ಚಳಿಗಾಲ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಮನೆಯ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಹಾವುಗಳ ಓಡಾಟದ ಬಗ್ಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ವಹಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಬೆಚ್ಚಗಿನ, ಕತ್ತಲಿನ ಹಾಗೂ ಅಡಚಣೆ ಇರುವ ಸ್ಥಳಗಳು ಹಾವುಗಳಿಗೆ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಆಶ್ರಯವಾಗಬಹುದು. ಮನೆಯೊಳಗೆ ಹಾವುಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಚಳಿಯಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ ಪಡೆಯುವುದಷ್ಟೇ ಕಾರಣವಲ್ಲ; ಆಹಾರ, ಇಲಿಗಳ ಓಡಾಟ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷಿತ ಅಡಗುತಾಣಗಳೂ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳಾಗಿವೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮನೆಗಳ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ಹಾವುಗಳ ಪೈಕಿ ನಾಗರಹಾವು ಮತ್ತು ಕಟ್ಟಿಗೆ ಹಾವು (Common Krait) ಬಗ್ಗೆ ವಿಶೇಷ ಜಾಗ್ರತೆ ಅಗತ್ಯ.
ಚಳಿಯಿಂದ ಆಶ್ರಯ ಹುಡುಕುವ ಎರಡು ಹಾವುಗಳು ಯಾವುವು?
1. ನಾಗರಹಾವು (Indian Cobra)
ನಾಗರಹಾವುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇಲಿ ಬಿಲಗಳು, ಕಲ್ಲಿನ ರಾಶಿಗಳು, ಹುತ್ತಗಳು ಮತ್ತು ಪೊದೆಗಳಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆಯುತ್ತವೆ. ಮನೆಗಳ ಸುತ್ತ ಇಲಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದರೆ ಆಹಾರ ಹುಡುಕುತ್ತಾ ಮನೆಗಳ ಸಮೀಪ ಬರಬಹುದು. ಇವು ವಿಷಕಾರಿ ಹಾವುಗಳಾಗಿದ್ದು, ಎದುರಾದಾಗ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೆಣಕಬಾರದು.
2. ಕಟ್ಟಿಗೆ ಹಾವು (Common Krait)
ಕಟ್ಟಿಗೆ ಹಾವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ರಾತ್ರಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಚಟುವಟಿಕೆಯಿಂದಿರುತ್ತದೆ. ಮನೆಯ ಕತ್ತಲಿನ ಮೂಲೆಗಳು, ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ತುಂಬಿಟ್ಟಿರುವ ಕೊಠಡಿಗಳು ಮತ್ತು ನೆಲದ ಸಮೀಪವಿರುವ ಅಡಗುತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಇದು ಅತ್ಯಂತ ವಿಷಕಾರಿ ಹಾವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ಕಡಿತವನ್ನು ತುರ್ತು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು.
ಈ ಎರಡೂ ಹಾವುಗಳು ಮನುಷ್ಯರನ್ನು ಹುಡುಕಿಕೊಂಡು ಮನೆಗೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಸುರಕ್ಷಿತ ಆಶ್ರಯ ಮತ್ತು ಆಹಾರದ ಲಭ್ಯತೆ ಅವುಗಳ ಚಲನವಲನಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು.
ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಹಾವುಗಳು ಅಡಗಿರಬಹುದಾದ 4 ಜಾಗಗಳು
1. ಕಟ್ಟಿಗೆ ಮತ್ತು ಹಳೆಯ ವಸ್ತುಗಳ ರಾಶಿ
ಮನೆಯ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಜೋಡಿಸಿಟ್ಟಿರುವ ಕಟ್ಟಿಗೆ, ಹಳೆಯ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಗಳು, ಇಟ್ಟಿಗೆಗಳು ಹಾಗೂ ಬಳಕೆಯಾಗದ ವಸ್ತುಗಳ ರಾಶಿಗಳು ಹಾವುಗಳಿಗೆ ಅಡಗುತಾಣವಾಗಬಹುದು.
2. ಮನೆಯ ಸ್ಟೋರ್ ರೂಮ್
ಬಹಳ ದಿನಗಳಿಂದ ತೆರೆಯದಿರುವ ಸ್ಟೋರ್ ರೂಮ್, ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆಗಳು, ಪೆಟ್ಟಿಗೆಗಳು ಮತ್ತು ಕತ್ತಲಿನ ಮೂಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಾವುಗಳು ಅಡಗಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿರುತ್ತದೆ.
3. ಮನೆಯ ಸುತ್ತಲಿನ ಪೊದೆಗಳು ಮತ್ತು ತೋಟ
ಬೆಳೆದ ಹುಲ್ಲು, ಒಣ ಎಲೆಗಳು, ಗಿಡಗಂಟಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಲ್ಲಿನ ರಾಶಿಗಳು ಹಾವುಗಳಿಗೆ ಆಶ್ರಯ ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. ಇಂತಹ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇಲಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಪ್ಪೆಗಳಿದ್ದರೆ ಹಾವುಗಳೂ ಬರಬಹುದು.
4. ಶೂ ರ್ಯಾಕ್ ಮತ್ತು ಬಾಗಿಲಿನ ಬಳಿಯ ವಸ್ತುಗಳು
ಬಾಗಿಲಿನ ಬಳಿ ಬಿಟ್ಟಿರುವ ಪಾದರಕ್ಷೆಗಳು ಮತ್ತು ಬಳಕೆಯಾಗದ ವಸ್ತುಗಳ ಹಿಂದೆ ಹಾವುಗಳು ಅಡಗಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಪಾದರಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುವ ಮೊದಲು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ.
ಹಾವುಗಳು ಮನೆ ಪ್ರವೇಶಿಸದಂತೆ ಯಾವ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ ವಹಿಸಬೇಕು?
1. ಮನೆಯ ಸುತ್ತಲೂ ಬೆಳೆದಿರುವ ಹುಲ್ಲು ಮತ್ತು ಪೊದೆಗಳನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛವಾಗಿಡಿ.
2. ಕಟ್ಟಿಗೆ, ಹಳೆಯ ವಸ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಕಸದ ರಾಶಿಗಳನ್ನು ಮನೆಯ ಸಮೀಪ ಸಂಗ್ರಹಿಸಬೇಡಿ.
3. ಗೋಡೆಗಳಲ್ಲಿರುವ ರಂಧ್ರಗಳು, ಬಾಗಿಲಿನ ಕೆಳಭಾಗದ ಅಂತರ ಮತ್ತು ಚರಂಡಿಗಳ ತೆರೆದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಸಿ.
4. ಇಲಿಗಳ ಕಾಟವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ. ಏಕೆಂದರೆ ಇಲಿಗಳು ಹಾವುಗಳಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಆಹಾರವಾಗಿವೆ.
5. ರಾತ್ರಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹೊರಗೆ ಹೋಗುವಾಗ ಟಾರ್ಚ್ ಬಳಸಿ.
6. ಪಾದರಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ಹಾಸಿಗೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಮೊದಲು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ.
ಹಾವು ಕಂಡರೆ ಏನು ಮಾಡಬೇಕು?
ಮನೆಯೊಳಗೆ ಹಾವು ಕಂಡರೆ ಅದನ್ನು ಹಿಡಿಯಲು, ಓಡಿಸಲು ಅಥವಾ ಕೊಲ್ಲಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಬೇಡಿ. ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಸಾಕುಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಆ ಸ್ಥಳದಿಂದ ದೂರವಿಡಿ. ಸುರಕ್ಷಿತ ಅಂತರ ಕಾಯ್ದುಕೊಂಡು ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆ ಅಥವಾ ಅಧಿಕೃತ ಹಾವು ರಕ್ಷಕರಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಿ.
ಹಾವು ಕಚ್ಚಿದರೆ ತಕ್ಷಣ ಸಮೀಪದ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ತೆರಳಿ. ಮನೆಮದ್ದುಗಳನ್ನು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವುದಾಗಲಿ, ಚಿಕಿತ್ಸೆ ವಿಳಂಬ ಮಾಡುವುದಾಗಲಿ ಮಾಡಬಾರದು. ಹಾವು ಕಚ್ಚಿದ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ತ್ವರಿತ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಮುಖ್ಯವಾಗಿ: ಈ ನಾಲ್ಕು ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಹಾವುಗಳು ಖಚಿತವಾಗಿ ಇರುತ್ತವೆ ಎಂದರ್ಥವಲ್ಲ. ಇವು ಹಾವುಗಳು ಅಡಗಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುವ ಸ್ಥಳಗಳು ಮಾತ್ರ. ಸ್ವಚ್ಛತೆ ಮತ್ತು ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಗಳಿಂದ ಹಾವುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅನಗತ್ಯ ಮುಖಾಮುಖಿಯಾಗುವುದನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು.
Comments