯುದ್ಧದ ಪರಿಣಾಮಗಳು, ಜಾಗತಿಕ ಪೂರೈಕೆ ಸರಪಳಿ (Supply Chain) ಸ್ಥಿರತೆ, ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ (UN) ಮಾಡಬೇಕಾದ ಸುಧಾರಣೆಗಳ ಕುರಿತು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಮುರ್ಮು ಹಾಗೂ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ನಿಕುಷೋರ್ ಡಾನ್ ಸುದೀರ್ಘ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಸಿದರು. ಜಾಗತಿಕ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರತೆಗಾಗಿ ಉಭಯ ದೇಶಗಳು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಶ್ರಮಿಸಲು ಬದ್ಧತೆಯನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದವು.
ಯುರೋಪ್ ಪ್ರವಾಸದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗ
ರೊಮೇನಿಯಾಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಈ ಭೇಟಿಯು ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯವರ ಬಹುದೇಶಗಳ ಯುರೋಪ್ ಪ್ರವಾಸದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು. ರೊಮೇನಿಯಾ ತಲುಪುವ ಮೊದಲು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯವರು ಮೋಲ್ಡೋವಾ (Moldova) ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಮ್ಯಾಸಿಡೋನಿಯಾ (North Macedonia) ದೇಶಗಳಿಗೆ ಯಶಸ್ವಿ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದರು.
ಮೋಲ್ಡೋವಾ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಮ್ಯಾಸಿಡೋನಿಯಾದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮಾತುಕತೆಗಳು ಸಹ ಆ ದೇಶಗಳೊಂದಿಗಿನ ಭಾರತದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಬಾಂಧವ್ಯವನ್ನು ಗಟ್ಟಿಗೊಳಿಸಿದ್ದವು. ಆ ಪ್ರವಾಸಗಳ ಯಶಸ್ಸಿನ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ರೊಮೇನಿಯಾಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿರುವುದು, ಆಗ್ನೇಯ ಯುರೋಪ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಉಪಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ.