ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿದ ಧೂಳು ಮತ್ತು ಹೊಗೆ - ರಸ್ತೆ ಸ್ವಚ್ಛತೆ, ಕಸ ಸುಡುವಿಕೆ ಮೇಲೆ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ನಿಗಾ!!

ರಾಷ್ಟ್ರ ರಾಜಧಾನಿ ದೆಹಲಿ ಮತ್ತು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಾಜಧಾನಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ (NCR) ವಾಯುಮಾಲಿನ್ಯ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದು, ಗಾಳಿಯ ಗುಣಮಟ್ಟ ‘ಕಳಪೆ’ (Poor) ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ನಿರ್ವಹಣಾ ಆಯೋಗ (CAQM) ಅಕ್ಟೋಬರ್ 21ರಂದು GRAP-1 ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ. ಚಳಿಗಾಲದ ಆರಂಭದೊಂದಿಗೆ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕ ಕಣಗಳು ಸಂಗ್ರಹವಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚಿರುವುದರಿಂದ, ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಹದಗೆಡದಂತೆ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.

ದೆಹಲಿಯ AQI 244ಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆ

ಕೇಂದ್ರ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಂಡಳಿ (CPCB) ಮತ್ತು CAQM ನೀಡಿದ ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಅಕ್ಟೋಬರ್ 20ರಂದು ದೆಹಲಿಯ ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ಸೂಚ್ಯಂಕ (AQI) 179ರಷ್ಟಿತ್ತು. ಇದು ‘ಮಧ್ಯಮ’ (Moderate) ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 21ರಂದು ಮಧ್ಯಾಹ್ನ 2 ಗಂಟೆಗೆ AQI 244ಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆಯಾಯಿತು. ಇದರಿಂದ ಗಾಳಿಯ ಗುಣಮಟ್ಟ ‘ಕಳಪೆ’ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದೆ.

AQI ಏರಿಕೆಯಿಂದಾಗಿ ದೆಹಲಿ-NCRನಲ್ಲಿ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಚುರುಕುಗೊಳಿಸುವ ಅಗತ್ಯ ಎದುರಾಗಿದೆ. ಗಾಳಿಯ ಗುಣಮಟ್ಟ ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕಳಪೆ ವರ್ಗದಲ್ಲೇ ಉಳಿಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ ಎಂದು ಹವಾಮಾನ ಮುನ್ಸೂಚನೆಗಳು ಸೂಚಿಸಿವೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗದಂತೆ ತಡೆಯಲು ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಇಲಾಖೆಗಳು ತಕ್ಷಣ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಏನಿದು GRAP-1 ನಿರ್ಬಂಧ

GRAP ಎಂದರೆ Graded Response Action Plan. ದೆಹಲಿ ಮತ್ತು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಾಯುಮಾಲಿನ್ಯ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಮೀರಿದಾಗ ಹಂತ ಹಂತವಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ತರುವ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಯೋಜನೆ ಇದಾಗಿದೆ. AQI 201ರಿಂದ 300ರ ನಡುವೆ ಇದ್ದಾಗ, ಅಂದರೆ ಗಾಳಿಯ ಗುಣಮಟ್ಟ ‘ಕಳಪೆ’ ವರ್ಗದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ, GRAP-1 ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಈ ಕ್ರಮಗಳ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ರಸ್ತೆ ಧೂಳು, ವಾಹನಗಳ ಹೊಗೆ, ನಿರ್ಮಾಣ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು, ಕೈಗಾರಿಕಾ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಕಸ ಸುಡುವುದರಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು. GRAP-1 ಜಾರಿಯಾದ ತಕ್ಷಣವೇ ಎಲ್ಲ ವಾಹನಗಳ ಮೇಲೂ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಷೇಧ ಅಥವಾ ಎಲ್ಲ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯಗಳ ಮೇಲೂ ಸಂಪೂರ್ಣ ತಡೆ ಜಾರಿಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದರ್ಥವಲ್ಲ. ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಧೂಳು ನಿಯಂತ್ರಣ, ಪರಿಶೀಲನೆ ಮತ್ತು ನಿಯಮಗಳ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ರಸ್ತೆ ಧೂಳು ಮತ್ತು ಕಸ ಸುಡುವಿಕೆಗೆ ಕಡಿವಾಣ

GRAP-1 ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಧೂಳು ಏಳುವುದನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಯಾಂತ್ರಿಕ ರಸ್ತೆ ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಯಂತ್ರಗಳ ಬಳಕೆ ಹಾಗೂ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಕಡೆ ನೀರು ಸಿಂಪಡಿಸುವ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಧೂಳನ್ನು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವಿಲೇವಾರಿ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೂ ಒತ್ತು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ನಿರ್ಮಾಣ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಧೂಳು ಹರಡುವುದನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು, ಕಟ್ಟಡ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಮುಚ್ಚಿಡುವುದು ಮತ್ತು ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು ಪ್ರಮುಖ ಕ್ರಮಗಳಾಗಿವೆ. ರಸ್ತೆ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ, ಖಾಲಿ ಜಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಸ ಮತ್ತು ಇತರ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸುಡುವುದನ್ನು ತಡೆಯಲು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ನಿಗಾ ಹೆಚ್ಚಿಸಲಿದ್ದಾರೆ.

ಕೈಗಾರಿಕಾ ಘಟಕಗಳು ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುತ್ತಿವೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ನಿಯಮ ಉಲ್ಲಂಘಿಸುವವರ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೂ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ವಾಹನ ಸವಾರರು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಸೂಚನೆ

ವಾಹನಗಳಿಂದ ಹೊರಬರುವ ಹೊಗೆ ನಗರ ವಾಯುಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ವಾಹನಗಳ ನಿಯಮಿತ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರದ ಮಾನ್ಯತೆ ಮತ್ತು ವಾಹನ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ಕ್ರಮಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿವೆ. ಸಾಧ್ಯವಾದಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆ, ಮೆಟ್ರೋ, ಬಸ್ ಅಥವಾ ಕಾರ್‌ಪೂಲ್ ಬಳಕೆಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುವುದರಿಂದ ರಸ್ತೆ ಮೇಲಿನ ವಾಹನಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ನೆರವಾಗಬಹುದು.

ನಾಗರಿಕರು ಕಸ ಸುಡುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬೇಕು. ನಿರ್ಮಾಣ ಅಥವಾ ದುರಸ್ತಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವಾಗ ಧೂಳು ನಿಯಂತ್ರಣ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸಬೇಕು. ವಾಹನವನ್ನು ಅನಗತ್ಯವಾಗಿ ದೀರ್ಘಕಾಲ ನಿಲ್ಲಿಸಿ ಎಂಜಿನ್ ಚಾಲನೆಯಲ್ಲಿಡುವುದನ್ನೂ ತಪ್ಪಿಸಬೇಕು. ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಮಗಳ ಉಲ್ಲಂಘನೆ ಕಂಡುಬಂದರೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಸ್ಥಳೀಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಬಹುದು.

ವಾಯುಮಾಲಿನ್ಯ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಹೇಗೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ

ಕಳಪೆ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಧೂಳಿನ ಕಣಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು ಹೆಚ್ಚಿರಬಹುದು. ಇವು ಕಣ್ಣು, ಮೂಗು ಮತ್ತು ಗಂಟಲಿನಲ್ಲಿ ಕಿರಿಕಿರಿ ಉಂಟುಮಾಡುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಕೆಮ್ಮು, ಉಸಿರಾಟದ ತೊಂದರೆ ಮತ್ತು ಅಸ್ತಮಾ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು. ಮಕ್ಕಳು, ವಯೋವೃದ್ಧರು, ಗರ್ಭಿಣಿಯರು ಹಾಗೂ ಈಗಾಗಲೇ ಹೃದಯ ಅಥವಾ ಶ್ವಾಸಕೋಶದ ಸಮಸ್ಯೆ ಹೊಂದಿರುವವರು ವಿಶೇಷ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ವಹಿಸಬೇಕು.

ಗಾಳಿಯ ಗುಣಮಟ್ಟ ಕಳಪೆಯಾಗಿರುವಾಗ ಹೊರಾಂಗಣ ವ್ಯಾಯಾಮದ ತೀವ್ರತೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು, ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಮಾಲಿನ್ಯವಿರುವ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಕಳೆಯದಿರುವುದು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ AQI ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದು ಉಪಯುಕ್ತ. ಉಸಿರಾಟದ ತೊಂದರೆ ಹೆಚ್ಚಾದರೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯಬೇಕು.

ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳತ್ತ ನಿಗಾ

ದೆಹಲಿ-NCRನಲ್ಲಿ ಚಳಿಗಾಲದ ವಾತಾವರಣ, ಗಾಳಿಯ ವೇಗದಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆ ಮತ್ತು ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳ ಹರಡುವಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ಗಾಳಿಯ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಬಹುದು. ಗಾಳಿಯ ವೇಗ ಕಡಿಮೆಯಾದಾಗ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಉಳಿಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ AQI ಹೇಗೆ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಗಮನಿಸಲಿದ್ದಾರೆ.

ಸದ್ಯ GRAP-1 ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿರುವುದು ಮಾಲಿನ್ಯ ಇನ್ನಷ್ಟು ಗಂಭೀರ ಹಂತಕ್ಕೆ ತಲುಪದಂತೆ ತಡೆಯುವ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ ಕ್ರಮವಾಗಿದೆ. ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಹದಗೆಟ್ಟರೆ ಮುಂದಿನ ಹಂತಗಳ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸುವ ಅಗತ್ಯ ಎದುರಾಗಬಹುದು. ಸರ್ಕಾರದ ಕ್ರಮಗಳ ಜೊತೆಗೆ ನಾಗರಿಕರೂ ಮಾಲಿನ್ಯ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಪಾಲಿಸಿದರೆ ಮಾತ್ರ ದೆಹಲಿ-NCRನಲ್ಲಿ ಗಾಳಿಯ ಗುಣಮಟ್ಟ ಸುಧಾರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.