ದೇಹದ ಆರೋಗ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ನಾವು ಎಷ್ಟು ಕಾಳಜಿ ವಹಿಸುತ್ತೇವೋ, ಮೆದುಳಿನ ಆರೋಗ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಅಷ್ಟೇ ಗಮನ ನೀಡುವುದು ಕೂಡ ಮುಖ್ಯ. ಜ್ಞಾಪಕಶಕ್ತಿ, ಆಲೋಚನೆ, ಕಲಿಕೆ, ಏಕಾಗ್ರತೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಸೇರಿದಂತೆ ನಮ್ಮ ದಿನನಿತ್ಯದ ಬಹುತೇಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಹಿಂದೆ ಮೆದುಳಿನ ಪಾತ್ರವಿದೆ. ವಯಸ್ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಮೆದುಳಿನ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಸಹಜ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಆದರೆ ನಮ್ಮ ಜೀವನಶೈಲಿ ಮತ್ತು ದೈನಂದಿನ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಕೂಡ ಮೆದುಳಿನ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಮೆದುಳಿಗಾಗಿ ಕೆಲವು ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಭ್ಯಾಸಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಎಚ್ಚರ ವಹಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯ.
ಸಾಕಷ್ಟು ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯದೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದು
ದೈಹಿಕವಾಗಿ ಅಥವಾ ಮಾನಸಿಕವಾಗಿ ದಣಿದಿದ್ದರೂ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯದೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದು ದೇಹದ ಮೇಲಿನ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ನಿದ್ರೆಯ ಕೊರತೆ ಉಂಟಾದಾಗ ಗಮನ, ಏಕಾಗ್ರತೆ ಮತ್ತು ದಿನನಿತ್ಯದ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಬಹುದು. ಅನಾರೋಗ್ಯ ಅಥವಾ ಅತಿಯಾದ ದಣಿವಿನ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ದೇಹಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ನೀಡುವುದು ಮುಖ್ಯ.
ಅತಿಯಾಗಿ ಸಕ್ಕರೆ ಸೇವಿಸುವುದು
ಸಿಹಿ ತಿಂಡಿಗಳು, ತಂಪು ಪಾನೀಯಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಸಂಸ್ಕರಿಸಿದ ಸಕ್ಕರೆ ಹೊಂದಿರುವ ಆಹಾರವನ್ನು ಪದೇಪದೇ ಸೇವಿಸುವುದು ಒಟ್ಟಾರೆ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಕೂಲಕರವಲ್ಲ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಕ್ಕರೆ ಸೇವನೆಯು ದೇಹದ ಚಯಾಪಚಯ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಸಕ್ಕರೆಯ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ, ಹಣ್ಣು, ತರಕಾರಿ, ಧಾನ್ಯ, ಬೇಳೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಪೌಷ್ಟಿಕ ಆಹಾರಗಳಿಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುವುದು ಉತ್ತಮ.
ದೈಹಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆ ಇಲ್ಲದಿರುವುದು
ದಿನವಿಡೀ ಕುಳಿತುಕೊಂಡೇ ಇರುವುದು ಮತ್ತು ವ್ಯಾಯಾಮಕ್ಕೆ ಸಮಯ ನೀಡದಿರುವುದು ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಬಹುದು. ನಿಯಮಿತ ದೈಹಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆ ಹೃದಯ ಮತ್ತು ರಕ್ತನಾಳಗಳ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿದ್ದು, ಮೆದುಳಿನ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೂ ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿ ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿದಿನ ನಡೆಯುವುದು, ಸೈಕ್ಲಿಂಗ್, ಯೋಗ ಅಥವಾ ವಯಸ್ಸು ಮತ್ತು ದೈಹಿಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾದ ವ್ಯಾಯಾಮವನ್ನು ರೂಢಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ಉಪಹಾರ ಅಥವಾ ಊಟವನ್ನು ಪದೇಪದೇ ಬಿಡುವುದು
ದೇಹದಂತೆ ಮೆದುಳಿಗೂ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳು ಬೇಕಾಗುತ್ತವೆ. ಊಟವನ್ನು ಪದೇಪದೇ ಬಿಟ್ಟುಬಿಡುವ ಅಭ್ಯಾಸದ ಬದಲು ಸಮತೋಲಿತ ಆಹಾರವನ್ನು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಸೇವಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ. ಹಣ್ಣು, ತರಕಾರಿ, ಧಾನ್ಯ, ಬೇಳೆ, ಬೀಜಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಪೌಷ್ಟಿಕ ಆಹಾರಗಳನ್ನು ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ನೀರು ಕುಡಿಯುವುದಕ್ಕೂ ಗಮನ ನೀಡಬೇಕು.
ಅತಿಯಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣ ಬಳಸುವುದು
ಮೊಬೈಲ್, ಟಿವಿ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದು ನಿದ್ರೆ ಮತ್ತು ದೈಹಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಯಂತಹ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಅಭ್ಯಾಸಗಳಿಗೆ ಅಡ್ಡಿಯಾಗಬಹುದು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ರಾತ್ರಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಕ್ರೀನ್ ನೋಡುವುದನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು ಉತ್ತಮ. ದಿನದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಸಮಯವನ್ನು ಮೊಬೈಲ್ನಿಂದ ದೂರವಿದ್ದು, ಓದು, ವಾಕಿಂಗ್, ಕುಟುಂಬದವರೊಂದಿಗೆ ಸಮಯ ಕಳೆಯುವುದು ಅಥವಾ ಹವ್ಯಾಸಗಳಿಗೆ ಮೀಸಲಿಡಬಹುದು.
ಕತ್ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯ ಕಳೆಯುವುದು
ನೈಸರ್ಗಿಕ ಬೆಳಕು ನಮ್ಮ ದೇಹದ ನಿದ್ರೆ-ಎಚ್ಚರ ಚಕ್ರವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಹಗಲಿನ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಹೊರಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ ಕಳೆಯುವುದು ಮತ್ತು ನಿಯಮಿತ ನಿದ್ರೆಯ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಪಾಲಿಸುವುದು ಒಟ್ಟಾರೆ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಸಹಾಯಕ. ಸದಾ ಕತ್ತಲೆಯ ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿರುವ ಬದಲು ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಬೆಳಕಿಗೆ ಒಡ್ಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಉತ್ತಮ ಅಭ್ಯಾಸ.
ಮೆದುಳಿಗೆ ಹೊಸ ಕೆಲಸ ನೀಡದಿರುವುದು
ಮೆದುಳನ್ನು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿಡಲು ದೈಹಿಕ ವ್ಯಾಯಾಮದಷ್ಟೇ ಮಾನಸಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳೂ ಮುಖ್ಯ. ಹೊಸ ವಿಷಯ ಕಲಿಯುವುದು, ಪುಸ್ತಕ ಓದುವುದು, ಬರೆಯುವುದು, ಪಜಲ್ ಬಿಡಿಸುವುದು, ಹೊಸ ಕೌಶಲ್ಯವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುವುದು ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ದಿನಚರಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಳ್ಳದೆ ಮೆದುಳಿಗೆ ಹೊಸ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ನೀಡುವುದು ಜ್ಞಾನಾತ್ಮಕ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಸಹಾಯಕವಾಗಬಹುದು.
ಹಳೆಯ ಕಹಿ ನೆನಪುಗಳಲ್ಲೇ ಮುಳುಗಿರುವುದು
ಹಳೆಯ ನೋವು, ಕೋಪ ಅಥವಾ ಬೇಸರದ ಘಟನೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಯೋಚಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು. ಯಾವುದೇ ಕಷ್ಟಕರ ಅನುಭವವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮರೆತುಬಿಡುವುದು ಸುಲಭವಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಚಿಂತಿಸುವ ಬದಲು ಧ್ಯಾನ, ವ್ಯಾಯಾಮ, ಹವ್ಯಾಸ ಅಥವಾ ಆತ್ಮೀಯರೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡುವಂತಹ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಮಾರ್ಗಗಳ ಮೂಲಕ ಒತ್ತಡವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಬಹುದು.
ಮೆದುಳಿನ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆಗಳ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಸಾಕಷ್ಟು ನಿದ್ರೆ ಮತ್ತು ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುವುದು, ಸಮತೋಲಿತ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸುವುದು, ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ದೈಹಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗುವುದು, ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಸಮಯವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಮೆದುಳನ್ನು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿಡುವಂತಹ ಸಣ್ಣ ಅಭ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಜೀವನದ ಭಾಗವಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ಆದರೆ ಜ್ಞಾಪಕಶಕ್ತಿ ಅಥವಾ ಏಕಾಗ್ರತೆಯಲ್ಲಿ ನಿರಂತರ ಬದಲಾವಣೆ, ದೈನಂದಿನ ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ಅಡ್ಡಿಯಾಗುವಷ್ಟು ಮರೆವು ಅಥವಾ ಇತರ ಗಂಭೀರ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದರೆ ಅದನ್ನು ಕೇವಲ ಜೀವನಶೈಲಿಯ ಸಮಸ್ಯೆ ಎಂದು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸದೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ತಜ್ಞರ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯುವುದು ಸೂಕ್ತ.
