ನಮ್ಮ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿದಿನ ತಯಾರಿಸುವ ಮೊಸರು, ಇಡ್ಲಿ, ದೋಸೆ ಮತ್ತು ಗಂಜಿ ಕೇವಲ ಹೊಟ್ಟೆ ತುಂಬಿಸುವ ಆಹಾರಗಳಲ್ಲ. ಇವುಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುವ ವಿಧಾನದಲ್ಲೂ ವಿಶೇಷತೆ ಇದೆ. ಅದರಲ್ಲೂ ಹಿಟ್ಟು ಹುದುಗಿಸಿ ಇಡ್ಲಿ, ದೋಸೆ ಮಾಡುವ ಪದ್ಧತಿ ಬಹಳ ಹಿಂದಿನಿಂದಲೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಹಾಲಿನಿಂದ ಮೊಸರು ತಯಾರಿಸುವುದೂ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. ಇಂತಹ ಆಹಾರಗಳು ಜೀರ್ಣಕ್ರಿಯೆಗೆ ಹೇಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ? ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಮುಖ್ಯ.
ಹುದುಗುವಿಕೆ ಎಂದರೇನು?
ಕೆಲವು ಆಹಾರಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುವಾಗ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಮತ್ತು ಯೀಸ್ಟ್‌ನಂತಹ ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳು ಆಹಾರದಲ್ಲಿರುವ ಸಕ್ಕರೆ ಹಾಗೂ ಇತರ ಅಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಹುದುಗುವಿಕೆ ಅಥವಾ ಫರ್ಮೆಂಟೇಶನ್ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಹುದುಗುವಿಕೆಯಿಂದ ಆಹಾರದ ರುಚಿ, ವಾಸನೆ ಮತ್ತು ಮೃದುತ್ವ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಆಹಾರಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಕೆಡದಂತೆ ಇಡಲು ಸಹ ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಹಾರದಲ್ಲಿರುವ ಕೆಲವು ಪೋಷಕಾಂಶಗಳು ದೇಹಕ್ಕೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ದೊರೆಯುವಂತಾಗಬಹುದು.
ಆದರೆ ಹುದುಗಿಸಿದ ಎಲ್ಲ ಆಹಾರಗಳೂ ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ಪ್ರಯೋಜನ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ. ಅವುಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಎಷ್ಟು ಕಾಲ ಇಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಯಾವ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದೂ ಮುಖ್ಯ.
ಮೊಸರು ತಿನ್ನುವುದರಿಂದ ಸಿಗುವ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು
ಹಾಲಿಗೆ ಮೊಸರಿನ ಸ್ವಲ್ಪ ಭಾಗವನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಇಟ್ಟಾಗ ಅದು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಮೊಸರಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹಾಲಿನಲ್ಲಿರುವ ಲ್ಯಾಕ್ಟೋಸ್ ಎಂಬ ಸಕ್ಕರೆಯ ಒಂದು ಭಾಗ ಲ್ಯಾಕ್ಟಿಕ್ ಆಮ್ಲವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಮೊಸರಿಗೆ ಹುಳಿ ರುಚಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ಮೊಸರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರೋಟೀನ್ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಇರುತ್ತವೆ. ಇವು ಸ್ನಾಯುಗಳ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಮೂಳೆಗಳ ಬಲಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳು. ಹಾಲು ಕುಡಿದಾಗ ಹೊಟ್ಟೆಗೆ ತೊಂದರೆಯಾಗುವ ಕೆಲವರಿಗೆ ಮೊಸರು ಸುಲಭವಾಗಿ ಜೀರ್ಣವಾಗಬಹುದು. ಏಕೆಂದರೆ ಹುದುಗುವಿಕೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹಾಲಿನಲ್ಲಿರುವ ಲ್ಯಾಕ್ಟೋಸ್‌ನ ಒಂದು ಭಾಗ ವಿಭಜನೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಮೊಸರಿನಲ್ಲಿರುವ ಕೆಲವು ಜೀವಂತ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳು ಕರುಳಿನಲ್ಲಿರುವ ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳ ಸಮತೋಲನಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಬಹುದು. ಆದರೆ ಎಲ್ಲ ಮೊಸರು ಉತ್ಪನ್ನಗಳಲ್ಲೂ ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಮೊಸರು ಖರೀದಿಸುವಾಗ ಅದರಲ್ಲಿರುವ ಸಕ್ಕರೆಯ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನೂ ಗಮನಿಸಬೇಕು.
ಇಡ್ಲಿ ಮತ್ತು ದೋಸೆ ಹಿಟ್ಟು ಹುದುಗಿಸುವುದೇಕೆ?
ಅಕ್ಕಿ ಮತ್ತು ಉದ್ದಿನ ಬೇಳೆಯಿಂದ ಇಡ್ಲಿ ಹಾಗೂ ದೋಸೆ ಹಿಟ್ಟು ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ರುಬ್ಬಿದ ಹಿಟ್ಟನ್ನು ಕೆಲವು ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ಹುದುಗಲು ಬಿಡುತ್ತಾರೆ. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿರುವ ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳು ಕೆಲವು ಅಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ಹಿಟ್ಟು ಉಬ್ಬುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇಡ್ಲಿ ಮೃದುವಾಗುತ್ತದೆ. ದೋಸೆಯ ರುಚಿಯಲ್ಲೂ ಬದಲಾವಣೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ.
ಹಿಟ್ಟು ಹುದುಗುವಾಗ ಕೆಲವು ಪೋಷಕಾಂಶಗಳು ದೇಹಕ್ಕೆ ದೊರೆಯುವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಬದಲಾವಣೆ ಉಂಟಾಗಬಹುದು. ಧಾನ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಬೇಳೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಫೈಟೇಟ್ ಎಂಬ ಅಂಶದ ಪ್ರಮಾಣ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಇದರಿಂದ ಕಬ್ಬಿಣ ಮತ್ತು ಸತುವಿನಂತಹ ಖನಿಜಗಳು ದೇಹಕ್ಕೆ ಲಭ್ಯವಾಗಲು ನೆರವಾಗಬಹುದು.
ಇಡ್ಲಿಯನ್ನು ಆವಿಯಲ್ಲಿ ಬೇಯಿಸುವುದರಿಂದ ಹಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿರುವ ಅನೇಕ ಜೀವಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳು ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಇಡ್ಲಿ ಹುದುಗಿಸಿದ ಆಹಾರವಾದರೂ, ಅದರಲ್ಲಿ ಪ್ರೋಬಯೋಟಿಕ್ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳು ಜೀವಂತವಾಗಿಯೇ ಇರುತ್ತವೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಇಡ್ಲಿ ಮತ್ತು ದೋಸೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಸಾಂಬಾರ್, ಬೇಳೆ ಅಥವಾ ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸುವುದರಿಂದ ಊಟದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ಗಂಜಿ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳ್ಳೆಯದೇ?
ಅಕ್ಕಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬೇಯಿಸಿ ತಯಾರಿಸುವ ಗಂಜಿ ಅನೇಕ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಆಹಾರ. ಅಕ್ಕಿ ಮೃದುವಾಗುವುದರಿಂದ ಅದನ್ನು ತಿನ್ನಲು ಸುಲಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಹಸಿವು ಕಡಿಮೆಯಾದಾಗ ಅಥವಾ ಮೃದುವಾದ ಆಹಾರ ಬೇಕಾದಾಗ ಗಂಜಿಯನ್ನು ಸೇವಿಸಬಹುದು.
ಗಂಜಿಯಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕಾರ್ಬೋಹೈಡ್ರೇಟ್‌ಗಳು ಇರುತ್ತವೆ. ಇವು ದೇಹಕ್ಕೆ ಶಕ್ತಿ ನೀಡುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಅಕ್ಕಿ ಮತ್ತು ನೀರಿನಿಂದ ಮಾತ್ರ ತಯಾರಿಸಿದ ಗಂಜಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರೋಟೀನ್ ಹಾಗೂ ಇತರ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳು ಕಡಿಮೆ ಇರಬಹುದು. ಅದಕ್ಕೆ ಬೇಳೆ ಅಥವಾ ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುವುದು, ಇಲ್ಲವೇ ಜೊತೆಗೆ ಪೌಷ್ಟಿಕ ಆಹಾರಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ.
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬೇಯಿಸಿ ತಯಾರಿಸುವ ಗಂಜಿ ಮತ್ತು ಉಳಿದ ಅನ್ನವನ್ನು ಹುದುಗಿಸಿ ತಯಾರಿಸುವ ಆಹಾರ ಒಂದೇ ಅಲ್ಲ. ಇವೆರಡರ ತಯಾರಿಕೆಯ ವಿಧಾನ ಬೇರೆಬೇರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಎಲ್ಲ ಗಂಜಿಯನ್ನೂ ಹುದುಗಿಸಿದ ಆಹಾರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬಾರದು.
ಹುದುಗಿಸಿದ ಆಹಾರ ತಿನ್ನುವಾಗ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಅಗತ್ಯ
ಇಡ್ಲಿ ಮತ್ತು ದೋಸೆ ಹಿಟ್ಟನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛವಾದ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಇಡಬೇಕು. ಹಿಟ್ಟು ಹುದುಗಲು ಸೂಕ್ತ ವಾತಾವರಣ ಬೇಕು. ಆದರೆ ಅತಿಯಾದ ಸಮಯ ಇಡುವುದು ಅಥವಾ ಅಶುದ್ಧವಾಗಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸುವುದರಿಂದ ಆಹಾರ ಕೆಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಹಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಅಸಹಜ ವಾಸನೆ, ಬಣ್ಣ ಬದಲಾವಣೆ ಅಥವಾ ಅಚ್ಚು ಕಂಡುಬಂದರೆ ಅದನ್ನು ಬಳಸಬಾರದು.
ಮೊಸರನ್ನೂ ಸ್ವಚ್ಛವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿ ಸರಿಯಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಬೇಕು. ಹಾಲಿನ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸಿದಾಗ ಕೆಲವರಿಗೆ ಹೊಟ್ಟೆ ಉಬ್ಬರ ಅಥವಾ ಇತರ ತೊಂದರೆಗಳು ಕಾಣಿಸಬಹುದು. ಅಂತಹವರು ತಮ್ಮ ದೇಹಕ್ಕೆ ಯಾವ ಆಹಾರ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬೇಕು.
ಹುದುಗಿಸಿದ ಆಹಾರಗಳು ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಬಹುದು ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಅತಿಯಾಗಿ ಸೇವಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಉಪ್ಪು ಮತ್ತು ಸಕ್ಕರೆ ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಆಹಾರಗಳನ್ನು ಮಿತವಾಗಿ ಸೇವಿಸಬೇಕು. ದಿನನಿತ್ಯದ ಊಟದಲ್ಲಿ ಹಣ್ಣು, ತರಕಾರಿ, ಬೇಳೆಕಾಳು, ಧಾನ್ಯ ಮತ್ತು ಪ್ರೋಟೀನ್ ಇರುವ ಆಹಾರಗಳಿಗೂ ಸ್ಥಾನ ನೀಡಬೇಕು.
ಪ್ರತಿದಿನದ ಊಟದಲ್ಲಿ ಇವುಗಳಿಗೆ ಸ್ಥಾನ ನೀಡಿ
ಮೊಸರು, ಇಡ್ಲಿ, ದೋಸೆ ಮತ್ತು ಗಂಜಿ ನಮ್ಮ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿಯ ಪರಿಚಿತ ಭಾಗಗಳಾಗಿವೆ. ಮೊಸರು ಪ್ರೋಟೀನ್ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಇಡ್ಲಿ ಮತ್ತು ದೋಸೆ ಅಕ್ಕಿ ಹಾಗೂ ಉದ್ದಿನ ಬೇಳೆಯಿಂದ ಶಕ್ತಿ ನೀಡುತ್ತವೆ. ಗಂಜಿ ಮೃದುವಾದ ಆಹಾರವಾಗಿ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಬಹುದು.
ಆದರೆ ಒಂದೇ ಆಹಾರದಿಂದ ದೇಹಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ಎಲ್ಲ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳು ದೊರೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರತಿದಿನದ ಊಟದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಆಹಾರಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಮುಖ್ಯ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಆಹಾರಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿ, ಸ್ವಚ್ಛವಾಗಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ, ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಸೇವಿಸಿದರೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಸಮತೋಲಿತ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿಯ ಭಾಗವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
